Nhân tố nào sau đây có thể làm biến đổi tần số allele của quần thể một cách nhanh chóng, đặc biệt khi kích thước quần thể nhỏ bị giảm đột ngột?

 

Phương pháp giải:
Xem lại các nhân tố tiến hóa: đột biến, giao phối không ngẫu nhiên, di nhập gene, các yếu tố ngẫu nhiên, chọn lọc tự nhiên; chú ý đặc trưng của trôi dạt di truyền (yếu tố ngẫu nhiên) trong quần thể nhỏ hoặc sau khi quần thể giảm kích thước.

Lời giải chi tiết:
-  Đột biến: thường làm thay đổi tần số allele rất chậm vì tần số đột biến nhỏ.
-  Giao phối không ngẫu nhiên: làm thay đổi thành phần kiểu gene (tỉ lệ đồng hợp – dị hợp) nhưng ít làm thay đổi tần số allele.
-  Di nhập gene: có thể làm thay đổi tần số allele rõ rệt khi có dòng gene mạnh (nhiều cá thể di cư vào/ra), nhưng đề nhấn mạnh “kích thước quần thể nhỏ bị giảm đột ngột”.
-  Các yếu tố ngẫu nhiên (trôi dạt di truyền):

+ Tác động mạnh khi kích thước quần thể nhỏ hoặc quần thể bị suy giảm đột ngột (hiệu ứng thắt cổ chai) hay một nhóm nhỏ tách ra lập quần thể mới (hiệu ứng kẻ sáng lập).

+ Khi đó, tần số allele trong quần thể có thể thay đổi rất nhanh, thậm chí làm mất hẳn một số allele chỉ do ngẫu nhiên.

Vì vậy, nhân tố được nói đến trong đề là các yếu tố ngẫu nhiên.

Đáp án đúng: C. Các yếu tố ngẫu nhiên.