Giải SGK Lịch sử và Địa Lý 4 CTST Bài 4: Thiên nhiên vùng Trung du và miền núi Bắc Bộ có đáp án

- Các hình 1, 2, 3 gợi cho em biết:

+ Khu vực Trung du và miền núi Bắc Bộ có địa hình rất đa dạng, bao gồm: các dãy núi, cao nguyên, thung lũng,… đặc biệt, tại đây có dãy núi Hoàng Liên Sơn đồ sộ với đỉnh Phan-xi-păng cao nhất Đông Dương.

+ Trung du và miền núi Bắc Bộ là khu vực có mùa đông lạnh nhất cả nước. Ở những vùng núi cao, vào mùa đông, đôi khi có tuyết rơi.

+ Khu vực Trung du và miền núi Bắc Bộ có nhiều sông lớn. Các sông này có tiềm năng phát triển thủy điện và du lịch.

- Xác định vị trí trên lược đồ (học sinh tự thực hiện)

- Khu vực Trung du và miền núi Bắc Bộ của Việt Nam tiếp giáp với:

+ Trung Quốc (ở phía Bắc)

+ Lào (ở phía tây).

+ Vùng Đồng bằng Bắc Bộ, Duyên hải miền Trung (ở phía nam)

+ Vịnh Bắc Bộ (ở phía đông).

- Xác định:

+ Các dãy núi ở vùng Trung du và miền núi Bắc Bộ là: Hoàng Liên Sơn; cánh cung sông Gâm; cánh cung Ngân Sơn; cánh cung Bắc Sơn và cánh cung Đông Triều.

+ Các cao nguyên ở vùng Trung du và miền núi Bắc Bộ là: cao nguyên Sơn La; cao nguyên Mộc Châu.

+ Đỉnh núi cao nhất vùng Trung du và miền núi Bắc Bộ là: đỉnh Phan-xi-păng (3143 m).

- Ảnh hưởng của địa hình đến đời sống và sản xuất:

+ Ảnh hưởng tích cực: thuận lợi phát triển thuỷ điện, lâm nghiệp, du lịch, chăn nuôi gia súc lớn, trồng cây công nghiệp lâu năm, cây ăn quả,...

+ Ảnh hưởng tiêu cực: trong vùng có những nơi địa hình cao, hiểm trở gây bất lợi cho cư trú và sản xuất của người dân.

- Đặc điểm khí hậu:

+ Trung du và miền núi Bắc Bộ có mùa đông lạnh nhất cả nước, thường kéo dài 3 đến 4 tháng. Ở vùng núi cao rất lạnh, đôi khi có tuyết rơi.

+ Vào mùa hạ, vùng có nhiệt độ cao, nắng nóng, mưa nhiều.

- Ảnh hưởng của khí hậu đến đời sống và sản xuất:

+ Khí hậu đa dạng tạo điều kiện để phát triển nhiều loại cây trồng, vật nuôi.

+ Tuy nhiên, vùng này có nhiều thiên tai như: lũ, rét đậm, rét hại, bão,... gây nhiều trở ngại cho đời sống và sản xuất.

- Xác định: một số sông lớn ở vùng Trung du và miền núi Bắc Bộ là: sông Hồng, sông Đà, sông Chảy, sông Gâm,...

- Đặc điểm chính của sông, hồ:

+ Có nhiều sông, hồ lớn.

+ Các sông trong vùng có nhiều thác ghềnh nên có trữ năng thủy điện lớn.

+ Vào mùa hạ, do mưa nhiều nên nước sông dâng cao, thường gây ra lũ lụt.

- Vai trò của sông, hồ:

+ Cung cấp nước cho sinh hoạt và sản xuất nông nghiệp; nuôi trồng thủy sản.

+ Các sông, hồ ở Trung du và miền núi Bắc Bộ có nhiều tiềm năng để phát triển thủy điện, thủy lợi và du lịch.

- Một số biện pháp bảo vệ thiên nhiên và phòng, chống thiên tai ở vùng Trung du và miền núi Bắc Bộ:

+ Trồng rừng và bảo vệ rừng.

+ Tuyên truyền ý thức bảo vệ thiên nhiên.

+ Khai thác và sử dụng hợp lí tài nguyên thiên nhiên.

+ Di chuyển khỏi vùng có nguy cơ xảy ra thiên tai.