I. NỘI DUNG KIẾN THỨC CẦN ÔN TẬP
1. Các đơn vị kiến thức đã học trong học kì II
a. Văn bản: Truyện trinh thám, thơ sáu chữ, bảy chữ, tám chữ...
b. Tiếng Việt: Các kiểu câu ghép và phương tiện nối các câu ghép; Lựa chọn câu đơn, câu ghép, nghĩa của từ, biến đổi cấu trúc câu, BPTT.....
c. Viết: Viết bài văn (đoạn văn) nghị luận về một vấn đề cần giải quyết; Viết bài văn (đoạn văn) cảm thụ thơ, nhân vật trong truyện.
2. Một số câu hỏi trọng tâm
Câu 1. Nêu đặc điểm của truyện trinh thám
Câu 2. Nêu đặc điểm của thơ sáu chữ, bảy chữ, tám chữ
Câu 3. Nêu đặc điểm của văn nghị luận.
Câu 4. Trình bày đặc điểm của các kiểu câu ghép và phương tiện nối các vế câu ghép, biến đổi cấu trúc câu?
Câu 5. Thử chuyển mỗi thành phần câu hoặc thành phần của cụm từ được in đậm dưới đây sang vị trí khác trong câu; qua đó, giải thích vì sao các tác giả lại chọn vị trí của chúng như ở những câu đã cho.
a) Mùa thu năm 1940, phát xít Nhật đến xâm lăng Đông Dương để mở thêm căn cứ đánh Đông minh, thì bọn thực dân Pháp quỳ gối đầu hàng, mở cửa nước ta rước Nhật. Từ đó dân ta chịu hai tầng xiềng xích: Pháp và Nhật. Từ đó dân ta - càng cực khổ, nghèo nàn.
(Hồ Chí Minh)
b) Vì đường xa, chúng tôi chỉ ở nhà được có ba ngày. Trong ba ngày ngắn ngủi đó, con bé không kịp nhận ra anh là cha.
(Nguyễn Quang Sáng)
Câu 6: Chỉ rõ và nêu hiệu quả nghệ thuật của biện pháp tu từ trong các ví dụ sau:
a. Ôi tiếng Việt như đất cày, như lụa
Ông tre ngà và mềm mại như tơ
(Trích "Tiếng Việt" - Lưu Quang Vũ)
b. Em là con gái trong khung cửi
Dệt lụa quanh năm với mẹ già.
Lòng trẻ còn như cây lụa trắng,
Mẹ già chưa bán chợ làng xa.
(Trích "Mưa xuân" - Nguyễn Bính)
II. MỘT SỐ DẠNG BÀI TẬP MINH HỌA
1. Dạng bài tập đọc-hiểu:
Bài 1: Đọc đoạn thơ sau và thực hiện các yêu cầu bên dưới:
Không có gì tự đến đâu con
Quả muốn ngọt phải tháng ngày tích nhựa
Hoa sẽ thơm khi trải qua nắng lửa
Mùa bội thu trải một nắng hai sương.
Không có gì tự đến, dẫu bình thường
Phải bằng cả đôi tay và nghị lực.
Như con chim suốt ngày chọn hạt
Năm tháng bao dung nhưng khắc nghiệt lạ kỳ…
(Trích Không có gì tự đến đâu con – Nguyễn Đăng Tấn, Tuyển tập thơ Lời ru vầng trăng, XBN Lao động, năm 2000, trang 42)
Câu 1. Xác định phương thức biểu đạt chính của đoạn thơ.
Câu 2. Em hiểu như thế nào về những câu thơ:
Câu 3. Chỉ ra và nêu tác dụng biện pháp tu từ được sử dụng trong câu thơ: Như con chim suốt ngày chọn hạt.
Câu 4. Em cảm nhận được điều gì trong nỗi lòng của cha mẹ qua đoạn thơ trên.
...........................................................................................