khoahoc.vietjack.com
Xin chào! Vào học

Câu hỏi:

06/11/2026 45 Lưu

Đọc văn bản sau và trả lời câu hỏi:

CHUYỆN TỪ THỨC LẤY VỢ TIÊN

Tóm lược: Năm Quang Thái đời nhà Trần, có người Hóa Châu làm tri huyện Tiên Du, tên là Từ Thức. Cạnh huyện đường có một tòa chùa danh tiếng. Trong chùa có một cây mẫu đơn, đến kì hoa nở, người đến xem đông như hội. Một hôm, có người con gái xinh đẹp tuyệt vời, vin vào cành hoa, không may làm gãy, bị người coi hoa bắt giữ. Động lòng thương, Từ Thức cởi áo gấm chuộc lỗi cho người con gái ấy. Tuy làm quan nhưng thường bị quan trên quở trách là không chuyên tâm do ham thơ, mến cảnh, Từ Thức bèn trả ấn tín, bỏ quan rồi về đi chu du khắp nơi. Một hôm chàng vào một hang động, vô tình lạc tới cõi tiên– tên gọi Phù Lai. Chàng được bà tiên gả vợ cho. Đó chính là tiên nữ Giáng Hương, người con gái làm gãy cành hoa ngày ấy. Ở cõi tiên chừng một năm, Từ Thức nhớ quê nên xin về thăm.

Đoạn trích sau là phần kết của câu chuyện.

[...] Như Từ, từ khi bỏ nhà đi thấm thoát đã được một năm, ao sen đã đổi thay mầu biếc. Những đêm gió thổi, những sáng sương sa, bóng trăng sáng dòm qua cửa sổ, tiếng thủy triều nghe văng vẳng đầu giường, đối cảnh chạnh lòng, một mối buồn bâng khuâng quấy nhiễu khiến không sao ngủ được. Một hôm, trông ra bể, thấy một chiếc tàu buôn đi về phương Nam, Từ trỏ bảo Giáng Hương rằng:

Nhà tôi đi về phía kia kìa, sóng biển cả trời xa, chẳng biết là ở tận đâu.

Rồi nhân lúc rỗi, chàng nói với nàng rằng:

Tôi bước khách bơ vơ, lòng quê bịn rịn, lệ hoa thánh thót, lòng có héo hon, dám xin thể tình mà cho được tạm về, chẳng hay ý nghĩ nàng thế nào?

Giáng Hương bùi ngùi không nỡ dứt. Từ lang nói:

Tôi xin hẹn thời kỳ bao nhiêu lâu, để về cho bạn bè gặp mặt và thu xếp việc nhà cho yên, sẽ lại đến đây để với nàng cùng già ở chốn làng mây bến nước.

Giáng Hương khóc mà nói:

Thiếp chẳng dám vì tình phu phụ mà ngăn cản mối lòng quê hương của chàng. Song cõi trần nhỏ hẹp, kiếp trần ngắn ngủi, dù nay chàng về nhưng chỉ e liễu sân hoa vườn không còn đâu cảnh tượng như ngày trước nữa.

Nàng nhân thưa với phu nhân, phu nhân nói:

– Không ngờ chàng lại mắc mớ vì mối lòng trần như vậy.

Nhân cho một cỗ xe cẩm vân để chàng cưỡi về. Nàng cũng đưa cho chàng một bức thư viết vào lụa mà nói:

Ngày khác trông thấy vật này, xin đừng quên mối tình ngày cũ.

Rồi tràn nước mắt mà chia biệt.

Chàng đi chỉ thoắt chốc đã về đến nhà, thì thấy vật đổi sao dời, thành quách nhân gian, hết thảy đều không như trước nữa, duy có những cảnh núi khe là vẫn không thay đổi sắc biếc mầu xanh thuở nọ. Bèn đem họ tên mình hỏi thăm những người già cả thì thấy có người nói:

Thuở bé tôi nghe nói ông cụ tam đại nhà tôi cũng cùng tên họ như ông, đi vào núi mất đến nay đã hơn 80 năm, nay đã là năm thứ 5 niên hiệu Diên Ninh, là đời ông vua thứ ba của triều Lê rồi.

