Đọc ngữ liệu sau và trả lời các câu hỏi:

MÁI ẤM NGÔI NHÀ

Nếu ngọn gió nào dẫn con đến phương trời xa thẳm

Con đừng quên lối về nhà

Nơi thung sâu khơi nguồn ngọn gió...

Nếu cánh chim nào chở con lên thăm mặt trời cháy đỏ

Con đừng quên lối về nhà

Nơi sớm chiều vẫn nhen ngọn lửa

Nếu vạt mây nào đưa con lên chơi với ngôi sao xanh biếc

Con đừng quên lối về nhà

Suối trong con tắm mình thuở bé...?

(Trương Hữu Lợi)

PHẦN I. ĐỌC HIỂU (4,0 điểm)

(0.5 điểm). Xác định thể thơ của đoạn thơ, phương thức biểu đạt?

a. Đảm bảo thể thức, dung lượng yêu cầu của một bài văn. Đầy đủ 3 phần: Mở bài, Thân bài, Kết bài. Lập luận chặt chẽ, mạch lạc.

b. Xác định đúng yêu cầu của đề: Hiện tượng một bộ phận học sinh không có ý thức bảo vệ cảnh quan trường học.

c. Triển khai hợp lý nội dung bài văn:

Có thể viết bài văn theo hướng sau:

1. Mở bài: Giới thiệu vấn đề nghị luận.

2. Thân bài:

– Giải thích: Không có ý thức bảo vệ cảnh quan trường học là trạng thái thờ ơ, thiếu trách nhiệm hoặc cố ý thực hiện các hành vi gây hại đến không gian chung và cơ sở vật chất trong khuôn viên nhà trường,...

– Biểu hiện: hiện nay, một bộ phận không nhỏ học sinh không có ý thức giữ gìn, thường xuyên có hành động gây ảnh hưởng tiêu cực đến cảnh quan trường học như xả rác bừa bãi, vẽ lên tường, bẻ cành cây,…

=> Việc một bộ phận không nhỏ học sinh không có ý thức bảo vệ cảnh quan trường học là vấn đề tiêu cực, thói quen xấu cần phê phán, khắc phục và loại bỏ.

– Nguyên nhân: do học sinh chưa có ý thức đúng đắn, cho rằng việc bảo vệ cảnh quan trường học là nhiệm vụ của các bộ phận như bảo vệ, lao công; thiếu sự giáo dục thường xuyên từ gia đình, nhà trường;…

– Hậu quả: khiến cho môi trường học đường thiếu trong lành, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe, học tập; tạo thói quen xấu, thiếu văn hóa trong ứng xử.

– Ý kiến trái chiều, phản biện:

+ Có ý kiến cho rằng, việc bảo vệ cảnh quan trường học là trách nhiệm của lao công hoặc của nhà trường. Hơn nữa, nhiều trường học hiện nay còn thiếu thùng rác, khuôn viên chật hẹp, cây xanh ít, cơ sở vật chất xuống cấp, nên học sinh khó có điều kiện giữ gìn cảnh quan sạch đẹp.

+ Tuy nhiên, ý kiến trên chưa thật sự thuyết phục. Lao công chỉ có vai trò hỗ trợ dọn dẹp, không thể thay thế ý thức tự giác của học sinh. Dù trường học còn hạn chế về cơ sở vật chất, mỗi học sinh vẫn có thể thực hiện những việc làm rất đơn giản như không xả rác bừa bãi, giữ gìn bàn ghế, bảo vệ cây xanh. Thực tế cho thấy, trong cùng một môi trường học tập, vẫn có những học sinh sống có trách nhiệm, biết giữ gìn cảnh quan chung…

* Đề xuất được giải pháp khả thi

– Học sinh tự nâng cao nhận thức về sự cần thiết phải bảo vệ, giữ gìn cảnh quan trường học.

– Học sinh xây dựng thói quen tốt: tự giác vứt rác đúng nơi quy định, góp sức dọn dẹp làm sạch trường lớp, chăm sóc cây cảnh bồn hoa, trang trí làm đẹp không gian học đường.

+ Nhà trường thường xuyên giáo dục, tuyên truyền về bảo vệ môi trường với các hình thức và nội dung phong phú, phù hợp với lứa tuổi học sinh; tổ chức hoạt động bổ ích để học sinh chung tay chăm sóc cảnh quan môi trường tại trường, lớp.

+...

3. Kết bài: Khẳng định lại quan điểm cá nhân đã trình bày và rút ra bài học cho bản thân.

d. Sáng tạo: Có sự sáng tạo về dùng từ, diễn đạt, lựa chọn lí lẽ, dẫn chứng để bày tỏ ý kiến một cách thuyết phục.

e. Chính tả, ngữ pháp: Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp, Tiếng Việt.

a. Đảm bảo cấu trúc bài viết đoạn văn.

b. Xác định đúng yêu cầu của đề: Cảm nhận về đoạn thơ “Mái ấm ngôi nhà” ở phần Đọc hiểu.

c. Triển khai hợp lý nội dung đoạn văn:

Học sinh có thể trình bày theo nhiều cách khác nhau, nhưng cần đảm bảo các ý cơ bản sau:

– Nội dung:

+ Đoạn thơ ca ngợi tình cảm gia đình ấm áp, thiêng liêng, lời nhắc nhở của cha mẹ để con không được quên cội nguồn gia đình.

+ Mái ấm gia đình là nơi che chở, nuôi dưỡng con người.

+ Là nơi chứa đựng tình yêu thương, sự quan tâm của những người thân.

+ Là điểm tựa tinh thần, nơi con người luôn muốn trở về.

+ Gợi cảm giác ấm áp, bình yên.

+ Nhắc nhở mỗi người luôn nhớ, biết trân trọng gia đình dù sống trong ở nơi nào.

+ Liên hệ bản thân: yêu thương, giữ gìn mái ấm.

– Nghệ thuật:

+ Sử dụng hình ảnh gợi hình, gợi cảm, giản dị, gần gũi nhưng giàu ý nghĩa.

+ Lối diễn đạt giàu hình ảnh.

+ Giọng thơ nhẹ nhàng, tha thiết.

+ Ngôn ngữ trong sáng, gợi cảm xúc.

+ Biện pháp tu từ sáng tạo.

d. Sáng tạo: Có sự sáng tạo về dùng từ, diễn đạt trôi chảy.

e. Chính tả, ngữ pháp: Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp, Tiếng Việt.