Giải thích chi tiết: "Suy nghĩ" khi đứng độc lập đóng vai trò là động từ chỉ hoạt động của trí óc. Để nhận biết các đáp án còn lại (Nỗi buồn, Sự nghi ngờ, Bài ca) là danh từ, các con chỉ cần nhớ quy tắc kết hợp: những động từ/tính từ chỉ trạng thái khi kết hợp với các từ loại hóa như "nỗi", "niềm", "sự", "cuộc", "bài"... ở phía trước sẽ lập tức chuyển loại thành danh từ (được gọi là danh từ trừu tượng).

Câu 2/10

(0,5 điểm)

Dòng nào nêu đúng các kết từ trong câu văn?

Bình minh của làng phương là màu đỏ còn non, nếu có mưa lại càng tươi dịu.

A. Của, còn, nếu, lại

B. Của, còn, nếu, càng

C. Của, nếu

D. Của, nếu, lại, càng

Lời giải

Đáp án C. Của, nếu

Giải thích chi tiết: Kết từ (hay còn gọi là quan hệ từ) có chức năng nối các từ ngữ hoặc các vế câu để biểu thị mối quan hệ.

-"của": Nối danh từ "Bình minh" với "hoa phượng", biểu thị quan hệ sở hữu.

-"nếu": Đứng ở vế sau, biểu thị quan hệ điều kiện - kết quả.

Lưu ý quan trọng: Các từ "còn", "lại", "càng" trong ngữ cảnh câu này đóng vai trò là phó từ đi kèm động từ/tính từ để bổ sung ý nghĩa về mức độ, tính chất, tuyệt đối không phải là từ nối.

Câu 3/10

(0,5 điểm) Dòng nào dưới đây chỉ gồm các tính từ?

A. Màu hồng, nhẹ nhàng, lang thang, dịu dàng

B. Nhẹ nhàng, dịu dàng, lao xao, xanh biếc

C. Do dự, lao xao, niềm tự hào, bài ca

D. Màu hồng, niềm tự hào, dịu dàng, xanh biếc

Lời giải

Đáp án B. Nhẹ nhàng, dịu dàng, lao xao, xanh biếc

Giải thích chi tiết: Với dạng bài này, các con dùng phương pháp loại trừ nhanh nhất:

Đáp án A sai vì có từ "lang thang" (động từ chỉ hoạt động di chuyển).

Đáp án C sai vì có "do dự" (động từ chỉ trạng thái tâm lý), "niềm tự hào", "bài ca" (danh từ).

Đáp án D sai vì có "niềm tự hào" (danh từ).

Chỉ có tổ hợp B gồm toàn bộ là các tính từ miêu tả đặc điểm, âm thanh, màu sắc.

Câu 4/10

(1,0 điểm) Trong các câu sau, câu nào có từ "nghe" được dùng theo nghĩa gốc?

A. Con nghe trong người dễ chịu rồi ạ.

B. Tôi nghe có tiếng ai gọi.

C. Nam bảo mãi mà Việt không nghe.

D. Linh nói thế nghe được đấy.

Lời giải

Đáp án B. Tôi nghe có tiếng ai gọi.

Giải thích chi tiết: Nghĩa gốc của từ "nghe" là hành động tiếp nhận âm thanh vật lý bằng cơ quan thính giác (tai). Câu B thể hiện chính xác lớp nghĩa này. Ở các câu còn lại, từ "nghe" đã được dùng theo nghĩa chuyển:

Câu A: "nghe" = cảm thấy trong cơ thể.

Câu C: "nghe" = vâng lời, làm theo sự khuyên bảo.

Câu D: "nghe được" = lọt tai, hợp lý, có thể chấp nhận được.

Câu 5/10

(0,5 điểm) Hai câu sau được liên kết với nhau bằng cách nào?

Chúng cứ hát mãi, hát mãi cho đến lúc những ngọn khói tan biến vào không gian mênh mông. Không gian như một cái chuông lớn vô cùng treo suốt mùa thu, âm vang mãi tiếng ca của trẻ con và tiếng cựa mình của cây cối, đất đai.

A. Thay thế từ ngữ

B. Lặp từ ngữ

C. Từ ngữ nối

D. Cả A và B

Lời giải

Đáp án B. Lặp từ ngữ

Giải thích chi tiết: Cuối câu thứ nhất kết thúc bằng cụm từ "không gian mênh mông" và mở đầu câu thứ hai lập tức lặp lại từ "Không gian". Đây là phép lặp từ vựng đặc trưng giúp hai câu liên kết chặt chẽ về mặt hình ảnh, tạo sự nối tiếp liền mạch cho mạch văn miêu tả.

Câu 6/10

(1,0 điểm) Câu nào sau đây không phải là câu ghép?

A. Những cây xoan, cây bàng bừng tỉnh giấc, trên những cành khô, những búp xuân trong như ngọc đã lấp ló hiện ra.

B. Trên những cây xoan, cây bàng đang còn ngủ đông, những cành khô bỗng tách vỏ, nảy ra những búp xuân trong như ngọc.

C. Vào tháng ba, tháng tư, sớm nắng, chiều mưa.

D. Những cây xoan, cây bàng bừng tỉnh giấc, nảy ra những búp xuân trong như ngọc.

Lời giải

Đáp án D. Những cây xoan, cây bàng bừng tỉnh giấc, nảy ra những búp xuân trong như ngọc.

Giải thích chi tiết: Để làm tốt dạng bài cấu trúc ngữ pháp, các con cần gạch chân xác định Chủ - Vị. Câu D là câu đơn mở rộng thành phần Vị ngữ (1 Chủ ngữ đi với 2 Vị ngữ song song):

Chủ ngữ: Những cây xoan, cây bàng

Vị ngữ 1: bừng tỉnh giấc

Vị ngữ 2: nảy ra những búp xuân trong như ngọc.

(Các đáp án A, C khi phân tích cấu trúc đều sẽ xuất hiện từ 2 cụm Chủ - Vị nòng cốt trở lên nên được xếp vào câu ghép).

Câu 7/10