Lúc ấy chú mèo mới ở đâu lò dò đến. Chú lại gần mâm. Chú kêu meo meo. Chú lượn vòng quanh mâm một lát. Rồi chú trèo lên mâm. Anh cu trông thấy, quát:

- Mèo! Đuổi nó đi! Con mèo!

Anh vừa quát vừa vỗ tay xuống hè bèn bẹt. Thằng cu giật mình, thét lên. Chị cu bực mình quá, quay ra trị chồng:

- Gớm mồm với chả miệng gì mà toang toang như ngỗng đực. Làm thằng bé dậy.

- Không thế để nó ăn hết, hả?

- Có mốc gì mà nó ăn? Không trách được!…

Chị chạy vào, rước thằng cu dậy. Trong nhà nực quá. Chị ẵm nó ra ngoài hè. Nó chúi đầu vào ngực chị, mấp lấy đầu vú, day. Day mãi. Trời này mà cứ phải ngồi ôm lấy nó thì có bực mình không chứ? Chị thấy ngứa lung tung, khắp người. Chị lẩm bẩm trách chồng:

- Cái giống người gì hơi một tí là oang oang như mõ ấy! Thằng bé đang ngủ mệt mà cũng làm nó dậy. Chỉ chết người ta thôi.

Anh tức lắm. Chỉ có thế mà chị lỉa rỉa đay nghiến anh được mãi. Có thứ người gì lại lắm điều đến thế? Cái đầu anh càng ngứa dữ. Anh rứt từng mảng tóc đi… Giữa lúc ấy thì chú mèo thấy tình hình đã yên ổn lại, lại lò dò đến, trèo lên mâm. Anh cu cười đắc chí. Anh bảo vợ:

- Kia kìa! Nó lại trèo lên “đầu lâu” kia kìa… Không muốn đuổi nó đi thì cứ để nó ăn cả đầu lâu, hoa cái nhà mày đi.

(Nam Cao, Con mèo)

Trong đoạn trích, hai câu “Anh vừa quát vừa vỗ tay xuống hè bèn bẹt.

Thằng cu giật mình, thét lên.” được liên kết với nhau bằng cách nào?

Đáp án D

Hướng dẫn giải

Hành động “rứt từng mảng tóc” không phải một hành động thường gặp mà là biểu hiện mạnh mẽ của sự bất lực và giận dữ đến tột độ. Anh cu không thể tìm được cách giải tỏa cảm xúc, dẫn đến phản ứng cực đoan lên chính bản thân mình.

Sự bất lực trước hoàn cảnh (A): Anh cảm thấy mình không thể kiểm soát tình huống khi bị mèo quấy rối, vợ trách móc, và con nhỏ khóc lóc.

Cơn tức giận dồn nén không thể giải tỏa (B): Anh cu không được vợ thấu hiểu mà còn bị chỉ trích, khiến cảm xúc tiêu cực tích tụ và bộc phát qua hành động.

Trong văn tự sự, hành động của nhân vật thường được sử dụng để khắc họa tâm lý. Hành động “rứt từng mảng tóc” là một tín hiệu nghệ thuật, cho thấy cách tác giả sử dụng chi tiết nhỏ để phản ánh tâm trạng lớn.

A. Sự bất lực trước hoàn cảnh: Đúng nhưng chưa đủ, vì anh cu không chỉ bất lực mà còn giận dữ.

B. Cơn tức giận dồn nén không thể giải tỏa: Đúng nhưng chưa đủ, vì hành động rứt tóc cũng thể hiện bất lực.

C. Thái độ giận dữ khi không được vợ hiểu: Sai, vì cảm giác giận dữ của anh không chỉ đến từ việc “không được hiểu” mà còn từ áp lực tổng thể của tình huống.

Đáp án A

Hướng dẫn giải

Lời nói của anh cu mang tính mỉa mai, thể hiện sự bực bội và thái độ “ăn miếng trả miếng” với vợ. Sau khi bị chị cu trách móc và cảm thấy bị áp đảo, anh cu không thể phản kháng trực tiếp nên sử dụng lời nói để xả giận. Câu nói không nhắm đến việc thật sự để mèo ăn đồ ăn, mà là cách trút hết cảm xúc tiêu cực vào vợ qua lời lẽ đầy cay cú.

Đây là một ví dụ điển hình của ngôn ngữ đời thường trong văn học, nơi lời thoại được dùng không chỉ để giao tiếp mà còn bộc lộ tính cách và tâm trạng nhân vật. Lời nói mỉa mai, cay cú ở đây thuộc ngữ điệu biểu cảm, cho thấy sự tinh tế của tác giả khi khắc họa tính cách nhân vật.

D. Anh muốn vợ phải tự nhận lỗi và thay đổi: Sai, vì câu nói không mang tính xây dựng hay khuyên nhủ, mà mang ý trách móc.

B. Anh cho rằng việc đuổi mèo là trách nhiệm của vợ: Sai, vì trách nhiệm không phải là trọng tâm câu nói, mà là sự mỉa mai.

C. Anh muốn nhấn mạnh rằng chú mèo sẽ gây ra hậu quả lớn nếu không ngăn chặn: Sai, vì anh không thực sự lo ngại về hậu quả mà chỉ nói cay cú để phản ứng.

Đáp án C

Hướng dẫn giải

Câu trên có cấu trúc điển hình của một câu hỏi (“có bực mình không chứ?”). Tuy nhiên, câu nghi vấn ở đây không nhằm tìm kiếm câu trả lời, mà dùng để biểu đạt cảm xúc khó chịu của nhân vật. Đây là câu nghi vấn tu từ, một biến thể của câu nghi vấn.

Trong ngữ pháp Tiếng Việt, câu nghi vấn tu từ là một dạng đặc biệt của câu nghi vấn, được sử dụng phổ biến trong cả văn học và đời thường. Câu này cho thấy khả năng vận dụng ngôn ngữ linh hoạt của nhân vật để diễn đạt trạng thái tâm lý.

A. Câu trần thuật: Sai, vì câu này không nhằm cung cấp thông tin mà đặt ra một câu hỏi.

B. Câu cảm thán: Sai, vì câu cảm thán thường bộc lộ cảm xúc trực tiếp qua dấu chấm than, không dùng cấu trúc câu hỏi.

D. Câu cầu khiến: Sai, vì câu này không chứa lời yêu cầu hay mệnh lệnh.

Đáp án D

Hướng dẫn giải

Mâu thuẫn giữa anh cu và chị cu là đại diện cho những xung đột nhỏ nhặt nhưng phổ biến trong đời sống gia đình, bắt nguồn từ áp lực sinh hoạt, sự thiếu thấu hiểu và cách giao tiếp không khéo léo.

(A) Những xung đột nhỏ nhặt trong gia đình có thể gây rạn nứt nếu không được xử lý khéo léo:

Tình huống mèo quấy rối và việc đứa bé khóc lóc là nguyên nhân nhỏ nhưng đã tạo ra tranh cãi lớn.

(B) Sự khác biệt trong cách xử lý tình huống giữa hai vợ chồng thể hiện sự thiếu hiểu nhau: Anh cu tập trung vào việc đuổi mèo, còn chị cu lại trách anh vì làm con tỉnh giấc. Hai người không đứng chung một quan điểm.

(C) Sự bực bội của anh cu và chị cu đều bắt nguồn từ áp lực sinh hoạt thường ngày: Trách nhiệm chăm sóc con cái và không gian sống ngột ngạt khiến họ dễ dàng nổi nóng với nhau.