PHẦN I: ĐỌC HIỂU (4.0 điểm):

                                   Đọc đoạn thơ sau:

 …Con hãy nhớ trong muôn triệu lí do
Không có lí do cho sự chùn bước
Không nặng trong tâm những điều mất được
Bởi quanh con đều là những tin yêu

 

Khi mệt mỏi, con hãy ngồi lặng im

Về với mẹ và ôm cha một lát

Hãy thì thầm nói những điều thật nhất

Mọi ưu phiền sẽ tựa gió bay xa 

 

Trời mùa thu xanh mắt con bao la

Trang sách mở ra chân trời phía trước

Hãy tự tin và vững chân con bước

Sống cho lý tưởng hoa trải lối con qua…

              (Trích Mùa thu cho con, Nguyễn Hạ Thu Sương, Văn học và tuổi trẻ,

                      số tháng 9 năm 2023, NXB Giáo dục, 2023,tr.94)

Thực hiện các yêu cầu sau:

Xác định thể thơ và phương thức biểu đạt chính của đoạn thơ trên.

1

Viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) phân tích đoạn thơ trong bài thơ Mùa thu cho con của nhà thơ Nguyễn Hạ Thu Sương được trích dẫn ở phần Đọc hiểu.

2,0

a. Xác định được yêu cầu về hình thức, dung lượng của đoạn văn:

- Xác định đúng yêu cầu về hình thức và dung lượng (khoảng 200 chữ) của đoạn văn.

Thí sinh có thể trình bày đoạn văn theo cách diễn dịch, quy nạp, tổng phân hợp, móc xích hoặc song hành.

0,25

b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận: ) phân tích đoạn thơ trong bài thơ Mùa thu cho con của nhà thơ Nguyễn Hạ Thu Sương được trích dẫn ở phần Đọc hiểu.

0,25

c. Viết đoạn văn đảm bảo các yêu cầu sau:

- Giới thiệu tác giả, tác phẩm, khái quát nnoij dung đoạn thơ.

Phân tích những giá trị đặc sắc về nội dung

+ Khổ đầu là những lời ân cần trao gửi, dặn dò của cha mẹ với con trước thềm năm học mới. Cha mẹ mong con tự tin, tự hào bước đi để chinh phục ước mơ. Cha mẹ khích lệ con luôn mạnh mẽ tiến lên, vững vàng vượt qua mọi khó khăn thử thách không buông xuôi bỏ cuộc. Hãy xem nhẹ những điều được mất để đôi chân mạnh mẽ tiến lên. Câu thơ cuối đoạn tiếp cho con niềm tin vào cuộc đời Bởi quanh con đều là những yêu tin.

+ Khổ tiếp theo. Dặn dò con bước đi, nhưng cha mẹ không quên nhắc nhở con về một nơi để con có thể trở về bất cứ lúc nào, đó là mái nhà yên ấm, nơi có mẹ có cha. Cha mẹ không chỉ cho con những lời khuyên dạy, cha mẹ còn chỉ cho con cách sống làm người, cho con một điểm tựa vô giá cả về vật chất và tinh thần.

Những đặc sắc về nghệ thuật:

- Thể thơ tám chữ, với sự linh hoạt về vẫn nhịp, không bị gò bó về vần, chủ yêu là vẫn chân, vẫn liền, có khổ dù không có vần như khổ thơ đầu tiên nhưng vẫn rất nhịp nhàng bởi mạch liên kết của nội dung, cảm xúc. Giọng điệu thơ chân thành, tha thiết, là lời dặn dò nhưng không lên gân lên cốt mà thủ thỉ rất phù hợp để diễn tả tâm tình của cha mẹ dành cho con cái trước thềm năm học mới.

- Ngôn ngữ, hình ảnh thơ là sự kết hợp giữa nhưng hình ảnh gần gũi, giản dị như nằng mùa thu, tiếng trống trường, trang sách với những hình mang ý nghĩa biểu tượng đầy hàm ý sâu xa đôi chân kiêu hãnh, con tim mang ảnh lửa tự hào, chày hết mình cho hoài bão, tuổi trẻ tươi hồng, tình yêu thương sẽ tới, những điều mắt được, những yêu tìn đã góp phần truyền tải một cách đầy đủ, thấm thía những ước mong của cha mẹ muốn gửi gắm tới con cái của mình.

