Rồi càng khó hiểu, người thi sĩ càng cố tìm. Ông dò xét cái “thế giới bên trong”, lượm lặt từng sợi tơ mềm yếu, từng mảnh nhớ thương, từng vụn sầu tủi. Ông nghiệm thấy rằng:

Phải can đảm mới bền gan yếu đuối,

Phải khôn ngoan mới dư trí dại khờ,

    Nên chịu mất một ít kiêu căng để thêm được rất nhiều sự sống. Và ông đã du ngoạn trong xứ yêu mến, nói cho ta hay những đường lối ẩn khúc quanh co.

    Ông còn nghe thấu sự mơ hồ, như đã thạo dò la những điều tinh tế. Con người phức tạp cũng đơn sơ, con người thiết thực cũng mơ mộng: ông có một trái tim, nhưng ông còn có một linh hồn. Ông tỏ ra đã từng vào trong thế giới của mọi sự u huyền: hương trầm, âm nhạc, thời khắc, khói sương… Tất cả đều nói cho ông những lời chia ly và những dây liên lạc.

    Với những câu thơ ít lời nhiều ý, súc tích như đọng lại bao nhiêu tinh hoa, Xuân Diệu lại là một tay thợ biết làm ta ngạc nhiên vì nghệ thuật dẻo dạng và cần mẫn.

    Nhưng ở trên nhà nghệ thuật, ở trên nhà thi sĩ, ta thấy lòng ta mến yêu một linh hồn mở rộng, một tấm lòng chào đón, một con người ân ái đa tình. Người ấy chắc không cần phải quá đợi chờ, van xin, vì lẽ nào cõi đời, còn mãi mãi lạnh lùng vô tri, khi đã nghe tiếng đàn si mê của Xuân Diệu?

(Thế Lữ, Lời tựa của tác giả Thế Lữ cho tập “Thơ Thơ” (Xuân Diệu))

Đoạn trích trên thuộc phong cách ngôn ngữ nào?

Đáp án C

Hướng dẫn giải

Thế Lữ so sánh Xuân Diệu với một “tay thợ,” hàm ý rằng ông không chỉ có tài năng thiên bẩm mà còn là người lao động nghệ thuật nghiêm túc và đầy trách nhiệm. Điều này được minh chứng qua:

Cách dùng ngôn từ súc tích, giàu ý nghĩa: “Những câu thơ ít lời nhiều ý, súc tích như đọng lại bao nhiêu tinh hoa” cho thấy Xuân Diệu đầu tư công phu vào từng câu chữ, đảm bảo rằng mỗi từ đều có trọng lượng, mang đến cảm xúc và ý nghĩa tối đa.

Sự dẻo dai, cần mẫn trong sáng tạo: Thế Lữ nhấn mạnh rằng Xuân Diệu không chỉ sáng tạo mà còn chăm chỉ, kiên trì trong hành trình hoàn thiện thơ ca, điều này làm nên sự đặc biệt và giá trị trong tác phẩm của ông.

A. Vì ông thể hiện sự sáng tạo vượt bậc trong thơ ca: Đúng nhưng không phải là trọng tâm của câu hỏi, vì trọng tâm ở đây là sự lao động cần mẫn và khéo léo.

B. Vì ông sử dụng ngôn ngữ súc tích, giàu ý nghĩa: Đúng nhưng chỉ là một phần của sự đánh giá, chưa đủ toàn diện.

D. Vì ông có khả năng truyền tải cảm xúc mạnh mẽ qua thơ: Sai, vì trọng tâm đoạn trích không nhấn mạnh cảm xúc mạnh mẽ mà là sự khéo léo và cần mẫn trong sáng tạo.

Đáp án A

Hướng dẫn giải

Thế Lữ sử dụng hình ảnh ẩn dụ “tiếng đàn si mê” để chỉ thơ ca của Xuân Diệu. Ông tin rằng thơ Xuân Diệu có sức mạnh lay động không chỉ những người nhạy cảm mà còn cả những tâm hồn “lạnh lùng vô tri.” Điều này thể hiện sự đánh giá cao về khả năng tác động sâu sắc và mạnh mẽ của thơ Xuân Diệu đối với mọi đối tượng.

