Các phân tử RNA (Hình 9) trong tế bào có chức năng đặc thù. Trong nhân các tế bào eukaryote có các mRNA nhân kích thước lớn và sai khác nhau rất lớn gọi là hnRNA (heterogeneous nuclear RNA) vốn là tiền thân của các mRNA, các mRNA nhân kích thước bé snRNA (small nuclear RNA) có mặt trong thành phần của các enzyme splicing, và các RNA tế bào chất kích thước bé scRNA (small cytoplasmic RNA). mRNA được phiên mã từ các gene mã hóa protein, mang thông tin cho dịch mã. Một số bản sao tương tự mRNA không được dịch mã, ví dụ XIST, H19 do cơ chế in dấu bộ gene bố mẹ (parental imprinting). Mỗi phân tử tRNA có hai chức năng chính là mang amino acid đã được hoạt hóa và đi đến phức hệ “ribosome-mRNA” để tiến hành việc đọc dịch mã cho một codon cụ thể của mRNA, tRNA cũng làm mồi cho tái bản DNA trong sự tái bản của các retrovirus. Nói chung, các phân tử tRNA thường rất giống nhau ở nhiều đoạn và khác nhau chủ yếu ở bộ ba đối mã (anticodon). Cần lưu ý rằng, base hiếm Inosine (I) có mặt ở vị trí 5’ của anticodon trong một số phân tử tRNA có thể kết cặp linh hoạt với một trong các base ở vị trí 3’ (C, U hoặc A) của các codon đồng nghĩa trong mRNA. Đối với rRNA là thành phần cấu trúc chính của các ribosome, cần cho quá trình tổng hợp protein của tế bào. (Nguyễn Bá Lộc, 2004).

Hình 9. Các phân tử RNA

Nhận định không đúng là

Ở loài ốc Limnaea Peregra, chiều xoắn vỏ của được qui định bởi một loại protein có trong tế bào chất của trứng, protein này được mã hóa bởi gene của mẹ (DD hoặc Dd qui định xoắn phải, dd qui định xoắn trái). Các nhà khoa học đã thực hiện phép lai thuận-nghịch, quan sát các đời F1, F2, F3 và thu được kết quả thể hiện như hai sơ đồ lai dưới đây

Một bạn học sinh quan sát hai sơ đồ lai trên và đưa ra một số nhận định như sau:

(1)  Sự di truyền tính trạng chiều xoắn vỏ của loài ốc này là do gene trong tế bào chất quy định vì F1 của 2 phép lai đều cho kiểu hình giống mẹ.  

(2)  Nếu lấy tinh trùng của con ốc F1 phép lai thứ nhất thụ tinh cho con ốc F1 phép lai thứ 2 thu được đời sau toàn ốc xoắn phải.

(3)  Sự di truyền của gene quy định tính trạng vỏ ốc tuân theo quy luật Mendel.

(4)  Kiểu hình của đời con được không được xác định bởi kiểu gene của chính nó mà phụ thuộc vào protein trong tế bào chất do kiểu gene nhân của mẹ tạo ra.

Hãy viết liền các số theo thứ tự từ bé đến lớn của những nhận định không chính xác

Ở một loài động vật, xét hai tính trạng màu lông và chiều cao chân. Mỗi tính trạng do một gene có hai allele trội lặn hoàn toàn, nằm trên NST thường quy định. Thực hiện các phép lai (P₁, P₂, P₃) mỗi phép lai giữa hai cá thể cùng loài và thu được kết quả mô tả ở bảng bên. Biết rằng, ở F₁ của P₂ có 4 loại kiểu hình, tỉ lệ kiểu hình lông vàng, chân cao không được thể hiện ở bảng bên và kí hiệu là $(-)$.

Hình trên mô tả mối quan hệ giữa Gene – RNA - Protein ở sinh vật nhân sơ. Các vị trí đánh dấu (a), (b), (c), (d) là các cấu trúc phân tử sinh học và cơ chế sinh học. Hãy sắp xếp bốn từ khóa: (1) dịch mã, (2) mạch khuôn, (3) phiên mã, (4) mạch mã hóa vào đúng trình tự từ (a)à (b)à (c)à (d) trên hình và thể hiện câu trả lời bằng cách viết liền thành dãy số.

Hình bên mô tả quá trình rối loạn NST xảy ra trong nguyên phân hình thành thể lệch bội, có bao nhiêu thể lệch bội hình thành khi kết thúc quá trình nguyên phân này?