Vào thế kỷ 17, các nhà khoa học nghiệp dư đã khám phá ra một hiện tượng kỳ lạ: trong môi trường chân không, không gian dường như thực sự trống rỗng và có tính chất khác hẳn bầu không khí thông thường. Lửa sẽ bị dập tắt trong chân không; khóa chân không chặt đến mức hai đàn ngựa cũng không tách ra nổi. Năm 1659, nhà khoa học người Anh Robert Boyle đã đặt một con chim vào trong hũ và hút hết không khí bằng bơm hút chân không. Đúng như Boyle dự đoán, con chim đã chết – và kinh ngạc hơn, nó còn bị đông cứng. Nếu chân không khác không khí thường đến mức có thể dập tắt sự sống, nghĩa là phải có vài vật chất vô hình nào đó tạo nên không khí. Điều này gợi ý rằng, thay đổi thể tích và áp suất không khí có thể thay đổi nhiệt độ của nó. Tri thức nở rộ vào thế kỷ 18, khi đầu máy hơi nước buộc các kỹ sư phải tìm ra chính xác cách thức nhiệt độ và năng lượng chuyển hóa lẫn nhau, từ đó phát minh ra cả bộ môn khoa học nhiệt động lực học. Các dụng cụ đo nhiệt độ và khối lượng có độ chính xác ngày một cao, cùng với những thang đo được tiêu chuẩn hóa như Celsius (độ C) và Fahrenheit (độ F). Đó là trường hợp thường thấy trong lịch sử khoa học và phát minh: khi độ chính xác của đo lường tiến một bước, nhiều chuyện sẽ trở nên khả thi.

(Steven Johnson, 6 phát minh làm nên thời đại, NXB Thế giới Hà Nội, 2018)

Từ thí nghiệm của Robert Boyle với con chim trong môi trường chân không, nhà khoa học này đã phát hiện ra điều gì về bản chất của không khí?

Đáp án đúng là B

Phương pháp giải

Căn cứ vào nội dung đoạn trích.

Dạng bài đọc hiểu văn bản văn học - Câu hỏi kết hợp

Lời giải

- Đoạn trích có đề cập: “Tri thức nở rộ vào thế kỷ 18, khi đầu máy hơi nước buộc các kỹ sư phải tìm ra chính xác cách thức nhiệt độ và năng lượng chuyển hóa lẫn nhau, từ đó phát minh ra cả bộ môn khoa học nhiệt động lực học.” -> Theo đoạn văn, đầu máy hơi nước đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển của ngành khoa học nhiệt động lực học vì đầu máy hơi nước cần sự nghiên cứu chính xác về sự chuyển hóa nhiệt và năng lượng. Chính vì cần sự nghiên cứu chính xác này mà các kỹ sư phải mày mò nghiên cứu để tìm ra chính xác cách thức nhiệt độ và năng lượng chuyển hóa lẫn nhau.

- Phân tích, loại trừ:

+ Đáp án A sai vì đoạn văn không nêu rõ rằng đầu máy hơi nước trực tiếp nâng cao độ chính xác của các dụng cụ đo nhiệt độ.

+ Đáp án C sai vì thang đo nhiệt độ đã được phát minh trước đó và đầu máy hơi nước không phải là nguyên nhân trực tiếp cho sự phát minh này.

+ Đáp án D sai vì thông tin này không xuất hiện trong đoạn trích.

Đáp án đúng là C

Phương pháp giải

Căn cứ vào nội dung đoạn trích

Dạng bài đọc hiểu văn bản văn học - Câu hỏi kết hợp

Lời giải

- Đoạn trích có đề cập: “khi độ chính xác của đo lường tiến một bước, nhiều chuyện sẽ trở nên khả thi”. Điều này ngụ ý rằng việc cải thiện độ chính xác trong đo lường tạo điều kiện cho những phát hiện và nghiên cứu khoa học mới, cho phép các nhà khoa học làm việc với các khái niệm và hiện tượng mà trước đây có thể chưa được hiểu rõ. Mặc dù đoạn văn không cụ thể nói về "phép đo phức tạp", nhưng việc đề cập đến các dụng cụ đo nhiệt độ và khối lượng, cùng với sự phát triển của ngành nhiệt động lực học, cho thấy rằng sự cải tiến trong đo lường dẫn đến khả năng nắm bắt những khía cạnh phức tạp hơn trong khoa học. -> Nó giúp các nhà khoa học có thể thực hiện các phép đo phức tạp và chính xác hơn.

- Phân tích, loại trừ:

+ Đáp án A sai vì độ chính xác trong đo lường có thể dẫn đến việc phát minh ra thiết bị mới, nhưng đoạn văn không trực tiếp nhắc đến việc này như là kết quả cụ thể từ việc nâng cao độ chính xác.

+ Đáp án B sai vì đoạn văn chỉ nói rằng khi độ chính xác của đo lường tăng lên, “nhiều chuyện sẽ trở nên khả thi”, mà không cụ thể nói rằng nó giúp hiểu rõ hơn về mối quan hệ giữa nhiệt độ và áp suất.

+ Đáp án D sai vì đoạn văn chỉ đề cập đến sự tồn tại của các thang đo này mà không nói rằng sự nâng cao độ chính xác trong đo lường đã trực tiếp dẫn đến việc tạo ra các thang đo chuẩn.

Đáp án đúng là B

Phương pháp giải

Căn cứ vào nội dung đoạn trích

Dạng bài đọc hiểu văn bản văn học - Câu hỏi kết hợp

Lời giải

 - Phân tích, suy luận:

+ Đáp án A được đề cập trong đoạn trích, thông qua chi tiết các nhà khoa học phát hiện ra rằng chân không khác với không khí thông thường, không có thành phần không khí.

+ Đáp án B KHÔNG được đề cập, đoạn trích không nhắc tới âm thanh.

+ Đáp án C được đề cập trong đoạn trích: “có tính chất khác hẳn bầu không khí thông thường”.

+ Đáp án D được đề cập trong đoạn trích, cụ thể, nó được nhắc đến qua thí nghiệm của Robert Boyle khi con chim chết trong môi trường chân không.

Đáp án đúng là D

Phương pháp giải

Căn cứ vào các thành phần biệt lập đã học

Dạng bài đọc hiểu văn bản văn học - Câu hỏi kết hợp

Lời giải

- Đoạn văn xuất hiện thành phần phụ chú thể hiện qua các câu văn: Đúng như Boyle dự đoán, con chim đã chết – và kinh ngạc hơn, nó còn bị đông cứng; Các dụng cụ đo nhiệt độ và khối lượng có độ chính xác ngày một cao, cùng với những thang đo được tiêu chuẩn hóa như Celcius (độ C) và Fahrenheit (độ F).