II. Đọc thầm và làm bài tập: (8 điểm)

“TẤM GƯƠNG” CHẠM LÀ VỠ

(trích)

Dưới ao nước trong veo có một chú tôm nhỏ. Bơi cả ngày trời mệt quá, tôm định dừng lại nghỉ thì bỗng trông thấy phía trước có vật gì sáng lấp lánh. Chú nhìn kĩ rồi kêu lên: “A, một tấm gương vừa to vừa tròn!”. Tôm nghĩ, nếu mình khuân tám gương này về để mọi người đều được soi thì thật tốt biết bao! Thế là tôm ta từ từ bơi tới, nhưng vừa động vào thì “tấm gương” đã vỡ tan thành từng mảnh. Tôm buồn lắm, nhưng chẳng bao lâu sau, gương lại lành lặn như cũ. Tôm bèn gọi Ếch Xanh tới: “Em Ếch ơi, anh tìm thấy một tấm gương đây này, em giúp anh khuân về nhà nhé!”. Ếch đồng ý ngay, nhưng vừa há miệng ra định ngậm “tấm gương” vào thì gương lại vỡ tan tành. Tôm và Ếch buồn lắm, nhưng rồi tấm gương lại lành lặn như lần trước.

Tôm lại tìm chị Trai nhờ giúp đỡ. Trai đồng ý cùng Tôm đến chỗ tấm gương. Nhưng vừa há miệng ra để kẹp “gương” lại thì gương bỗng vỡ tan. Tôm, Ếch, Trai đều buồn. Nhưng rồi, như lần trước, một lúc sau, gương trở về lành lặn.

Lúc này, ông Rùa mới lúc lắc chòm râu bạc, bơi tới bảo: “Các con yêu quý đây không phải gương đâu, mà là bóng trăng trên trời in lên mặt nước đấy”. Tất cả bất giác nhìn lên trời, rồi lại nhìn mặt nước, rồi bật cười nghiêng ngả.

Sưu tầm

Tôm đã thấy gì trên mặt nước? (0,5 điểm)

- Trình bày dưới dạng một bài văn, có số lượng câu từ 15 đến 20 câu, kể lại truyền thuyết “Con Rồng cháu Tiên”. Câu văn viết đủ ý, trình bày bài sạch đẹp, bố cục đầy đủ, rõ ràng (mở bài, thân bài, kết bài): 10 điểm.

- Tùy từng mức độ bài viết trừ dần điểm nếu bài viết không đủ ý, trình bài xấu, không đúng nội dung yêu cầu.

Gợi ý chi tiết

a) Mở bài: Giới thiệu về câu chuyện mà em muốn kể lại: Con Rồng cháu Tiên.

b) Thân bài: Kể lại diễn biến câu chuyện bằng lời văn của em:

- Tại vùng đất Lạc Việt có một vị thần rồng sinh sống là Lạc Long Quân.

- Vị thần này sống dưới nước, thỉnh thoảng sẽ lên cạn giúp dân diệt trừ yêu quái, dạy dân trồng trọt.

- Nghe tin Lạc Việt có nhiều hoa thơm cỏ lạ, một tiên nữ tên là Âu Cơ đã đến đây thăm thú.

- Âu Cơ gặp gỡ Lạc Long Quân ở Lạc Việt, hai người đem lòng yêu mến và nên duyên vợ chồng.

- Ít lâu sau, nàng Âu Cơ mang thai, sinh ra một bọc trăm trứng, nở thành 100 người con trắng trẻo, khỏe mạnh.

- Sau một thời gian chung sống, Lạc Long Quân không thể tiếp tục sống ở trên cạn, cần phải trở về biển nên gọi vợ đến cùng bàn bạc.

- Hai vợ chồng quyết định để 50 người con theo Lạc Long Quân về biển, 50 người con theo Âu Cơ lên non, hễ có chuyện cần giúp nhau thì sẽ gặp nhau ở bờ biển.

