Một loài thú, xét 3 cặp gene (Aa, Bb, Dd) tạo ra trong quần thể (2n) tối đa 50 kiểu gene; trong đó mỗi cặp gene quy định một cặp tính trạng, allele trội là trội hoàn toàn. Phép lai P: ♂ trội 3 tính trạng x ♀ trội 3 tính trạng, thu được F₁ có số cá thể mang 3 tính trạng lặn chiếm 4%. Theo lí thuyết, số cá thể đực mang 2 tính trạng trội chiếm tỉ lệ bao nhiêu phần trăm?

Hướng dẫn giải:

- Quy ước: A – không bị bệnh, a – bị bệnh

Vợ không bị bệnh nhưng có mẹ của vợ bị bệnh nên kiểu gen của người vợ là Aa.

- Em của chồng bị bệnh (kiểu gen là aa) nên bố và mẹ của chồng đều có kiểu gen Aa. Khi bố và mẹ của chồng đều có kiểu gen Aa thì mặc dù chồng không bị bệnh nhưng sẽ có xác suất kiểu gen là: \[\frac{2}{3}Aa,\,\,\frac{1}{3}{\rm{AA}}\].

Xác suất người con đầu lòng bị bệnh:

Sơ đồ lai: ♀Aa × ♂\(\frac{2}{3}Aa\) sẽ sinh con bị bệnh với xác suất =\(\frac{2}{3} \times \frac{1}{4} = \frac{1}{6}\)

a. Đúng, vì quy ước gene: A-B- quy định hoa đỏ; A-bb quy định hoa vàng; aaB-: hoa tím; aabb: hoa trắng.Vì cây hoa đỏ có kí hiệu A-B- nên có 4 kiểu gene, hoa trắng chỉ có 1 loại kiểu genee là aabb; hoa vàng và hoa tím mỗi loại chỉ có 2 loại kiểu gene

b. Sai,  Vì nếu cây hoa vàng là Aabb; cây hoa tím là aaBb thì phép lai Aabb x aaBb sẽ sinh ra đời con có 4 kiểu hình là hoa đỏ (AaBb), hoa vàng (Aabb), hoa  tím (aaBb), hoa trắng (aabb).

c. Đúng, Vì cây hoa đỏ (A-B-) tự thụ phấn, nếu đời con chỉ có hoa đỏ thì P là AABB;

- nếu đời con có tỉ lệ 3 đỏ: 1 vàng thì P là AABb;

- nếu đời con có tỉ lệ 3 đỏ:1tím thì P là AaBB;

- Nếu đời con có tỉ lệ 9 đỏ : 3 vàng : 3 tím : 1 trắng thì P là AaBb.

- Còn khi cây hoa vàng (A-bb) tự thụ phấn, nếu đời con có 100% vàng thì P là AAbb;

- còn nếu đời con có tỉ lệ 3 vàng : 1 trắng thì P là Aabb Còn khi cây hoa tím (aaB-) tự thụ phấn

- nếu đời con có 100% tím thì P là aaBB; còn nếu dời con có tỉ lệ 3 tím : 1 trắng thì P là aaBb.

d. Đúng,  Để đời con có 100% kiểu hình A-B- = A- × B-, trong đó:

+ A- = (AA × AA; AA × Aa; AA × aa)

+ B- = (BB × BB; BB × Bb; BB × bb)

- Tổng số phép lai là: 3 + 5 + 5 = 13

- Để đời con có 100% kiểu hình A-bb = A- × bb = 3 × 1 = 3.

- Để đời con có 100% kiểu hình aaB- = aa × B- = 1 × 3 = 3.

- Để đời con có 100% kiểu hình aabb = aa × bb = 1 × 1 = 1.

Vậy tổng số có 20 phép lai.