PHẦN III. Thí sinh trả lời từ câu 1 đến câu 6. Thí sinh điền kết quả mỗi câu vào mỗi ô trả lời tương ứng theo hướng dẫn của phiếu trả lời.

Có bao nhiêu phát biểu đúng trong các phát biểu sau:

(I) Thể Barr có ý nghĩa trong việc xác định giới tính, chẩn đoán y học nhằm xác định sớm các dạng đột biến lệch bội ở cặp nhiễm sắc thể giới tính ở người.

(II) Quan sát nhiễm sắc thể đồ có thể thấy được các bất thường về cấu trúc và số lượng nhiễm sắc thể và xác định được các dạng đột biến nhiễm sắc thể.

(III) Các loại hoá chất như: thuốc trừ sâu DDT (Dichloro – Diplenyl –Trichloroethane), thuốc tẩy giun sán Dipterex,… có tác hại gây đột biến ở người, gây hại cho môi trường

(IV) Hiện tượng tự đa bội khá phổ biến ở động vật trong khi ở thực vật là tương đối hiếm.

Đáp án: 3

Thành phần năng lực: Vận dụng kiến thức kĩ năng đã học

Kiến thức: Di truyền quần thể người (DT NST)

Chỉ báo: VD2

Cấp độ tư duy: Vận dụng

Hướng dẫn giải:

(I)Thể Barr có ý nghĩa trong việc xác định giới tính, chẩn đoán y học nhằm xác định sớm các dạng đột biến lệch bội ở cặp nhiễm sắc thể giới tính ở người.

èĐúng. Nghiên cứu các dạng lệch bội nhiễm sắc thể giới tính X, các nhà khoa học đã xác định được cơ chế phát sinh thể Barr (vật thể giới tính ở tế bào soma của người và động vật có vú) là do sự bất hoạt nhiễm sắc thể X ở cá thể có từ hai nhiễm sắc thể X trở lên.

Ứng dụng của thể Barr:

-                Xác định giới tính:

Thể Barr có thể được sử dụng trong xét nghiệm để xác định giới tính của một cá thể. Tế bào của nữ sẽ có thể Barr, trong khi tế bào của nam (với nhiễm sắc thể XY) sẽ không có thể Barr.

-                Chẩn đoán các rối loạn nhiễm sắc thể:

Các nghiên cứu về thể Barr có thể giúp phát hiện một số rối loạn di truyền liên quan đến nhiễm sắc thể X, chẳng hạn như hội chứng Turner (một nhiễm sắc thể X) hoặc hội chứng Klinefelter (hai nhiễm sắc thể X và một nhiễm sắc thể Y).

-                Nghiên cứu di truyền và phát triển tế bào:

Thể Barr cũng được sử dụng trong các nghiên cứu về di truyền học và phát triển tế bào, giúp nghiên cứu sự hoạt động của các nhiễm sắc thể và cách thức di truyền ảnh hưởng đến các đặc điểm sinh lý.

(II) Quan sát nhiễm sắc thể đồ có thể thấy được các bất thường về cấu trúc và số lượng nhiễm sắc thể và xác định được các dạng đột biến nhiễm sắc thể.

èĐúng.Bộ NST bị đột biến có hình thái hoặc số lượng NST khác so với bộ NST bình thường.

(III) Các loại hoá chất như: thuốc trừ sâu DDT (Dichloro – Diplenyl –Trichloroethane), thuốc tẩy giun sán Dipterex,… có tác hại gây đột biến ở người, gây hại cho môi trường

èĐúng. Các hóa chất độc hại có thể gây đột biến NST dẫn đến ảnh hưởng đến sức khỏe, tính mạng và các hoạt động sống khác của con người, gây biến đổi tính chất lý, hóa của đất, nước…

(IV) Hiện tượng tự đa bội khá phổ biến ở động vật trong khi ở thực vật là tương đối hiếm.

èSai. Hiện tượng đa bội hoá ở động vật ít xảy ra vì cơ chế xác định giới tính bị rối loạn, ảnh hưởng tới quá trình sinh sản, sức sống.