- 50 người con theo mẹ Âu Cơ lên non, lập ra nước Lạc Việt, cử người con trưởng lên ngôi vua, sau đó nối tiếp nhau cai trị đất nước.

- Đó chính là tổ tiên của người Việt ta, nên nhân dân thường tự hào gọi mình là con Rồng, cháu Tiên.

c) Kết bài:

- Nêu ý nghĩa của câu chuyện em vừa kể.

- Nêu tình cảm, cảm xúc của em dành cho câu chuyện đó.

Bài làm tham khảo

Thuở xưa ở vùng đất Lạc Việt có vị thần tên là Lạc Long Quân, con trai của thần Long Nữ sống ở dưới biển Đông. Thần hình rồng, sức khỏe phi thường và có nhiều phép lạ. Thỉnh thoảng thần lên sống trên cạn, giúp dân diệt trừ các loài yêu quái như Ngư Tinh, Hồ tinh, Mộc Tinh. thần còn dạy dân cách trồng trọt và sinh sống.

Âu Cơ là một tiên nữ dòng dõi Thần Nông ở vùng núi cao phương Bắc. Nàng thích ngao du đây đó, những nơi có phong cảnh đẹp. Bên trai tài, bên gái sắc, họ yêu nhau rồi kết thành vợ chồng.

Ít lâu sau, Âu Cơ sinh ra cái bọc trăm trứng, nở ra một trăm người con khôi ngô tuấn tú lạ thường. Chẳng cần bú mớm mà đàn con lớn nhanh như thổi, khỏe mạnh như thần.

Một hôm, nhớ biển cả và cảm thấy mình không thể sống lâu trên cạn được, Lạc Long Quân đành từ biệt Âu Cơ để trở về chốn thủy cung. Âu Cơ một mình nuôi con. Ngày lại ngày qua, nàng sốt ruột trông ngóng chồng với tâm trạng buồn tủi. Cuối cùng, nàng gọi chồng lên mà than thở:

- Sao chàng nỡ bỏ thiếp mà đi, không cùng thiếp nuôi các con?!

Lạc Long Quân ân cần giải thích:

- Ta vốn nòi rồng ở miền nước thẳm, nàng là dòng tiên ở chốn non cao. Kẻ trên cạn người dưới nước, tính tình tập quán khác nhau, khó lòng mà ăn ở cùng nhau một nơi lâu dài được. Nay ta đưa năm mươi con xuống biển, nàng đưa năm mươi con lên núi, chia nhau cai quản các phương. Kẻ miền núi, người miền biển, khi có việc gì khó khăn thì giúp đỡ nhau, đừng quên lời hẹn.

Âu Cơ nghe theo đưa năm mươi người con lên đất Phong Châu. Người con trưởng được tôn làm vua, lấy hiệu là Hùng Vương, lập ra nước Văn Lang, đóng đô ở Phong Châu (vùng Bạch Hạc, Lâm Thao, Phú Thọ ngày nay). Triều đình có quan văn, quan võ (Lạc tướng, Lạc hầu). Con trai của vua gọi là lang, con gái vua gọi là mị nương. Vua cha chết, con trai trưởng nối ngôi. Mười tám đời vua kế tiếp nhau đều lấy hiệu Hùng Vương.

Từ sự tích này mà dân tộc Việt Nam thường nhắc đến nguồn gốc cao quý của mình là con Rồng cháu Tiên. Tất cả các dân tộc sống trên đất nước Việt Nam đều là anh em cùng chung một bọc sinh ra (đồng bào). Các dân tộc đoàn kết, thương yêu, giúp đỡ lẫn nhau trong sự nghiệp dựng nước và giữ nước.

Trả lời câu hỏi:

- Bài thơ viết về các bạn nhỏ ở trên vùng cao.

- Những cảnh vật giúp em nhận biết điều đó là:

+ Nắng nhuộm hồng núi xanh/ Tiếng trống rung vách đá

+ Bóng em nhòa bóng núi/ Hun hút mấy thung sâu

+ Vượt suối lại băng rừng

+ Lớp học ngang lưng đồi