- Bên cạnh đó là việc sử dụng kết hợp nhiều biện pháp tu từ: điệp ngữ, biện pháp ẩn dụ đã góp phần làm nên tỉnh hàm súc, đa nghĩa cho bài thơ.

- Đánh giá khái quát

Khẳng định giá trị của đoạn thơ.

Bài thơ thức tỉnh chúng ta về vai trò của nhà trường, của gia đình và đặc biệt là tình yêu thương của cha mẹ.

Rút ra thông điệp ý nghĩa cho bản thân.

1,0

d. Diễn đạt:

Đảm bảo chuẩn chính tả, dùng từ ngữ, ngữ pháp tiếng Việt, liên kết câu trong đoạn văn.

0,25

đ. Sáng tạo:

Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị luận; có cách diễn đạt mới mẻ.

0,25

2

Viết đoạn văn nghị luận nêu cách để vượt qua thất bại trong cuộc sống

4.0

a. Xác định được yêu cầu của kiểu bài:

Xác định được yêu cầu của kiểu bài: nghị luận xã hội

0,25

b. Xác định đúng vấn đề nghị luận: trình bày suy nghĩ về những điều bản thân cần làm để sống cuộc đời có ý nghĩa.

0,5

c. Viết được bài văn nghị luận bảo đảm các yêu cầu

Mở bài:-Dẫn dắt và nêu vấn đề nghị luận

Thân bài:

 Giải thích vấn đề:

Thất bại là không đạt được mục tiêu, không chạm đến ước mơ của mình.

Bàn luận:

Thất bại là một lẽ tự nhiên và là một phần tất yếu của cuộc sống. Thất bại giúp con người đúc kết được kinh nghiệm để vươn tới chiến thắng và khiến những thành công đạt được thêm phần ý nghĩa. Thất bại giúp con người đúc kết được kinh nghiệm để vươn tới chiến thắng và khiến những thành công đạt được thêm phần ý nghĩa. Vì vậy, hãy dũng cảm đối mặt và vượt qua thất bại vì thất bại

Ý kiến trái chiều và phản biện :  Đưa ra được ý kiến trái chiều và phản biện của bản thân với ý kiến đó

Giải pháp

- Cách để vượt qua thất bại:

+ Cần nhận thức sâu sắc ý nghĩa của thất bại trên hành trình tìm kiếm thành công của con người, thay đổi cách suy nghĩ về thất bại rằng thất bại là một phần không thể thiếu của cuộc sống, là cơ hội để học hỏi và phát triển. Thay vì sợ hãi hay né tránh, hãy nhìn nhận thất bại như một thử thách, một bước đệm để tiến tới thành công.

+ Cần bình tĩnh tìm ra nguyên nhân và phân tích nguyên nhân thất bại để rút ra bài học kinh nghiệm cho bản thân. Sau mỗi lần thất bại, hãy dành thời gian để nhìn nhận lại quá trình, tìm ra nguyên nhân gốc rễ của vấn đề. Có thể là do bản thân thiếu kiến thức, kỹ năng, phương pháp học tập chưa phù hợp, hoặc do yếu tố tâm lý như thiếu tự tin, lo lắng..

+ Khi gặp thất bại đừng ngại ngần tìm kiếm sự giúp đỡ từ những người xung quanh. Thầy cô có thể cung cấp kiến thức và phương pháp học tập hiệu quả, cha mẹ có thể động viên và khích lệ tinh thần, bạn bè có thể chia sẻ kinh nghiệm và hỗ trợ lẫn nhau.

+ Xây dựng thái độ sống đúng đắn, luôn lạc quan, tin vào những điều tốt đẹp, luôn kiên định và quyết tâm đứng dậy sau thất bại, xây dựng lại niềm tin và động lực cho bản thân…..

- Liên hệ bản thân: Bài học cho bản thân em

 (Bài học nhận thức và hành động)

Kết bài: Khẳng định vấn đề nghị luận

Lưu ý: Thí sinh có thể bày tỏ suy nghĩ, quan điểm riêng nhưng phải phù hợp với chuẩn mực đạo đức và pháp luật.

2,5

d. Diễn đạt:

Đảm bảo chuẩn chính tả, dùng từ, ngữ pháp tiếng Việt, liên kết văn bản.

0,25

đ. Sáng tạo

Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị luận; có cách diễn đạt mới mẻ.

0,5