Nước tự nhiên là nước chứa nhiều muối của các kim loại như canxi, magie, sắt… Nước cứng là nước chứa nhiều ion Ca²⁺ (khối lượng mol: 40g/mol) và Mg²⁺ (khối lượng mol: 24g/mol). Nước mềm là nước chứa ít hoặc không chứa các ion Ca²⁺ và Mg²⁺.

Nước cứng có nhiều tác hại xấu đến sức khỏe con người: Nước cứng sẽ làm giảm khả năng tạo bọt và tẩy rửa của xà phòng; làm mục vải nhanh chóng gây hư hỏng quần áo, khô da tóc nếu dùng để tắm gội…

·        Sử dụng nước cứng trong nấu nướng sẽ làm các thiết bị, bình nóng lạnh, nồi hơi dễ bị bám cặn và nhanh chóng làm hỏng sản phẩm.

·        Hơn nữa với lớp CaCO₃ hình thành do nước cứng có thể tạo ra lớp cách nhiệt dưới đáy. Qua đó làm giảm khả năng dẫn nhiệt và truyền nhiệt, tiêu tốn điện năng và gia tăng chi phí.

·        Nước cứng cũng khó đông đặc nên không thể dùng làm nước đá.

·        Hơn nữa nếu con người sử dụng nước cứng thời gian dài sẽ là nguyên nhân gây sỏi thận. Và là một trong các tác nhân làm tắc động mạch do đóng cặn vôi ở thành trong của động mạch.

Theo tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 5502, độ cứng của nước được xác định bằng tổng hàm lượng  Ca²⁺ và Mg²⁺ quy đổi về khối lượng CaCO₃ có trong 1 lít nước.

Theo quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về chất lượng nước sạch sử dụng cho mục đích sinh hoạt; QCVN 01-1:2018/BYT, độ cứng cho phép của nước sinh hoạt tối đa là 300mg/L.

Một mẫu nước được phân tích với các nồng độ ion như sau:

Nước cứng là nước chứa nhiều ion