Bài 10: Quá trình nội sinh và ngoại sinh. Hiện tượng tạo núi

Các quá trình nội sinh do nguồn năng lượng từ trong lòng Trái Đất tác động khiến các mảng kiến tạo dịch chuyển, làm cho bề mặt địa hình bị nhô lên hoặc hạ xuống, gồ ghề. thể hiện ở quá trình tạo núi.

- Nội sinh:

+ Là lực sinh ra ở bên trong Trái Đất

+ Tác động của nội sinh làm cho bề mặt Trái Đất gồ ghề hơn.

- Ngoại sinh:

+ Là lực sinh ra từ bên ngoài Trái Đất.

+ Tác động của ngoại sinh khiến bề mặt Trái Đất bị san bằng, làm địa hình bằng phẳng hơn.

- Nội sinh và ngoại sinh là hai lực đối nghịch nhau, nhưng xảy ra đồng thời cùng lúc.

Quan sát hình 10.2 ta thấy:

- Bên trong lòng Trái Đất sinh ra lực khiến cho bề mặt Trái Đất nhô lên tạo thành núi.

- Bên ngoài bề mặt Trái Đất, ngoại lực phá hủy, bóc mòn đất đá ở đỉnh và sườn núi, rồi vận chuyển đất đá bồi tụ cho những vùng thấp lõm.

- Từ đó, núi có sườn dốc dần trở thành núi có sườn thoải hơn, mềm mại hơn.

- Ngoại sinh: Mưa lớn gây ra đá lở ở miền núi.

- Nội sinh: Động đất gây ra đá lở ở miền núi.

Các bãi bồi dọc theo sông, suối có nguồn gốc ngoại sinh vì đây là kết quả của quá trình tác động do nước vào địa hình. Nước mưa lũ đã bào mòn đất đá từ trên thượng nguồn, rồi vận chuyển theo dòng nước xuống tới hạ nguồn, khi tốc độ dòng chảy yếu đi, đất đá không bị đẩy trôi nữa sẽ bồi tụ lại thành bãi bồi ven sông.