Đề cương ôn tập Học kì 1 Ngữ văn 10 năm 2025–2026 trường THPT Thanh Khê (Đà Nẵng)

I. ĐỌC HIỂU (6.0 điểm)
Đọc đoạn trích sau:

BẢN SẮC LÀ HÀNH TRANG

Hội nhập là việc sông gắn kết với biển, chứ không phải việc sông tan biến vào trong biển. Chúng ta gắn kết với thế giới, chứ không phải chúng ta tan biến vào thế giới. [...]

Bản sắc là tất cả những gì đặc trưng cho dân tộc Việt Nam, tất cả những gì làm cho người Việt chúng ta khác với mọi tộc người khác trên thế giới. Đó trước hết là tiếng Việt, thứ ngôn ngữ do cha ông để lại và được chia sẻ bởi các cộng đồng dân tộc Việt Nam. Đó là những thành tựu văn hóa của chúng ta. Là trống đồng, là tượng chùa Tây Phương, là kho tàng dân ca, kho tàng văn học nghệ thuật mà tiêu biểu là “Truyện Kiều”, là hệ thống giá trị của chúng ta, trong đó có tình yêu quê hương xứ sở, có đời sống tâm linh phong phú với việc thờ cúng tổ tiên theo cách của riêng mình...

Ngày nay, người ta thường nói nhiều đến sự xung đột giữa chiếc xe Lếch- xớt 1 (Lexus) với cây ô liu2 . Chiếc xe Lếch- xớt đại diện cho sự hiện đại và sự toàn cầu hóa. Cây ô liu đại diện cho bản sắc và cho truyền thống. Có vẻ như toàn cầu hóa đang áp đặt vô số những chuẩn mực chung cho mọi tộc người. Các chuẩn mực về kĩ thuật, về công nghệ thông tin và truyền thông, về thương mại, về đầu tư,... tất cả là chung và tất cả những cái chung đang ngày một nhiều thêm lên. Cái chung nhiều thêm lên, thì cái riêng sẽ bị giảm bớt đi. Đó là một nguy cơ hoàn toàn có thật. Tuy nhiên, chiếc xe Lếch- xớt và cây ô liu không nhất thiết bao giờ cũng phải xung đột và triệt tiêu lẫn nhau. Ngược lại, chiếc xe Lếch- xớt vẫn có thể tạo điều kiện cho việc bảo tồn cây ô liu và cây ô liu vẫn có thể trang điểm cho chiếc xe Lếch- xớt. Việc hội nhập và việc giữ gìn bản sắc cũng vậy. Không có hội nhập, nghề múa rối nước, nghề thổ cẩm của chúng ta chắc sẽ rất khó phát triển. Ngược lại, các nhà hàng, khách sạn cao cấp chắc cũng sẽ có ít sức hấp dẫn đối với khách du lịch nước ngoài, nếu thiếu sự hiện diện của hồn văn hóa Việt.

(Những nghịch lí của thời gian, Nguyễn Sĩ Dũng, NXB Thời đại, Hà Nội, 2011)

Trả lời các câu hỏi:
Câu 1 (0,75 điểm). Câu nào nêu cách hiểu khái quát về bản sắc dân tộc?
Câu 2 (0,75 điểm). Tác giả mượn hình ảnh chiếc xe Lếch- xớt và cây ô liu để nói về điều gì?
Câu 3 (1,0 điểm). Nêu mục đích của người viết văn bản trên?