“Rõ ràng là bằng mắt phải anh vẫn thấy hiện lên một cánh chim én chao đi chao lại. Mùa xuân đã đến rồi.”

(Trên quê hương những anh hùng Điện Ngọc, Nguyễn Trung Thành)

Nhận xét về phép liên kết của hai câu văn trên.

Dịch bài đọc

Béo phì theo truyền thống được định nghĩa là sự gia tăng trọng lượng cơ thể lớn hơn 20 phần trăm trọng lượng cơ thể lý tưởng của một cá nhân - trọng lượng liên quan đến nguy cơ tử vong thấp nhất, được xác định bởi một số yếu tố nhất định, chẳng hạn như tuổi tác, chiều cao và giới tính. Dựa trên các yếu tố này, sau đó, thừa cân có thể được định nghĩa là tăng 15–20 phần trăm so với trọng lượng cơ thể lý tưởng. Tuy nhiên, ngày nay, định nghĩa về thừa cân và béo phì chủ yếu dựa trên các phép đo chiều cao và cân nặng - không phải bệnh tật. Các phép đo này được sử dụng để tính toán một con số được gọi là chỉ số khối cơ thể (BMI). Con số này, là yếu tố cốt lõi để xác định xem một cá nhân có được xác định lâm sàng là béo phì hay không, song song với độ béo nhưng không phải là phép đo trực tiếp lượng mỡ trong cơ thể. Việc giải thích các số BMI dựa trên các nhóm trạng thái cân nặng, chẳng hạn như thiếu cân, cân nặng khỏe mạnh, thừa cân và béo phì, được điều chỉnh theo độ tuổi và giới tính. Đối với tất cả người lớn trên 20 tuổi, các số BMI tương quan với cùng một chỉ định trạng thái cân nặng; ví dụ, BMI từ 25,0 đến 29,9 tương đương với thừa cân và từ 30,0 trở lên tương đương với béo phì. Béo phì bệnh lý (còn được gọi là béo phì cực độ hoặc nghiêm trọng) được định nghĩa là BMI từ 40,0 trở lên.

Béo phì có thể không mong muốn về mặt thẩm mỹ, đặc biệt là ở những nơi trên thế giới mà sự thon thả là sở thích phổ biến, nhưng đây cũng là một vấn đề y tế nghiêm trọng. Nhìn chung, những người béo phì có tuổi thọ ngắn hơn; họ mắc phải nhiều bệnh sớm hơn, thường xuyên hơn và nghiêm trọng hơn so với những người có cân nặng bình thường. Ví dụ, những người béo phì cũng thường xuyên bị tiểu đường; trên thực tế, trên toàn thế giới, khoảng 90 phần trăm các trường hợp tiểu đường loại II là do thừa cân. Béo phì cũng là một nguyên nhân đáng kể gây ung thư; đến năm 2018, tình trạng thừa cân và béo phì là nguyên nhân gây ra khoảng 1 trong số 25 ca ung thư được chẩn đoán trên toàn thế giới. Tại Hoa Kỳ, các nhà nghiên cứu phát hiện ra rằng tỷ lệ mắc ung thư liên quan đến béo phì đang gia tăng ở những người trưởng thành tương đối trẻ trong độ tuổi từ 25 đến 49.

Mối liên hệ giữa béo phì và tình trạng suy giảm sức khỏe tim mạch, biểu hiện ở các tình trạng như tiểu đường và tăng huyết áp (huyết áp cao bất thường), khiến những người béo phì có nguy cơ suy giảm nhận thức nhanh hơn khi họ già đi. Các cuộc điều tra về kích thước não ở những người bị béo phì lâu năm cho thấy rằng lượng mỡ cơ thể tăng có liên quan đến tình trạng teo (suy yếu) mô não, đặc biệt là ở thùy thái dương và thùy trán của não. Trên thực tế, cả tình trạng thừa cân và béo phì, và do đó chỉ số BMI từ 25 trở lên, đều liên quan đến tình trạng giảm kích thước não, làm tăng nguy cơ mắc chứng mất trí nhớ, dạng phổ biến nhất là bệnh Alzheimer.

Phụ nữ béo phì thường bị vô sinh, mất nhiều thời gian hơn để thụ thai so với phụ nữ có cân nặng bình thường và phụ nữ béo phì khi mang thai có nguy cơ sảy thai cao hơn. Nam giới béo phì cũng có nguy cơ mắc các vấn đề về khả năng sinh sản cao hơn, vì lượng mỡ cơ thể dư thừa có liên quan đến việc giảm nồng độ testosterone. Nhìn chung, so với những người có cân nặng bình thường, những người béo phì có nhiều khả năng tử vong sớm do các bệnh thoái hóa ở tim, động mạch và thận, và họ có nguy cơ mắc ung thư cao hơn. Những người béo phì cũng có nguy cơ tử vong do tai nạn cao hơn và có nguy cơ phẫu thuật kém. Sức khỏe tâm thần bị ảnh hưởng; hậu quả về hành vi của ngoại hình béo phì, từ sự nhút nhát và khép kín đến sự tự khẳng định quá mức, có thể bắt nguồn từ chứng loạn thần kinh và rối loạn tâm thần.

(https://www.britannica.com/science/obesity)