Chàng bấy giờ mới hậm hực, bùi ngùi. Mở thư ra đọc, thấy có câu: “Kết lứa phượng ở trong mây, duyên xưa đã hết, tìm non tiên ở trên bể dịp khác còn đâu!” mới biết là Giáng Hương đã nói trước với mình những lời ly biệt. Chàng bèn mặc áo cừu nhẹ, đội nón lá ngắn, vào núi Hoành Sơn, rồi sau không biết đi đâu mất.

(Trích Từ Thức lấy vợ tiên, Truyền kì mạn lục – Nguyễn Dữ, Văn xuôi tự sự Việt Nam thời trung đại – tập 1, NXB Giáo Dục, trang 259-260)

PHẦN I. ĐỌC HIỂU (6,0 điểm)

(1.0 điểm). Những dấu hiệu nào giúp em nhận biết văn bản chứa đoạn trích trên thuộc thể loại truyền kì? Nêu ít nhất 2 dấu hiệu.

Quảng cáo

Trả lời:

verified Giải bởi Vietjack

Dấu hiệu giúp em nhận biết văn bản chứa đoạn trích trên thuộc thể loại truyền kì:

– Sự kết hợp giữa yếu tố hiện thực và yếu tố kì ảo:

+ Hiện thực: Từ Thức là người Hóa Châu, làm tri huyện Tiên Du năm Quang Thái đời nhà Trần.

+ Kì ảo: tiên nữ Giáng Hương, cỗ xe cẩm vân,...

– Thời gian truyền kì: 1 năm Từ Thức ở tiên giới bằng 80 năm dưới trần gian.

Câu hỏi cùng đoạn

Câu 2:

(1.0 điểm). Vì sao Từ Thức chia tay để về thăm quê và hẹn sẽ trở lại mà Giáng Hương lại “bùi ngùi không nỡ dứt”, “tràn nước mắt mà chia biệt”? Là một nàng tiên nhưng Giáng Hương có phẩm chất đáng quý gì của con người?

Xem lời giải

verified Giải bởi Vietjack

– Vì Giáng Hương biết một năm trên trời bằng trăm năm ở hạ giới, chồng đi sẽ không thể quay trở lại. Mối duyên giữa nàng và Từ Thức đến đây đã tận.

– Phẩm chất của Giáng Hương: tình yêu thủy chung, son sắt; lòng thấu hiểu và vị tha; sự bao dung sâu sắc.

Câu 3:

(1.0 điểm). Xác định lời dẫn và cách dẫn trong câu sau: Mở thư ra đọc, thấy có câu: “Kết lứa phượng ở trong mây, duyên xưa đã hết, tìm non tiên ở trên bể dịp khác còn đâu!” mới biết là Giáng Hương đã nói trước với mình những lời ly biệt.

Xem lời giải

verified Giải bởi Vietjack

– Lời dẫn: “Kết lứa phượng ở trong mây, duyên xưa đã hết, tìm non tiên ở trên bể dịp khác còn đâu!”

– Cách dẫn: Dẫn trực tiếp (được đánh dấu bằng dấu hai chấm và dấu ngoặc kép để giữ nguyên vẹn lời và ý của Giáng Hương).

Câu 4:

(1.5 điểm). Từ nội dung văn bản, em có đồng tình với việc Từ Thức rời bỏ cõi tiên để tìm về quê cũ không? Tại sao?

Xem lời giải

verified Giải bởi Vietjack

Gợi ý HS có thể trả lời theo 2 hướng:

– Đồng tình: việc Từ Thức rời bỏ cõi tiên để tìm về quê cũ thể hiện sự gắn bó sâu sắc với cuộc sống thực tại, không phải là kiểu người dửng dưng vui sướng quên đi cội nguồn.

– Không đồng tình: trở về không tìm thấy mái ấm thực sự, cỗ xe mây đã biến thành chim loan không thể quay lại cõi tiên, Từ Thức rơi vào cảnh không có nơi nào để thuộc về và cuối cùng mất tích trong núi Hoành Sơn. Quyết định này gián tiếp đẩy chàng vào một bi kịch cô độc.

Câu 5:

(1.5 điểm). Nhà thơ Đỗ Trung Quân có viết “Quê hương nếu ai không nhớ/ Sẽ không lớn nổi thành người”. Nỗi nhớ quê hương, tình yêu quê hương đất nước không là lời nói suông mà phải được thể hiện bằng những hành động cụ thể. Là thế hệ trẻ, các em sẽ biểu hiện tình yêu đất nước như thế nào?

