Chốn ải Bắc mây sầu ảm đạm,
Cõi trời Nam gió thảm đìu hiu,
Bốn bề hổ thét chim kêu,
Đoái nom phong cảnh như khêu bất bình.
Hạt máu nóng thấm quanh hồn nước,
Chút thân tàn lần bước dặm khơi,
Trông con tầm tã châu rơi,
Con ơi con nhớ lấy lời cha khuyên.
Giống Hồng Lạc hoàng thiên đã định,
Mấy ngàn năm suy thịnh đổi thay,
Trời Nam riêng một cõi này,
Anh hùng, hiệp nữ xưa nay kém gì!
Than vận nước gặp khi biến đổi,
Để quân Minh thừa hội xâm lăng,
Bốn phương khói lửa bừng bừng,
Xiết bao thảm họa xương rừng máu sông!
(Trích Hai chữ nước nhà, Trần Tuấn Khải, *Tinh tuyển văn học Việt Nam (1930-1945)*, tập 7, quyển 1, NXB Khoa học xã hội, 2004)
*Chú thích: Hai chữ nước nhà là bài thơ mở đầu tập Bút quan hoài I (1924), lấy đề tài lịch sử thời quân Minh xâm lược nước ta: Nguyễn Phi Khanh (cha của Nguyễn Trãi) bị giặc bắt đem sang Trung Quốc, Nguyễn Trãi đi theo, nhưng tới biên giới phía Bắc, Nguyễn Phi Khanh đã khuyên con nên quay trở về để lo tính việc trả thù nhà, đền nợ nước. Á Nam đã mượn lời người cha dặn dò con để gửi gắm tâm sự yêu nước của mình. Đoạn trích trên đây là phần mở đầu của bài thơ.
Xác định thể thơ của văn bản trên.
Chốn ải Bắc mây sầu ảm đạm,
Cõi trời Nam gió thảm đìu hiu,
Bốn bề hổ thét chim kêu,
Đoái nom phong cảnh như khêu bất bình.
Hạt máu nóng thấm quanh hồn nước,
Chút thân tàn lần bước dặm khơi,
Trông con tầm tã châu rơi,
Con ơi con nhớ lấy lời cha khuyên.
Giống Hồng Lạc hoàng thiên đã định,
Mấy ngàn năm suy thịnh đổi thay,
Trời Nam riêng một cõi này,
Anh hùng, hiệp nữ xưa nay kém gì!
Than vận nước gặp khi biến đổi,
Để quân Minh thừa hội xâm lăng,
Bốn phương khói lửa bừng bừng,
Xiết bao thảm họa xương rừng máu sông!
(Trích Hai chữ nước nhà, Trần Tuấn Khải, *Tinh tuyển văn học Việt Nam (1930-1945)*, tập 7, quyển 1, NXB Khoa học xã hội, 2004)
*Chú thích: Hai chữ nước nhà là bài thơ mở đầu tập Bút quan hoài I (1924), lấy đề tài lịch sử thời quân Minh xâm lược nước ta: Nguyễn Phi Khanh (cha của Nguyễn Trãi) bị giặc bắt đem sang Trung Quốc, Nguyễn Trãi đi theo, nhưng tới biên giới phía Bắc, Nguyễn Phi Khanh đã khuyên con nên quay trở về để lo tính việc trả thù nhà, đền nợ nước. Á Nam đã mượn lời người cha dặn dò con để gửi gắm tâm sự yêu nước của mình. Đoạn trích trên đây là phần mở đầu của bài thơ.
Xác định thể thơ của văn bản trên.
Quảng cáo
Trả lời:
Giải bởi Vietjack
Phương pháp giải
Dựa vào đặc trưng thể loại
Lời giải chi tiết
Thể thơ: song thất lục bát
Câu hỏi cùng đoạn
Câu 2:
Chỉ ra ít nhất hai thành ngữ có trong đoạn trích.
Chỉ ra ít nhất hai thành ngữ có trong đoạn trích.
Giải bởi Vietjack
Phương pháp giải
Vận dụng kiến thức về thành ngữ
Lời giải chi tiết
Các thành ngữ: hổ thét chim kêu, xương rừng máu sông
Câu 3:
Phân tích tác dụng của phép tu từ nhân hóa được sử dụng trong khổ thơ sau:
Chốn ái Bắc mây sầu âm đạm,
Cõi trời Nam gió thảm đìu hiu,
Bốn bề hổ thét chim kêu,
Đoái nom phong cảnh như khêu bất bình.
Phân tích tác dụng của phép tu từ nhân hóa được sử dụng trong khổ thơ sau:
Chốn ái Bắc mây sầu âm đạm,
Cõi trời Nam gió thảm đìu hiu,
Bốn bề hổ thét chim kêu,
Đoái nom phong cảnh như khêu bất bình.
Giải bởi Vietjack
Phương pháp giải
Vận dụng kiến thức đã học về biện pháp nhân hoá
Lời giải chi tiết
- Phép tu từ nhân hoá: “mây sầu”, “gió thảm”
- Tác dụng:
+ Làm cho câu thơ sinh động, giàu hình ảnh, tăng giá trị biểu cảm
+ Nhấn mạnh khung cảnh đìu hiu, ảm đạm khi hai cha con phải chia li trong cảnh mất nước
+ Thể hiện sự cảm thông, thấu hiểu và xót xa của tác giả.
Câu 4:
Nêu khái quát nội dung của đoạn trích trên.
Nêu khái quát nội dung của đoạn trích trên.
