Hiện nay, nhiều loại vector chuyển gene đã được cải biến để nâng cao hiệu quả chuyển gene. Theo em, người ta có thể cải biến những đặc điểm nào của vector?

Các bước tạo thực vật chuyển gene nhờ Ti plasmid:

- Bước 1: Phân lập gene cần chuyển từ tế bào cho.

- Bước 2: Tạo plasmid tái tổ hợp (từ Ti plasmid của vi khuẩn A. tumefaciens) nhờ enzyme cắt giới hạn và enzyme ligase.

- Bước 3: Biến nạp plasmid tái tổ hợp vào tế bào thực vật để tạo tế bào tái tổ hợp. T-DNA chứa gene cần chuyển tích hợp vào nhiễm sắc thể của tế bào mô thực vật.

- Bước 4: Cho tế bào tái tổ hợp tái sinh thành cây biến đổi gene in vitro rồi trồng cây vào môi trường đất.

• Thông tin về ứng dụng công nghệ gene hiện nay và đánh giá triển vọng công nghệ gene trong tương lai:

- Đến nay, công nghệ gene đã được áp dụng để tạo các giống cây trống GMO mang các đặc tính ưu việt đa dạng khác nhau như:

+ Cây trồng chống chịu các điều kiện bắt lợi của môi trường (chịu hạn, chịu lạnh, chịu mặn, chịu nhiệt).

+ Giảm sử dụng thuốc trừ sâu hóa học (cây trồng kháng sâu).

+ Giảm chi phí sau thu hoạch (gene chín chậm, gene kháng mọt).

+ Tăng hiệu quả hấp thụ khoáng của cây (hạn chế gây xói mòn đất và bón phân).

+ Tăng giá trị dinh dưỡng của cây trồng (ví dụ: giống lúa vàng mang gene quy định β-carotene là tiền chất của vitamin A).

+ Ngoài các ứng dụng trên, cây trồng GMO còn được sử dụng tạo ra nguyên liệu trong công nghiệp như một số dạng tinh bột dùng làm tá dược hay để sản xuất xăng sinh học.

- Chuyển gene ở các tế bào động vật và người nhằm hai mục đích chính: (1) Tạo ra các tế bào có gene được chỉnh sửa như thay thế gene bệnh bằng gene lành, làm bất hoạt hay hoạt hóa gene rồi đưa trở lại cơ thể như trong liệu pháp gene chữa bệnh di truyền và (2) tạo ra sinh vật chuyển gene hay sinh vật biến đổi gene có các đặc tính mong muốn để nghiên cứu hoặc ứng dụng trong thực tế (xác định chức năng gene, nghiên cứu bệnh học, sản xuất chế phẩm hoặc thuốc sinh học, mô hình thử nghiệm thuốc và vaccine,…).

→ Triển vọng công nghệ gene trong tương lai (trên thế giới và tại Việt Nam): Công nghệ gene có triển vọng ứng dụng trong nhiều lĩnh vực của đời sống, mang lại nhiều lợi ích to lớn cho con người.

• Thiết kế một quy trình để tạo giống thực vật hoặc động vật chuyển gene mang một đặc tính có lợi:

- Quy trình tạo cây trồng biến đổi gene sản xuất vaccine ăn được: