Đề cương ôn tập Học kì 1 Ngữ văn 11 năm 2023–2024 trường THPT Linh Trung (TP Hồ Chí Minh)

...........................................................................................

2. Văn bản thông tin (4.0đ)
a. Xác định cách trình bày dữ liệu và thông tin và nêu tác dụng (VD: trình bày theo trật tự thời gian giúp người đọc hiểu rõ hơn về lịch sử, tiến trình phát triển; trình bày theo mối quan hệ giữa ý chính và nội dung chi tiết, cấu trúc nguyên nhân - kết quả, cấu trúc so sánh- đối chiếu, cấu trúc vấn đề - cách giải quyết, … giúp cho thông tin cơ bản của VB được hỗ trợ làm rõ bằng những dữ liệu cụ thể, thông tin chi tiết, chính xác, khách quan, tạo tính thuyết phục, …)
b. Xác định bố cục và nhận xét cách trình bày, mối quan hệ giữa bố cục với nội dung chính, nhan đề của VBTT (Tất cả đều hướng đến chủ đề của văn bản là ….)
c. Nhan đề:
▪ Cách đặt nhan đề có mối tương quan chặt chẽ với nội dung chính của VB, làm nổi bật lên nội dung chính của VB là: ….
▪ Nhan đề mang tính cụ thể, định hướng cho việc tìm hiểu nội dung chính của văn bản. (ví dụ bài Sơn Đoòng, Đồ gốm gia dụng của người Việt hay nhan đề mang tính gợi mở, không nói trực tiếp vào đối tượng mà gây tò mò, chờ mong như bài Cung đường của kí ức, hiện tại và tương lai)
d. Các thông tin chính (Đề tài, nội dung chính) trong văn bản? Căn cứ để xác định (dựa vào nhan đề; nội dung, thông tin chi tiết trong văn bản). 
e. Các yếu tố hình thức của VBTT, bao gồm cả yếu tố phi ngôn ngữ (nhan đề; kí hiệu đánh dấu các phần, mục; chú thích cho hình ảnh; bảng số liệu; biểu đồ, sơ đồ, lược đồ; mô hình; bản đồ, …) và Tác dụng. Với tác dụng, HS cần chỉ ra được tác dụng cả về mặt hình thức lẫn nội dung (trình bày thành 2 gạch đầu dòng).
f. Thái độ, quan điểm của người viết và chỉ ra căn cứ. (Ví dụ: Thái độ ngợi ca, tự hào với những đặc điểm đặc biệt của hang Sơn Đoòng qua nhan đề, các đề mục, sơ đồ, hình ảnh, các chú thích, …hay thái độ thán phục với tạo tác kì diệu của thiên nhiên qua các số liệu cụ thể về chiều dài, chiều cao và thể tích của hang; thái độ trân quý tuyệt tác mà thiên nhiên ban tặng cho quê hương, đất nước qua cách trình bày ý kiến, đề xuất định hướng phát triển bền vững hang)
g. Rút ra bài học, thông điệp, liên hệ bản thân, vận dụng, … sau khi đọc xong VBTT. (Ví dụ: câu hỏi 6, 7 của văn bản 1, câu hỏi 6 của văn bản 2, câu hỏi 4 của văn bản đọc kết nối chủ điểm, câu hỏi 7 của văn bản đọc mở rộng theo thể loại).