Thế Lữ không chỉ ngưỡng mộ tài năng của Xuân Diệu mà còn khẳng định rằng thơ của ông là phương tiện làm thay đổi cảm xúc và suy nghĩ của con người.

B. Thế Lữ cho rằng sức ảnh hưởng của Xuân Diệu xuất phát từ sự si mê nồng nàn trong thơ ca: Đúng nhưng chưa đầy đủ, vì trọng tâm là sức lay động tâm hồn, không chỉ sự si mê.

C. Thế Lữ nhận định rằng Xuân Diệu không cần chờ đợi sự công nhận vì tài năng của ông đã được khẳng định rõ ràng: Sai, vì câu trích không nói đến việc công nhận tài năng mà nhấn mạnh tác động của thơ ca.

D. Thế Lữ đánh giá thơ của Xuân Diệu như tiếng đàn mê hoặc, làm thay đổi cách nhìn của con người về cuộc đời: Sai, vì câu trích không tập trung vào việc thay đổi cách nhìn mà vào sự lay động cảm xúc.

Đáp án A

Hướng dẫn giải

Thế Lữ sử dụng biện pháp tu từ liệt kê để mô tả chi tiết và toàn diện những cảm xúc mà Xuân Diệu khám phá từ “thế giới bên trong.”

Cụm từ “từng sợi tơ mềm yếu, từng mảnh nhớ thương, từng vụn sầu tủi” không chỉ liệt kê các trạng thái cảm xúc mà còn giúp gợi lên hình ảnh tinh tế, nhẹ nhàng, thể hiện sự nhạy cảm đặc biệt của Xuân Diệu với tâm hồn con người.

Liệt kê ở đây còn nhấn mạnh khả năng thẩm thấu và quan sát tỉ mỉ của Xuân Diệu đối với các cung bậc cảm xúc nhỏ bé, mong manh nhất.

B. Một biện pháp tu từ điệp ngữ: Sai, vì không có sự lặp lại từ ngữ nào.

C. Một biện pháp ẩn dụ: Sai, vì cụm từ này không thay thế hay so sánh ngầm một khái niệm khác.

D. Một biện pháp so sánh: Sai, vì không có từ ngữ so sánh xuất hiện.

Đáp án A

Hướng dẫn giải

Thế Lữ đánh giá tài năng của Xuân Diệu qua sự kết hợp giữa hai yếu tố chính:

Cảm xúc mãnh liệt: Thơ Xuân Diệu thể hiện sự yêu thương sâu sắc, tinh thần đa cảm, như trong hình ảnh “tiếng đàn si mê.”

Tư duy tinh tế: Ông khám phá và thể hiện những điều “tinh tế, u huyền” qua nghệ thuật ngôn từ giàu hình ảnh và chiều sâu ý nghĩa.

Đây là bài học quan trọng khi đánh giá một tài năng thơ ca: cần nhìn nhận không chỉ cảm xúc mà cả sự lao động trí tuệ và sáng tạo đằng sau tác phẩm.

B. Phải nhìn nhận giá trị nghệ thuật của thơ ca qua sự lao động cần mẫn và khéo léo của người sáng tác: Đúng nhưng chưa đầy đủ, vì lao động chỉ là một phần trong sự đánh giá.

C. Đánh giá tài năng của nhà thơ dựa trên sức lan tỏa của thơ ca đối với những tâm hồn người đọc: Sai, vì sức lan tỏa là kết quả, không phải toàn bộ cách đánh giá.

D. Trân trọng vẻ đẹp thơ ca thông qua sự khám phá ý nghĩa tinh tế trong từng câu chữ: Đúng nhưng không đề cập toàn diện đến cảm xúc mãnh liệt.