Giải bởi Vietjack
Phương pháp giải
Đọc và xác định nội dung chính
Lời giải chi tiết
- Qua đoạn trích phần đầu Hai chữ nước nhà, tác giả đã mượn một câu chuyện lịch sử có sức gợi cảm vô cùng lớn để bộc lộ được tình cảm mãnh liệt với đất nước, khích lệ lòng yêu nước của đồng bào, dân tộc.
- Đoạn mở đầu là nỗi lòng người cha trong cảnh ngộ éo le, đau đớn
Câu 5:
Nhận xét về tâm trạng của người cha trong đoạn trích trên.
Nhận xét về tâm trạng của người cha trong đoạn trích trên.
Giải bởi Vietjack
Phương pháp giải
- Tâm trạng người cha: buồn, đau xót thể hiện qua các hình ảnh:
+ “Hạt máu nóng thấm quanh hồn nước
Chút thân tàn lần bước dặm khơi”
- Những hình ảnh ẩn dụ: nói lên nhiệt huyết yêu nước sâu thẳm cùng cảnh ngộ
=> Sự bất lực, đau khổ của người cha.
+ “Tầm tã châu rơi” → là giọt nước mắt xót thương cho con, xót thương cho mình, xót thương cho cảnh ngộ nước mất nhà tan.
- Khuyên con trở về lo việc nước.
⇒ Lời khuyên như lời trăng trối thiêng liêng, xúc động.
Lời giải chi tiết
Đọc đoạn trích, em thấy tâm trạng người cha đầy buồn bã, đau xót và lo lắng. Những hình ảnh như “Hạt máu nóng thấm quanh hồn nước, Chút thân tàn lần bước dặm khơi” cho thấy tình yêu nước nồng nàn, nhưng đồng thời là nỗi bất lực trước cảnh đất nước lâm nguy. Giọt nước mắt “tầm tã châu rơi” của người cha thể hiện sự xót thương cho con, cho chính bản thân và cho vận mệnh dân tộc. Lời khuyên con trở về lo việc nước vừa là sự nhắn nhủ, vừa là trăng trối thiêng liêng, chứa chan tình thương và lòng trách nhiệm với non sông. Qua đó, đoạn trích gợi lên hình ảnh người cha vừa yêu con, vừa đau đáu nỗi lo cho vận mệnh đất nước, khiến người đọc xúc động sâu sắc.
Đăng nhập để xem lời giải
Lưu tiến độ và luyện tập hiệu quả hơn. Hoàn toàn miễn phí!
Đang tải chế độ Học...
Hot: 1000+ đề thi giữa kì 1 lớp 1-12 đầy đủ các môn (Update 2026) (chỉ từ 60k). Tải ngay
Đăng ký VIP để học và luyện thi không giới hạn
Trọn bộ quyền lợi trên Vietjack, trong một tài khoản.
- Phòng luyện thi cấp tốc: ĐGNL - ĐGTD, Tốt nghiệp THPT, Ôn vào 10, Ôn vào 6, Ôn Giữa kì/Cuối kì
- Hơn 200K đề thi thử, đề minh hoạ, chính thức các năm
- Với 3tr+ câu hỏi theo các mức độ Nhận biết, Thông hiểu, Vận dụng
- Tải xuống đề thi [DOCX] với đầy đủ đáp án
- Xem hàng ngàn bài giảng đính kèm củng cố thêm kiến thức
- Bao gồm tất cả các bậc từ Tiểu học đến Đại học
- Chặn hiển thị quảng cáo tăng khả năng tập trung ôn luyện
- Đăng ký ngay
CÂU HỎI HOT CÙNG CHỦ ĐỀ
Đăng nhập để xem lời giải
Lưu tiến độ và luyện tập hiệu quả hơn. Hoàn toàn miễn phí!
Lời giải
Phương pháp giải
Vận dụng kiến thức về thành ngữ
Lời giải chi tiết
Các thành ngữ: hổ thét chim kêu, xương rừng máu sông
Đăng nhập để xem lời giải
Lưu tiến độ và luyện tập hiệu quả hơn. Hoàn toàn miễn phí!
Lời giải
Phương pháp giải
Vận dụng kiến thức đã học về biện pháp nhân hoá
Lời giải chi tiết
- Phép tu từ nhân hoá: “mây sầu”, “gió thảm”
- Tác dụng:
+ Làm cho câu thơ sinh động, giàu hình ảnh, tăng giá trị biểu cảm
+ Nhấn mạnh khung cảnh đìu hiu, ảm đạm khi hai cha con phải chia li trong cảnh mất nước
+ Thể hiện sự cảm thông, thấu hiểu và xót xa của tác giả.
Đăng nhập để xem lời giải
Lưu tiến độ và luyện tập hiệu quả hơn. Hoàn toàn miễn phí!
Lời giải
Bạn cần đăng ký gói VIP ( giá chỉ từ 250K ) để làm bài, xem đáp án và lời giải chi tiết không giới hạn.
Đăng nhập để xem lời giải
Lưu tiến độ và luyện tập hiệu quả hơn. Hoàn toàn miễn phí!
Lời giải
Bạn cần đăng ký gói VIP ( giá chỉ từ 250K ) để làm bài, xem đáp án và lời giải chi tiết không giới hạn.
Đăng ký để học cùng Vietjack. Hoàn toàn miễn phí!
Bằng việc đăng ký, bạn đồng ý với Điều khoản sử dụng và Chính sách bảo mật của Vietjack.
Nhắn tin Zalo
Hỏi bài tập