Đọc ngữ liệu sau:
(Tóm tắt: Truyện kể về vợ chồng Vân và Mai – hai người từng yêu nhau tha thiết thuở trẻ, nhưng vì gia đình ngăn cấm, Mai phải lấy chồng khác. Sau vài năm, khi người chồng của Mai mất, Vân trở về và cưới nàng. Tuy nhiên, cuộc sống sau hôn nhân không hạnh phúc: Vân trở nên lạnh nhạt, cay nghiệt và tàn nhẫn, coi vợ như “cái của thừa”.
Mai chịu đựng tất cả với sự nhẫn nại, hiền lành và cam chịu, không hề oán trách.
Một buổi tối mùa đông, khi hai vợ chồng ngồi bên lò sưởi chuẩn bị cho sinh nhật con nhỏ, Vân nhìn vợ dưới ánh lửa hồng và chợt nhận ra nét đẹp hiền dịu, xưa cũ của Mai. Hình ảnh ấy khiến Vân hồi tưởng lại quãng tình yêu đầu đời và hối hận sâu sắc vì những năm tháng lạnh lùng, độc ác với vợ.)
Mai ngồi trước ngọn đèn chiếu qua mái tóc, làm nổi một vùng ánh sáng chung quanh khuôn mặt đều đặn của nàng. Dưới ánh lửa yếu của than hồng trong lò sưởi, trong bóng tối mờ, Mai trông khác hẳn; Vân không thấy trước mắt mình nét mặt hàng ngày của vợ nữa, chàng chỉ thấy một người vợ trẻ hơn, đẹp hơn. Những vết răn của người đàn bà luống tuổi đã mất đi trong bóng tối; khuôn mặt trở nên đều đặn, cái miệng hơi trề trên hàm răng nhỏ muốt, đôi mắt loan thấy long lanh sáng. Hình ảnh đó làm Vân nhớ lại Mai lúc trước, Mai ngày mới gặp chàng, ngày là một thiếu nữ mà vẻ xinh đẹp đã làm chàng cảm động.
Vân lặng yên cả người, nhìn vợ vẫn thản nhiên như thường, chăm chú vào công việc trong trí chàng, cả một dĩ vãng nổi lên với rõ rệt một hình ảnh xinh tươi của Mai còn trẻ; ấy là tất cả cái lịch sử tình yêu của chàng. trời, chàng đã yêu mến biết bao nhiêu người thiếu nữ ấy? Dáng điệu và vẻ đẹp của Mai lúc bấy giờ đã khiến cho lòng chàng bao lần rung động; chàng đã yêu đắm đuối thiết tha, mà Mai cũng yêu chàng như thế. Nhưng vì sự nghiêm khắc của gia đình, mai không lấy được chàng mà về tay người khác. Vân bỏ ra đi, và sự đau đớn của chàng sâu xa đến nổi bây giờ nghĩ lại Vân còn thấy nỗi đau giẫy giụa trong lòng.
Năm năm sau chàng trở về thì Mai đã goá chồng. Hôm gặp nhau, hai người cùng khóc; nhưng Mai bây giờ không còn đâu vẻ xinh tươi nữa, năm năm héo hon bên người chồng ác nghiệt đã đổi thay nàng. Những sự đau khổ đã in vết răn trên trán, hai mắt nàng mất vẻ sáng tươi, và đôi môi chỉ còn nở một nụ cười an phận và buồn rầu, hình bóng của nét cười duyên thắm mà chàng đã yêu mến ngày xưa.
Lòng thương Mai đến khiến Vân lại lấy nàng. Hai vợ chồng bây giờ được một đứa con. Nhưng trước kia, một vài tháng sau khi lấy nhau, Vân thành ra hối hận đã lấy Mai. Một sự chua chát thấm vào tâm hồn chàng. Vân trở nên lãnh đạm, rồi ghen ghét. Chàng thành ra tàn ác đối với vợ; nhiều khi, trong lúc giận dữ, chàng đã thốt ra những lời cay đắng mỉa mai, chàng hưởng cái thú lạ lùng làm đau xót người công còn gì chống đỡ được cho mình. Có lần chàng đã bảo:
– Mày tưởng mày còn quý hoá lắm đấy. Tao lấy mày nghĩ mà dại, lấy cái của thừa!
Mai chỉ khóc Vân nhìn mà không thương; chàng để cho cái giận chiếm lấy lòng, cho rằng lấy Mai là đã làm ơn huệ cho nàng lắm rồi.
Mai chịu hết những tủi nhục như thế; nàng không hề oán trách chàng. Dần dần Mai nhẫn nại sống bên cạnh chồng, sợ hãi và trung thành như một đứa ở, sẵn sàng cúi đầu trước những lời chửi mắng. Ðứa con ra đời làm Vân trở nên dịu dàng và tử tế hơn đối với nàng, nhưng lòng chàng thì vẫn hờ hững dửng dưng.
