PHẦN I. ĐỌC HIỂU (4,0 điểm)

Đọc ngữ liệu sau:

Ngôi nhà

Em yêu nhà em

Hàng xoan trước ngõ

Hoa xao xuyến nở

Như mây từng chùm.

Em yêu tiếng chim

Đầu hồi lảnh lót

Mái vàng thơm phức

Rạ đầy sân phơi

Em yêu ngôi nhà

Gỗ tre mộc mạc

Như yêu đất nước

Bốn mùa chim ca.

(Tô Hà – Theo nguồn SGK Tiếng Việt 2, tập 1, NXB Giáo dục, 2002)

Thực hiện các yêu cầu:

(0.75 điểm). Chỉ ra thể thơ và dấu hiệu xác định?

a. Xác định yêu cầu hình thức, dung lượng của đoạn văn: Bảo đảm yêu cầu về hình thức và dung lượng (khoảng 150 chữ) của đoạn văn. Thí sinh có thể có thể trình bày theo cách diễn dịch, quy nạp, phối hợp.

b. Xác định đúng vấn đề nghị luận:

Suy nghĩ về tình yêu quê hương đất nước của giới trẻ hiện nay.

c. Viết đoạn văn bảo đảm yêu cầu:

Lựa chọn thao tác lập luận phù hợp chặt chẽ, lí lẽ và dẫn chứng trên cơ sở đảm bảo những nội dung sau:

– Mở đoạn: Dẫn dắt, giới thiệu khái quát về tình yêu quê hương, đất nước của giới trẻ hiện nay.

– Thân đoạn:

+ Giải thích:

– Quê hương là nơi sinh ra, nơi “chôn rau cắt rốn”, chứa đựng tuổi thơ; đất nước là một quốc gia, là nơi chứa đựng cả quê hương.

– Tình yêu quê hương đất nước là tình cảm đối với sự vật và con người nơi ta sinh ra, lớn lên.

+ Bàn luận:

– Quê hương là nơi ấm êm, là mảnh đất đầu tiên khi chúng ta chào đời biết tới.

– Quê hương gắn liền với gia đình, người thân của mình, gắn liền với kỉ niệm thời thơ ấu dưới vòng tay yêu thương của cha mẹ.

– Tình yêu quê hương luôn hiện hữu trong mỗi con người, thấm sâu vào máu thịt sâu thẳm trong trái tim mỗi chúng ta.

+ Mở rộng:

– Tình yêu quê hương cần được thể hiện bằng hành động cụ thể: Là một học sinh em cần làm gì?

– Những hành động, ứng xử không đúng chuẩn mực đạo đức như phá làng, phá trường, phá lớp…

+ Bài học:

– Là học sinh cần cố gắng nỗ lực phấn đấu để góp phần xây dựng quê hương đất nước trong tương lai.

– Mỗi chúng ta cần ra sức bảo vệ, xây dựng và phát triển quê hương lên tầm cao mới. Đó là cách thiết thực nhất để thể hiện tình yêu quê hương, đất nước của mình.

– Kết đoạn: Nêu cảm nghĩ, liên hệ bản thân.

d. Diễn đạt: Bảo đảm chuẩn chính tả, dùng từ, ngữ pháp tiếng Việt, liên kết câu trong đoạn văn.

a. Bảo đảm bố cục và dung lượng đoạn văn nghị luận

Bảo đảm yêu cầu về bố cục và dung lượng (khoảng 300 chữ) của đoạn văn.

b. Xác định đúng vấn đề nghị luận:

Cảm nhận của em về bài thơ “Ngôi nhà” của nhà thơ Tô Hà.

c. Viết đoạn văn nghị luận bảo đảm yêu cầu:

Lựa chọn thao tác lập luận phù hợp, kết hợp nhuần nhuyễn lí lẽ và dẫn chứng, trình bày hệ thống ý phù hợp theo bố cục ba phần của đoạn văn nghị luận. Có thể triển khai theo hướng:

* Mở đoạn: Giới thiệu bài thơ, tác giả và nêu cảm nghĩ chung của em về bài thơ.

* Thân đoạn:

HS trình bày theo nhiều cách nhưng cần đảm bảo các ý cơ bản sau:

– Cảm xúc về nội dung của bài thơ:

+ Ngôi nhà là nơi chúng ta cất tiếng khóc chào đời, gắn bó từ thuở ấu thơ, nơi có người thân yêu ruột thịt. Ngôi nhà dù đơn sơ, mộc mạc nhưng gần gũi, thân thương.

+ Những hình ảnh (sự vật) thân thương, quên thuộc như: hàng xoan, hoa, mây, tiếng chim, mái nhà vàng, rạ, gỗ, tre quen thuộc nơi đồng quê nông thôn. Từ đó nhà thơ trân trọng, nâng niu vẻ đẹp đó.

+ Bài thơ thể hiện sự bồi hồi, yêu thương, nhớ nhung không chỉ với ngôi nhà của mình nói riêng và còn với quê hương, đất nước nói chung.

– Cảm xúc về nghệ thuật tiêu biểu của bài thơ:

+ Thể thơ bốn chữ, câu từ mộc mạc, giản dị, hình ảnh quen thuộc giàu cảm xúc.

+ Kết hợp phép điệp cấu trúc, phép liệt kê và biện pháp tu từ so sánh.

=> Thể hiện tình cảm gắn bó, yêu thương của nhà thơ với căn nhà của mình.

Lưu ý: Học sinh cần cảm nhận câu thơ hay, biện pháp tu từ đặc sắc, hiệu quả của điệp cấu trúc và liệt kê trong bài thơ.

* Kết đoạn: Khẳng định cảm xúc về bài thơ và nêu ý nghĩa của bài thơ đối với bản thân.

Lưu ý: Thí sinh có thể bày tỏ suy nghĩ, quan điểm riêng nhưng phải phù hợp với chuẩn mực đạo đức và pháp luật.

d. Diễn đạt: Bảo đảm chuẩn chính tả, dùng từ, ngữ pháp tiếng Việt, liên kết câu đoạn văn.