I. ĐỌC HIỂU (4,0 điểm)

Đọc đoạn trích sau:

Đối với số đông người đọc, văn chương và nền tảng TikTok giống như hai đường thẳng song song …

TikTok: Một con đường tiếp cận văn chương?

… Dường như rất khó để nhìn thấy một điểm chạm giữa văn học và nền tảng TikTok. Trên một mạng xã hội có vô vàn nội dung được sản xuất mỗi ngày – phần lớn có thời lượng rất ngắn, phục vụ mục đích gây cười hoặc bán hàng, thì sao văn chương có thể tồn tại, hay chí ít là bảo tồn giá trị, chiều sâu của nghệ thuật?

Thế nhưng, nếu nhìn nền tảng này như một phương tiện để tiếp cận độc giả, ta sẽ thấy được những tiềm năng nhất định. Dù chịu nhiều điều tiếng, TikTok đến cùng cũng chỉ là một mạng xã hội, như Facebook hay Instagram …

Tuy nhiên, giải pháp có thể đến từ chính định hướng của người dùng. Người dùng có quyền lựa chọn những nội dung mang lại giá trị, kiến thức, đồng thời từ chối tiêu thụ những nội dung dễ dãi, độc hại và gây ảnh hưởng xấu đến nhận thức xã hội. Họ cũng có thể chọn trở thành người sáng tạo để góp phần xây dựng nên những cộng đồng lành mạnh, văn minh hơn trên internet. Quay trở lại với văn chương, thì đây chính là tâm thế cần có để nhìn thấy cơ hội đến gần hơn với bạn đọc, đồng thời gạn lọc những giá trị thật giữa biển thông tin vô bờ bến.

Đầu tiên, lợi thế lớn nhất của TikTok nằm ở việc sản xuất nội dung dễ dàng, ít tốn kém về tiền bạc, nhân lực hay công sức. Điều này cho phép các tác giả tự xây dựng nên cộng đồng người đọc tiềm năng, trước khi có được sự giúp đỡ từ đơn vị phát hành hay báo chí, truyền thông chính thống.

… 

Những thách thức

Cho dù sở hữu những tiềm năng rất đáng để khai thác, song việc sử dụng TikTok để truyền thông sách cũng tồn tại nhiều hạn chế … Mặt khác, nền tảng TikTok khó có thể phù hợp để quảng bá những sáng tác văn chương mang tính thể nghiệm, hướng đến việc khám phá những khía cạnh phức tạp của đời sống hay nội tâm con người.

(Trích “Văn chương và TikTok: một con đường, hai thế giới”, Triều Dương,  http://vannghequandoi.com.vn/dong–chay/van–chuong–va–tiktok–mot–con–duong–hai–the–gioi_15738.html, Thứ Bảy, 06/04/2024 07:01)

Thực hiện các yêu cầu:

Xác định phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong đoạn trích.

a. Xác định được yêu cầu về hình thức, dung lượng của đoạn văn

Xác định đúng yêu cầu về hình thức và dung lượng (khoảng 200 chữ) của đoạn văn. HS có thể trình bày đoạn văn theo cách diễn dịch, quy nạp, phối hợp, móc xích hoặc song hành.

b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận:

Tuổi trẻ và việc làm chủ TikTok.

c. Viết đoạn văn đảm bảo các yêu cầu:

Lựa chọn được các thao tác lập luận phù hợp, kết hợp chặt chẽ lí lẽ và dẫn chứng trên cơ sở bảo đảm những nội dung được đề xuất dưới đây:

– Biểu hiện của việc làm chủ TikTok của thế hệ trẻ hiện nay:

+ Sử dụng đúng mục đích có ích, không lạm dụng.

+ Xem TikTok là nơi để giải trí, học tập, quảng bá văn hoá…

– Vì sao các bạn trẻ cần phải làm chủ TikTok?

+ Sự phát triển mạnh mẽ của TikTok trong cuộc sống của giới trẻ với những tác dụng và tác hại.

+ Nếu sử dụng quá nhiều không nhằm mục đích tích cực sẽ gây những hậu quả khôn lường.

– Các bạn trẻ cần làm gì để có thể làm chủ TikTok?

+ Học hỏi, rèn luyện để có tri thức, kĩ năng sử dụng TikTok hợp lí.

