(1,0 điểm): Tìm những từ ngữ, hình ảnh miêu tả hoàn cảnh sống của người phu xe trong các câu văn sau: Lần ấy là lần đầu tôi bước vào một chỗ nghèo nàn, khổ sở như thế. Các anh thử tưởng tượng một dãy nhà lụp xụp và thấp lè tè, xiêu vẹo trên bờ một cái đầm mà nước đen và hôi hám tràn cả vào đến thềm nhà.

- Truyện kể theo ngôi thứ nhất.

- Tác dụng:

+ Khẳng định tính chân thật của sự kiện (tôi là người chứng kiến, tham gia và kể lại).

+ Làm nổi bật chiều sâu ý nghĩ, những thay đổi trong nhận thức, tìm cảm, tư tưởng của tôi – tự giãi bày, đánh giá, nhận xét, phán xét bản thân.

a. Vấn đề nghị luận: Cách ứng xử đúng đắn với những người xung quanh để không đem lại hậu quả đáng buồn.

b. Yêu cầu: HS có thể trình bày, lập luận theo nhiều cách khác nhau nhưng cần đảm bảo đúng cấu trúc bài văn nghị luận về một tư tưởng, đạo lí biết đưa ra lí lẽ, bằng chứng thuyết phục.

* Cách hiểu về vấn đề: Ứng xử không để lại hậu quả đáng buồn là như thế nào?

* Bàn luận: Nêu được những cách ứng xử đúng đắn và bàn luận thuyết phục, phù hợp với chuẩn mực đạo đức, văn hóa….

 Gợi ý:

- Suy nghĩ chín chắn, thấu đáo trước khi nói, làm việc gì đó.

- Kiểm soát cảm xúc bản thân tốt, không nói năng, hành động, quyết định vội vàng khi đang mâu thuẫn, bực tức, nóng giận hay sự việc chưa rõ ràng.

- Biết đặt mình vào vị trí người khác để lắng nghe, chia sẻ, thấu hiểu, cảm thông, bao dung…,

- Xây dựng nguyên tắc ứng xử cho bản thân: Chân thành, tôn trọng, tin yêu, bao dung, cởi mở, trách nhiệm….

- Mở rộng nhìn nhận vấn đề đa chiều.

* Liên hệ, rút ra thông điệp phù hợp: