Bài 2: Bản đồ. Một số lưới kinh, vĩ tuyến. Phương hướng trên bản đồ

1. So sánh quả Địa Cầu và bản đồ

2. Một số ví dụ về vai trò của bản đồ trong học tập và đời sống

- Dùng để chỉ đường khi đi du lịch, đi đến một địa điểm bất kì (siêu thị, nhà hàng, bảo tàng,…) hoặc khi đi lạc đường.

- Xác định được vị trí địa lí, tọa độ địa lí một điểm, khu vực, vùng.

- Phân tích, nhận xét sự phân bố dân cư, công nghiệp, nông nghiệp, thủy sản,…

Đặc điểm hình dạng lưới kinh, vĩ tuyến ở mỗi bản đồ:

- Hình (a)

+ Kinh tuyến giữa là đường thẳng, các kinh tuyến còn lại là những đường thẳng nhưng nằm xiêm đối xứng nhau qua kinh tuyến giữa.

+ Vĩ tuyến là các đường bán tròn (đường cong), càng về cực các đường bán tròn càng nhỏ (đồng quy tại cực).

- Hình (b)

+ Các đường kinh tuyến là những đoạn thẳng song song và bằng nhau.

+ Các vĩ tuyến là những đoạn thẳng song song, bằng nhau và vuông góc với kinh tuyến.

Hướng đi từ Hà Nội đến các địa điểm là:

- Hà Nội đến Băng Cốc: Hướng Tây Nam.

- Hà Nội đến Ma-ni-la: Hướng Đông Nam.

- Hà Nội đến Xin-ga-po: Hướng Nam.

Biển Đông tiếp giáp với phần đất liền của nước ta ở những hướng: Đông, Đông Nam, Nam và Tây Nam.

* Một số bản đồ khu vực, thế giới

- Bản đồ tự nhiên thế giới.

- Bản đồ dân cư thế giới.

- Bản đồ tự nhiên và khoáng sản Đông Nam Á.

- Bản đồ tự nhiên châu Á,…

* Một số bản đố tự nhiên

- Bản đồ hệ thống sông Việt Nam.

- Bản đồ khí hậu Việt Nam.

- Bản đồ đất Việt Nam.

* Một số bản đồ kinh tế, dân cư Việt Nam

- Bản đồ dân cư Việt Nam.

- Bản đồ kinh tế Việt Nam.

- Bản đồ công nghiệp, nông nghiệp, thủy sản,…

* Một số bản đồ địa phương

- Bản đồ hành chính của một tỉnh/thành: Hà Nội, Yên Bái, Hải Dương, Quảng Ninh,...

- Bản đồ dân cư của một tỉnh/thành,…

Ví dụ: Giới thiệu bản đồ hành chính Hà Nội

Gợi ý một số khía cạnh cần giới thiệu:

- Bản đồ thể hiện nội dung gì? (nội dung chính, nội dung phụ,…).

- Những đối tượng nào được thể hiện trên bản đồ?

- Tiếp giáp với các tỉnh/thành nào?

- Bao gồm bao nhiêu quận, huyện, thị xã (liệt kê, đọc tên).