Đọc văn bản:

BỮA CƠM QUÊ

Cơm ngày hai bữa dọn bên hè

Mâm gỗ, muôi dừa, đũa mộc tre

Gạo đỏ, cà thâm, vừng giã mặn,

Chè tươi nấu đặc nước vàng hoe

 

Cảnh nhà dẫu túng vẫn êm đềm

Ngày khó nhọc nhưng tối ngủ yên

Mái rạ trăng vàng, lơ lửng bóng

Vòi cau¹ mưa chảy nước bên hiên.

 (Đoàn Văn Cừ² toàn tập, NXB Hội nhà văn, 2013)

Chú thích:

1. Vòi cau: Tàu cau buộc túm vào thân cây cau trước nhà làm vòi hứng nước mưa.

2. Đoàn Văn Cừ (1913-2004) sinh ở thôn Đô Đò, xã Nam Lợi, huyện Nam Trực, tỉnh Nam Định, trong một gia đình nông dân, những tác phẩm của ông mang đậm tính cách mạng, trữ tình, gợi nhắc người đọc những giá trị tốt đẹp của quê hương đất nước. Bài thơ “Bữa cơm quê” được sáng tác năm 1944.

Chỉ ra dấu hiệu để xác định thể thơ của văn bản.

Đảm bảo bố cục và dung lượng của bài văn nghị luận

- Đảm bảo yêu cầu về bố cục và dung lượng( khoảng 600 chữ) của bài văn. Có đầy đủ các phần mở bài, thân bài, kêt bài. Mở bài dẫn dắt nêu vấn đề nghị luận; Thân bài triển khai vấn đề cần nghị luận; Kết bài khẳng định lại vấn đề.

Xác định đúng vấn đề nghị luận

Hình thành lối sống biết trân trọng những điều bình dị trong cuộc sống ở giới trẻ ngày nay.

Triển khai vấn đề nghị luận

Hs có thể triển khai theo nhiều cách khác nhau, nhưng về cơ bản phải đáp ứng nội dung sau:

Giải thích: Trân trọng những điều bình dị trong cuộc sống là thái độ nâng niu, trân quý những điều nhỏ bé, giản dị xung quanh cuộc sống của mỗi người.

Bàn luận:

- Ý nghĩa:

+ Những điều nhỏ bé sẽ nuôi dưỡng và làm phong phú thêm tâm hồn con người.

+ Những điều nhỏ bé là cơ sở, là nền tảng tạo nên những điều lớn lao, đem lại ý nghĩa cho từng cá nhân con người và với cộng đồng xã hội…(Dẫn chứng)

+ Quên đi những điều bình dị cuộc sống sẽ trở nên thực dụng

-Thực trạng:

+ Cuộc sống càng hiện đại khiến con người càng dễ lãng quên đi những điều nhỏ bé, bình dị thường ngày.

+ Giới trẻ là những người giàu năng lượng, nhiệt huyết, giàu ước mơ, khát khao nên cũng thường hướng đến những điều lớn lao mà quên đi mất những điều nhỏ bé. Vì thế cần hình thành lối sống trân trọng những điều bình dị trong cuộc sống (Dẫn chứng)

Hướng dẫn chấm:

- Luận điểm rõ ràng, lập luận chăt chẽ, phân tích đầy đủ sâu sắc, có dẫn chứng tiêu biểu: 1,25- 1,5 điểm

- Luận điểm khá rõ ràng, lập luận khá chặt chẽ, phân tích tương đối đầy đủ, có dẫn chứng: 0,75-1,0 điểm

-Phân tích chung chung, sơ sài: 0,25-0,5 điểm

Mở rộng, trao đổi với quan điểm trái chiều hoặc với cái nhìn khác: Trân trọng những điều bình dị không có nghĩa là bằng lòng với những gì vụn vặt, tầm thường hay không biết mơ ước tới những điều lớn lao, kì vĩ có ảnh hưởng tích cực cho cuộc sống của tất cả mọi người.

Giải pháp và bài học nhận thức, hành động cho bản thân:

- Biết xác định và đặt mục tiêu cho bản thân…

- Có thái độ sống tích cực, trân trọng hiện tại…

- Hiểu được giá trị của những điều nhỏ bé, bình dị trong đời sống.

- Đón nhận, trân trọng những điều nhỏ bé để có thể đi tới thực hiện những ước mơ lớn lao hơn.

Hướng dẫn chấm:

- Mỗi ý đúng cho 0,25 điểm

- Hs diễn đạt khác nhưng hợp lí thì giám khảo linh hoạt cho điểm

Chính tả, dùng từ, đặt câu:Trình bày bài viết rõ ràng; ít lỗi sai chính tả, ngữ pháp.

Hướng dẫn chấm: Không cho điểm nếu hs sai quá nhiều lỗi

Sáng tạo: Có cách diễn đạt sáng tạo, thể hiện suy nghĩ sâu sắc, mới mẻ về vấn đề nghị luận.