Nhớ lại những việc đã qua, lần này Vân thấy xúc động trong lòng. Chàng cúi xuống nhìn Mai, nhìn nét mặt hiền từ và hơi buồn bã trước ánh lửa. Chàng bỗng thấy như vẻ buồn ấy là một sự trách móc cái tàn ác của chàng bấy lâu nay. Một tấm tình thương rung động và nảy nở trong thâm tâm chàng. Vân dịu dàng đặt tay lên vai vợ, nói khẽ. Tiếng chàng run, và lạ hẳn đi đối với tai chàng:
– Khuya rồi đấy, thôi em đi nghỉ đi, để mai làm.
(Trích Bóng người xưa, Thạch Lam, Tuyển tập Thạch Lam, NXB Văn học, 2023)
PHẦN I. ĐỌC HIỂU (5,0 điểm)
Hai nhân vật chính trong đoạn trích là ai?
Đọc ngữ liệu sau:
(Tóm tắt: Truyện kể về vợ chồng Vân và Mai – hai người từng yêu nhau tha thiết thuở trẻ, nhưng vì gia đình ngăn cấm, Mai phải lấy chồng khác. Sau vài năm, khi người chồng của Mai mất, Vân trở về và cưới nàng. Tuy nhiên, cuộc sống sau hôn nhân không hạnh phúc: Vân trở nên lạnh nhạt, cay nghiệt và tàn nhẫn, coi vợ như “cái của thừa”.
Mai chịu đựng tất cả với sự nhẫn nại, hiền lành và cam chịu, không hề oán trách.
Một buổi tối mùa đông, khi hai vợ chồng ngồi bên lò sưởi chuẩn bị cho sinh nhật con nhỏ, Vân nhìn vợ dưới ánh lửa hồng và chợt nhận ra nét đẹp hiền dịu, xưa cũ của Mai. Hình ảnh ấy khiến Vân hồi tưởng lại quãng tình yêu đầu đời và hối hận sâu sắc vì những năm tháng lạnh lùng, độc ác với vợ.)
Mai ngồi trước ngọn đèn chiếu qua mái tóc, làm nổi một vùng ánh sáng chung quanh khuôn mặt đều đặn của nàng. Dưới ánh lửa yếu của than hồng trong lò sưởi, trong bóng tối mờ, Mai trông khác hẳn; Vân không thấy trước mắt mình nét mặt hàng ngày của vợ nữa, chàng chỉ thấy một người vợ trẻ hơn, đẹp hơn. Những vết răn của người đàn bà luống tuổi đã mất đi trong bóng tối; khuôn mặt trở nên đều đặn, cái miệng hơi trề trên hàm răng nhỏ muốt, đôi mắt loan thấy long lanh sáng. Hình ảnh đó làm Vân nhớ lại Mai lúc trước, Mai ngày mới gặp chàng, ngày là một thiếu nữ mà vẻ xinh đẹp đã làm chàng cảm động.
Vân lặng yên cả người, nhìn vợ vẫn thản nhiên như thường, chăm chú vào công việc trong trí chàng, cả một dĩ vãng nổi lên với rõ rệt một hình ảnh xinh tươi của Mai còn trẻ; ấy là tất cả cái lịch sử tình yêu của chàng. trời, chàng đã yêu mến biết bao nhiêu người thiếu nữ ấy? Dáng điệu và vẻ đẹp của Mai lúc bấy giờ đã khiến cho lòng chàng bao lần rung động; chàng đã yêu đắm đuối thiết tha, mà Mai cũng yêu chàng như thế. Nhưng vì sự nghiêm khắc của gia đình, mai không lấy được chàng mà về tay người khác. Vân bỏ ra đi, và sự đau đớn của chàng sâu xa đến nổi bây giờ nghĩ lại Vân còn thấy nỗi đau giẫy giụa trong lòng.
Năm năm sau chàng trở về thì Mai đã goá chồng. Hôm gặp nhau, hai người cùng khóc; nhưng Mai bây giờ không còn đâu vẻ xinh tươi nữa, năm năm héo hon bên người chồng ác nghiệt đã đổi thay nàng. Những sự đau khổ đã in vết răn trên trán, hai mắt nàng mất vẻ sáng tươi, và đôi môi chỉ còn nở một nụ cười an phận và buồn rầu, hình bóng của nét cười duyên thắm mà chàng đã yêu mến ngày xưa.
Lòng thương Mai đến khiến Vân lại lấy nàng. Hai vợ chồng bây giờ được một đứa con. Nhưng trước kia, một vài tháng sau khi lấy nhau, Vân thành ra hối hận đã lấy Mai. Một sự chua chát thấm vào tâm hồn chàng. Vân trở nên lãnh đạm, rồi ghen ghét. Chàng thành ra tàn ác đối với vợ; nhiều khi, trong lúc giận dữ, chàng đã thốt ra những lời cay đắng mỉa mai, chàng hưởng cái thú lạ lùng làm đau xót người công còn gì chống đỡ được cho mình. Có lần chàng đã bảo:
– Mày tưởng mày còn quý hoá lắm đấy. Tao lấy mày nghĩ mà dại, lấy cái của thừa!