Xem lời giải

verified Giải bởi Vietjack

Gợi ý:

– Cố gắng học tập tốt, rèn luyện, trau dồi kĩ năng.

– Giữ gìn truyền thống văn hóa dân tộc.

– Sống có trách nhiệm với bản thân, gia đình và xã hội.

– ...

Đang tải chế độ Học...

Hot: 1000+ đề thi cuối kì 1 lớp 1-12 đầy đủ các môn (Update 2026) (chỉ từ 60k). Tải ngay

ĐẶC QUYỀN VIP

Đăng ký VIP để học và luyện thi không giới hạn

Trọn bộ quyền lợi trên Vietjack, trong một tài khoản.

  • Phòng luyện thi cấp tốc: ĐGNL - ĐGTD, Tốt nghiệp THPT, Ôn vào 10, Ôn vào 6, Ôn Giữa kì/Cuối kì
  • Hơn 200K đề thi thử, đề minh hoạ, chính thức các năm
  • Với 3tr+ câu hỏi theo các mức độ Nhận biết, Thông hiểu, Vận dụng
  • Tải xuống đề thi [DOCX] với đầy đủ đáp án
  • Xem hàng ngàn bài giảng đính kèm củng cố thêm kiến thức
  • Bao gồm tất cả các bậc từ Tiểu học đến Đại học
  • Chặn hiển thị quảng cáo tăng khả năng tập trung ôn luyện
  • Đăng ký ngay

CÂU HỎI HOT CÙNG CHỦ ĐỀ

Lời giải

a. Đảm bảo các phần trong một bài văn: Trình bày đầy đủ bố cục 3 phần: mở bài, thân bài, kết bài.

b. Xác định đúng yêu cầu của đề: Phân tích nét đặc sắc về chủ đề hoặc một yếu tố nổi bật của hình thức nghệ thuật trong đoạn trích “Chuyện Từ Thức lấy vợ tiên”.

c. Triển khai đề bài:

Học sinh có thể tổ chức bài làm theo nhiều cách khác nhau nhưng cần đáp ứng được những ý cơ bản sau:

* Mở bài:

– Giới thiệu về tác giả Nguyễn Dữ và tác phẩm “Truyền kì mạn lục”.

– Giới thiệu đoạn trích “Chuyện Từ Thức lấy vợ tiên”.

– Nếu vấn đề nghị luận.

* Thân bài:

– Khát quát chung: tóm tắt ngắn gọn cốt truyện, nêu giá trị tư tưởng và nghệ thuật bao trùm tác phẩm.

– Phân tích nét đặc sắc về chủ đề hoặc một yếu tố nổi bật của hình thức nghệ thuật:

+ Bi kịch của nỗi nhớ quê hương và sự thức tỉnh nhân sinh.

+ Cốt truyện: có sự đan xen giữa yếu tố thực và yếu tố kì ảo, tình huống truyện độc đáo,...

+ Nghệ thuật xây dựng nhân vật.

+ Ngôn ngữ và bút pháp nghệ thuật.

– Đánh giá, mở rộng.

* Kết bài:

– Khẳng định lại giá trị của đoạn trích nói riêng và tác phẩm nói chung.

– Ý nghĩa đối với người đọc.

d. Sáng tạo: Có cách diễn đạt mới mẻ; thể hiện tình cảm, suy nghĩ sâu sắc về sự kiện.

e. Chính tả, ngữ pháp: Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp, tiếng Việt.

Lời giải

– Vì Giáng Hương biết một năm trên trời bằng trăm năm ở hạ giới, chồng đi sẽ không thể quay trở lại. Mối duyên giữa nàng và Từ Thức đến đây đã tận.

– Phẩm chất của Giáng Hương: tình yêu thủy chung, son sắt; lòng thấu hiểu và vị tha; sự bao dung sâu sắc.

Lời giải

Bạn cần đăng ký gói VIP ( giá chỉ từ 250K ) để làm bài, xem đáp án và lời giải chi tiết không giới hạn.

Nâng cấp VIP

Lời giải

Bạn cần đăng ký gói VIP ( giá chỉ từ 250K ) để làm bài, xem đáp án và lời giải chi tiết không giới hạn.

Nâng cấp VIP