I. ĐỌC HIỂU (4,0 điểm)

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu: 

              

                                       LỜI THỀ VỚI BIỂN (Vũ Thanh Hoa)

Đứng trước Biển mới thấy mình bé nhỏ Biển mênh mang bao huyền thoại hào hùng Cha Lạc Long dẫn các con xuống Biển Bốn ngàn năm thương nhớ Mẹ Âu Cơ Sóng Biển Đông dịu dàng như lòng mẹ Hát ru con trong giấc ngủ thanh bình Đón con thuyền chở đầy tôm cá Chở che làng chài khuya sớm mưu sinh

Biển chắt lọc giọt dầu sóng sánh Giàn khoan cao vươn tới những vì sao Nắng lấp lánh trên vai người thợ Những bàn tay nắm chặt những bàn tay Khi giặc đến Biển bừng bừng cuộn sóng Máu cha ông nhuộm đỏ một lời thề Tổ quốc gọi con sẵn sàng bám Biển Giữ kiên hùng khí phách bốn ngàn năm.                                       (28/7/2014)

Xác định đối tượng trữ tình trong văn bản.

2

a. Đảm bảo cấu trúc bài nghị luận

Mở bài nêu được vấn đề, thân bài triển khai được vấn đề, kết bài khái quát được vấn đề.

b. Xác định được vấn đề nghị luận: ý nghĩa của việc sống trung thực và có chính kiến cá nhân.

0,25

c. Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm

HS có thể triển khai theo nhiều cách nhưng cần vận dụng tốt các thao tác lập luận, kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và bằng chứng để làm rõ vấn đề.

Sau đây là một gợi ý:

- Giải thích:

+ Sống trung thực: sống thật với bản thân, không giả dối, không che giấu sự thật.

+ Có chính kiến cá nhân: dám bày tỏ quan điểm, suy nghĩ riêng một cách đúng đắn và có lập luận thuyết phục.

- Ý nghĩa của việc sống trung thực và có chính kiến:

+ Góp phần xây dựng nhân cách tốt, được người khác tin tưởng, tôn trọng.

+ Giúp cá nhân thể hiện bản lĩnh, sự tự tin và tư duy độc lập.

+ Góp phần thúc đẩy xã hội dân chủ và công bằng.

+ Trong học tập: giúp học sinh phát triển tư duy phản biện, biết bảo vệ cái đúng,…

+ Trong các mối quan hệ: tạo niềm tin và sự rõ ràng, tránh hiểu lầm.

HS lấy dẫn chứng

- Phản đề:

+ Những người giả dối, nói theo, sống không có chính kiến dễ bị thao túng, mất phương hướng.

+ Sự im lặng trước cái sai có thể tiếp tay cho cái xấu phát triển.

+ Không nhầm lẫn có chính kiến riêng với lối sống “bảo thủ”, không chịu nghe ý kiến từ người khác, lúc nào cũng coi ý kiến của mình đưa ra là đúng, là hay nhất.

+ Không phải trường hợp nào cũng thể hiện tính trung thực, trong một số trường hợp nên cân nhắc…

- Bài học và liên hệ bản thân:

+ Mỗi học sinh cần rèn luyện lối sống trung thực, dũng cảm thể hiện quan điểm cá nhân một cách văn minh, có lý lẽ.

+ Tôn trọng ý kiến người khác nhưng không từ bỏ chính kiến nếu thấy đúng.

….

0,5

2,0

0,5

0,5

d. Chính tả, ngữ pháp: Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp tiếng Việt.

e. Sáng tạo

Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị luận, có cách diễn đạt mới mẻ.

0,25

1

a. Đảm bảo hình thức đoạn văn và cấu trúc đoạn văn phân tích một tác phẩm thơ:

Mở đoạn giới thiệu tác giả, tác phẩm; thân đoạn phân tích làm rõ được nội dung chủ đề và đặc sắc nghệ thuật; có thể có kết đoạn khái quát, tổng hợp lại.

b. Xác định đúng yêu cầu phân tích: phân tích nội dung chủ đề, đặc sắc nghệ thuật trong đoạn thơ.

0,25

c. HS phân tích, làm rõ được nội dung, nghệ thuật của bài thơ.

Sau đây là một hướng triển khai:

- Bài thơ mở đầu bằng hình ảnh biển cả mênh mông, nơi con người cảm thấy nhỏ bé trước thiên nhiên.

- Hình ảnh biển hiện lên thật gần gũi, thật đẹp: gắn với truyền thuyết, so sánh với lòng mẹ,…

- Tình cảm của con người với biển: Tự hào, biết ơn, lời hứa quyết tâm bảo vệ biển,…

-> Khẳng định tình yêu, niềm tự hào và ý chí bảo vệ biển tổ quốc.

- Nghệ thuật:

- Thể thơ tự do giúp tác giả thể hiện cảm xúc một cách chân thật, tự nhiên và linh hoạt.

- Giọng thơ tha thiết, trang trạng. Ngôn ngữ giản dị mà sâu sắc.

- Hình ảnh thơ mang tính biểu tượng, giàu cảm xúc.

- Sử dụng các biện pháp tu từ: ẩn dụ, so sánh, nhân hóa,…làm nổi bật chủ đề.

1,0

0,5

d. Diễn đạt, chính tả, ngữ pháp

Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp tiếng Việt.

Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về đoạn thơ, có cách diễn đạt sáng tạo, mới mẻ.

0,25