Đọc văn bản sau và trả lời câu hỏi:

Thu vịnh

Trời thu xanh ngắt mấy tầng cao,

Cần trúc lơ phơ gió hắt hiu.

Nước biếc trông như tầng khói phủ,

Song thưa để mặc bóng trăng vào.

Mấy chùm trước giậu hoa năm ngoái,

Một tiếng trên không ngỗng nước nào.

Nhân hứng cũng vừa toan cất bút,

Nghĩ ra lại thẹn với ông Đào.

(Tuyển tập thơ Nguyễn Khuyến, NXB Hội nhà văn)

Xác định thể thơ của văn bản trên.

Những từ ngữ, hình ảnh miêu tả cảnh mùa thu: Trời thu xanh ngắt, cần trúc lơ phơ, gió hắt hiu, nước biếc, bóng trăng.

Cảnh mùa thu trong bài thơ trên là đặc trưng của miền: Đồng bằng Bắc Bộ/ vùng Bắc Bộ.

Lí giải:

- Ý 2. Hình ảnh bình dị, quen thuộc: bầu trời, trúc, khói, nước, hoa ánh trăng thơ mộng… đặc trưng của làng quê Việt Nam

- Ý 3. Không gian cao rộng: “ mấy tầng cao”

- Ý 4. Màu sắc thanh đạm: “xanh ngắt” , “xanh biếc”.

- Ý 5. Đường nét, sự chuyển động nhẹ, uyển chuyển: “lơ phơ”, “hắt hiu” Với tài quan sát tinh tế, Nguyễn Khuyến đã gợi cho người đọc về bức tranh thu với không khí thanh sơ, dịu nhẹ, thoáng đãng, cảnh vật đặc trưng của làng quê Bắc bộ Việt Nam.

- Biện pháp tu từ: so sánh “ như”

- Đối: nước biếc >< song thưa; tầng khói phủ >< bóng trăng vào.

- Tác dụng:

+ Góp phần tạo ấn tượng về bức tranh thiên nhiên đẹp huyền ảo, thơ mộng.

+ Tăng tính gợi hình, tạo sự cân đối, nhịp nhàng cho lời thơ.

- Phân tích lỗi:

+ Sắp xếp từ ngữ không phù hợp với yêu cầu cần diễn đạt và quy tắc cấu tạo.

- Sửa lỗi: Nguyễn khuyến được mệnh danh là nhà thơ của quê hương, làng cảnh Việt Nam.

-> Nhấn mạnh vào cụm từ “ quê hương, làng cảnh” để thấy được thành công bậc nhất của Nguyễn Khuyến về đề tài này trong nền thơ Việt Nam.

Ý 1. Đảm bảo yêu cầu về hình thức đoạn văn Học sinh có thể trình bày đoạn văn theo cách diễn dịch, quy nạp, tổng – phân - hợp, móc xích…

Ý 2. Xác định và triển khai vấn đề nghị luận Cảm nhận về bức tranh mùa thu:

+ Cảnh sắc mùa thu, không gian thu…

+ Bức tranh mùa thu đẹp, đặc trưng của làng quê Bắc bộ Việt Nam…

Ý 3. Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp tiếng Việt.

Ý 4. Thể hiện suy nghĩ sâu sắc, có cách diễn đạt mới mẻ.