Một loài động vật xét 3 cặp gene nằm trên 2 cặp NST thường, mỗi gene quy định 1 tính trạng, allele trội là trội hoàn toàn. Phép lai P: 2 cá thể đều dị hợp tử 3 cặp gene lai với nhau tạo ra F₁ gồm 8 loại kiểu hình theo tỉ lệ: 33:11:9:3:3:3:1:1. Biết quá trình giảm phân diễn ra bình thường, hoán vị gene chỉ xảy ra ở giới cái. Theo lí thuyết, tỉ lệ cá thể dị hợp 1 cặp gene trong số cá thể trội về 3 tính trạng ở F₁ chiếm tỷ lệ bao nhiêu? (Kết quả làm tròn đến 2 chữ số thập phân sau dấu phẩy)

Đáp án đúng là A

Theo giả thiết: Mỗi gene quy định 1 tính trạng.

Ta có:

Xét tỉ lệ phân li kiểu hình chung có : (Mắt đỏ : Mắt trắng)( Cánh bình thường : cánh xẻ)= (3:1) ( 1:1) = 3 : 3 :1:1 ≠ khác với tỉ lệ phân li kiểu hình ở đề bài .

+ Màu mắt ở F2:

(603 + 597 + 361 + 241) mắt đỏ : (359 + 238) mắt trắng 3 mắt đỏ : 1 mắt trắng (mắt trắng chỉ ở con đực XY).

→ A (mắt đỏ) >> a (mắt trắng) và gene trên X (do tỉ lệ xuất hiện không đều ở 2 giới và kiểu hình lặn chỉ có ở giới XY).

=> F1 x F1 : X^AX^a x X^AY  (1)

+ Dạng cánh ở F2:

(603 + 361 + 238) cánh thường : (597 + 241 + 359) cánh xẻ 1 cánh thường : 1 cánh xẻ

→ B (cánh thường) >> b (cánh xẻ) và gene trên NST X (do tỉ lệ xuất hiện không đều ở 2 giới).

I đúng

=> F1 x F1 : X^BX^b x X^bY (2)

Từ (1) và (2) → Cả 2 gene cùng nằm trên X (vùng không tương đồng của X) và F1 như sau:

F1 x F1 : (X^ABX^ab hoặc X^AbX^aB) x X^AbY (hoán vị gene chỉ xảy ra ở ruồi cái)

Xét đề bài ta có: X^abY 0,15 = 0,3 (X^ab) x 0,5 (Y). Vì X^ab = 0,3 > 0,25 giao tử liên kết

=> F1 x F1 : X^ABX^ab x X^AbY (f = 40%) II đúng

Tỉ lệ con cái mang kiểu gene thuần chủng là: X^AbX^Ab = 0,2 x 0,5 = 0,1 = 10% III đúng

Tỉ lệ con cái mang kiểu hình mắt đỏ, cánh xẻ là X^AbX^Ab + X^AbX^ab = 0,2 x 0,5 + 0,3 x 0,5 = 0,25

Tỉ lệ con cái mang kiểu hình mắt đỏ, cánh xẻ dị hơp 1 cặp trên tổng con cái mắt đỏ, cánh xẻ là

X^AbX^ab / (X^AbX^Ab + X^AbX^ab) = (0,3 x 0,5) / 0,25 = 0,6 = 60% IV sai

+ Xét bệnh P

Người 1 và 2 không bị bệnh P đẻ con trai (người 6) bị bệnh P chỉ mang allele P₂ Bệnh P do gene lặn quy định

Người số 2 là nam và có 2 allele của gene P

Gene P nằm trên NST thường (Quy ước P₁: bình thường, P₂: bị bệnh)

+ Xét bệnh Q

Người 4 bị bệnh Q và chỉ có allele Q₂ Allele Q₂ quy định bệnh Q

Người 10 không bị bệnh và chỉ có allele Q₁ (không nhận Q₂ từ người 4)

Gene Q nằm trên vùng không tương đồng của NST giới tính X

Người con gái số 8 và 11 không bị bệnh Q và mang allele gây bệnh nhận từ người 4 (bố)

Bệnh Q do gene lặn quy định (Quy ước Q₁: bình thường, Q₂: bị bệnh)

a) đúng

b) đúng

c) đúng

Vì người số 10 bị bệnh P KG của bố mẹ 3 và 4 là P₁P₂ x P₁P₂

Ta có: người 3 x người 4 : P₁P₂X^Q1X^Q1 x P₁P₂X^Q2Y

Sinh ra người số 11 không bị bệnh KG người số 11 là (1/3 P₁P₁ : 2/3P₁P₂)X^Q1X^Q2

Tỉ lệ giao tử không mang allele gây bệnh ở người số 11 là 2/3 x ½ = 1/3

d) Sai

Cặp vợ chồng 7-8:

+ Xét bệnh P

- Người số 7 bình thường có bố mẹ bình thường và anh (em) trai là người số 6 bị bệnh P

Người số 7 có KG (1/3 P₁P₁ : 2/3 P₁P₂)

- Xét KG của người số 8 tương tự người số 11

7 x 8: (1/3 P₁P₁ : 2/3 P₁P₂) x (1/3 P₁P₁ : 2/3 P₁P₂) = (2/3 P₁ : 1/3 P₂) x (2/3 P₁ : 1/3 P₂) sinh ra con không mang allele bị bệnh là 2/3 P1 x 2/3 P1 = 4/9

+ Xét bệnh Q

Người 7 có KG XQ1Y, người số 8 có KG X^Q1X^Q2 sinh ra con trai không mang allele bị bệnh (X^Q1Y) là ½ x ½ = ¼

Xác xuất người số 7 và 8 sinh ra con trai không mang allele gây bệnh là 4/9 x ¼ = 1/9 0,1