+ Chủ động bổ sung kiến thức, kĩ năng mềm, mạnh dạn tìm cơ hội và nắm bắt cơ hội để có thể thay đổi từ việc học tập trên các nền tảng mạng xã hội…

+ Trang bị trình độ kiến thức và chuyên môn tốt nhất để đáp ứng yêu cầu sống và làm việc của một công dân toàn cầu,…

Lưu ý: Thí sinh có thể bày tỏ suy nghĩ, quan điểm riêng nhưng phải phù hợp với chuẩn mực đạo đức và pháp luật.

d. Diễn đạt

Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp tiếng Việt, liên kết câu trong đoạn văn.

e. Sáng tạo

Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề cần nghị luận; có cách diễn đạt mới mẻ.a

a. Xác định được yêu cầu của kiểu bài: Nghị luận văn học.

b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận: Đặc điểm của thể loại hồi kí trong đoạn trích của tác giả Võ Nguyên Giáp.

c. Đề xuất được hệ thống ý phù hợp để làm rõ vấn đề nghị luận của bài viết:

Lựa chọn được các thao tác lập luận phù hợp; kết hợp nhuần nhuyễn lí lẽ và dẫn chứng; trình bày được hệ thống ý phù hợp theo bố cục ba phần của bài văn nghị luận. Có thể triển khai theo hướng:

*  Mở bài: Giới thiệu khái quát về giá trị của đoạn trích hồi kí: kể lại theo trí nhớ của một cá nhân nhưng phản ánh được cả một thời kì lịch sử.

*  Thân bài:

– Nêu đặc điểm của thể loại hồi kí: là thể loại phi hư cấu, ghi lại những sự kiện đã xảy ra trong quá khứ mà tác giả trực tiếp tham gia hay chứng kiến…

– Những đặc điểm của hồi kí thể hiện trong đoạn trích:

+ Đoạn trích kể lại sự kiện lịch sử trọng đại của toàn thể dân tộc Việt Nam: ngày 2–9–1945, Bác Hồ đọc bản Tuyên ngôn Độc lập khai sinh ra nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà…

+ Tính xác thực của thể loại hồi kí được thể hiện ở sự kiện, nhân vật, thời gian, địa điểm…(ngày 26 tháng 8, chi đội Giải phóng quân đầu tiên tiến vào Thủ đô, Bác Hồ từ Tân Trào về Hà Nội; làng Phú Thượng, 30 tháng 8, ngày 2 tháng 9, Bác Hồ ra mắt trước mấy chục vạn đồng bào thủ đô…)

+ Thủ pháp trần thuật kết hợp với miêu tả, nhiều câu văn dài được ngắt thành nhiều nhịp, nhịp dồn dập… khiến sự kiện trong hồi ức của Đại tướng Võ Nguyên Giáp được tái hiện chân thực và ấn tượng; thể hiện hào khí chiến thắng và niềm tự hào của toàn thể dân tộc Việt Nam trong thời khắc lịch sử quan trọng.

– Đánh giá, bàn luận, mở rộng về đoạn trích hồi kí:

+ Đoạn trích khiến người đọc cảm nhận được niềm xúc động, tự hào của mỗi người dân Việt Nam trong thời khắc lịch sử thiêng liêng…

+ Mỗi người trẻ hôm nay tự nhận thức được trách nhiệm của bản thân đối với lịch sử dân tộc…

*  Kết bài: Khẳng định lại giá trị của đoạn trích hồi kí.

d. Viết bài văn đảm bảo các yêu cầu sau:

– Triển khai ít nhất được hai luận điểm để làm rõ quan điểm của cá nhân.

– Lựa chọn được các thao tác lập luận, phương thức biểu đạt phù hợp để triển khai vấn đề nghị luận.

– Lập luận chặt chẽ, thuyết phục: lí lẽ xác đáng; bằng chứng tiêu biểu, phù hợp; kết hợp nhuần nhuyễn giữa lí lẽ và bằng chứng.

đ. Diễn đạt:

Đảm bảo chuẩn chính tả, dùng từ, ngữ pháp tiếng Việt, liên kết văn bản.

e. Sáng tạo:

Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị luận; có cách diễn đạt mới mẻ.