Mai chỉ khóc Vân nhìn mà không thương; chàng để cho cái giận chiếm lấy lòng, cho rằng lấy Mai là đã làm ơn huệ cho nàng lắm rồi.
Mai chịu hết những tủi nhục như thế; nàng không hề oán trách chàng. Dần dần Mai nhẫn nại sống bên cạnh chồng, sợ hãi và trung thành như một đứa ở, sẵn sàng cúi đầu trước những lời chửi mắng. Ðứa con ra đời làm Vân trở nên dịu dàng và tử tế hơn đối với nàng, nhưng lòng chàng thì vẫn hờ hững dửng dưng.
Nhớ lại những việc đã qua, lần này Vân thấy xúc động trong lòng. Chàng cúi xuống nhìn Mai, nhìn nét mặt hiền từ và hơi buồn bã trước ánh lửa. Chàng bỗng thấy như vẻ buồn ấy là một sự trách móc cái tàn ác của chàng bấy lâu nay. Một tấm tình thương rung động và nảy nở trong thâm tâm chàng. Vân dịu dàng đặt tay lên vai vợ, nói khẽ. Tiếng chàng run, và lạ hẳn đi đối với tai chàng:
– Khuya rồi đấy, thôi em đi nghỉ đi, để mai làm.
(Trích Bóng người xưa, Thạch Lam, Tuyển tập Thạch Lam, NXB Văn học, 2023)
PHẦN I. ĐỌC HIỂU (5,0 điểm)
Hai nhân vật chính trong đoạn trích là ai?
Câu hỏi trong đề: Đề thi giữa kì 2 Ngữ văn 10 năm 2025-2026 - Đề tham khảo !!
Quảng cáo
Trả lời:
Câu hỏi cùng đoạn
Câu 2:
Trong đoạn trích, ánh sáng nào làm nổi bật vẻ đẹp của Mai?
Ánh sáng làm nổi bật vẻ đẹp của Mai là:
– Ánh đèn chiếu qua mái tóc.
– Ánh lửa yếu của than hồng trong lò sưởi.
Câu 3:
Đoạn trích được kể theo điểm nhìn của nhân vật nào? Việc lựa chọn điểm nhìn đó có tác dụng gì?
Đoạn trích được kể theo điểm nhìn của nhân vật nào? Việc lựa chọn điểm nhìn đó có tác dụng gì?
– Đoạn trích được kể chủ yếu theo điểm nhìn của nhân vật Vân.
– Tác dụng:
+ Giúp người đọc theo dõi chân thực dòng hồi tưởng và diễn biến tâm lí của Vân.
+ Làm nổi bật quá trình thức tỉnh lương tri, sự ân hận và tình yêu được đánh thức trong nhân vật.
Câu 4:
Nêu chủ đề của đoạn trích trên.
Nêu chủ đề của đoạn trích trên.
Chủ đề:
– Sự thức tỉnh của Vân khi nhận ra tình yêu, vẻ đẹp và sự hi sinh thầm lặng của Mai.
– Ca ngợi lòng bao dung, nhẫn nại của người phụ nữ.
Câu 5:
Từ câu chuyện của Vân và Mai, em rút ra được bài học gì trong tình yêu và đời sống hôn nhân?
Từ câu chuyện của Vân và Mai, em rút ra được bài học gì trong tình yêu và đời sống hôn nhân?
Có thể rút ra những bài học sau:
– Trong tình yêu và hôn nhân cần biết trân trọng người bên cạnh mình, không nên để sự vô tâm làm tổn thương người mình yêu.
– Vợ chồng cần yêu thương, thấu hiểu, tôn trọng và sẻ chia để xây dựng hạnh phúc gia đình.
– Không nên để những định kiến, ích kỉ hay sự hối tiếc chi phối cách ứng xử với người thân.
– Mỗi người cần biết nhận lỗi, thay đổi bản thân khi nhận ra sai lầm để giữ gìn những giá trị tốt đẹp của tình yêu và gia đình.
Đăng nhập để xem lời giải
Lưu tiến độ và luyện tập hiệu quả hơn. Hoàn toàn miễn phí!
Đang tải chế độ Học...
Dành cho bạn Hot
CÂU HỎI HOT CÙNG CHỦ ĐỀ
Đăng nhập để xem lời giải
Lưu tiến độ và luyện tập hiệu quả hơn. Hoàn toàn miễn phí!
Lời giải
Đăng nhập để xem lời giải
Lưu tiến độ và luyện tập hiệu quả hơn. Hoàn toàn miễn phí!
Lời giải
Ánh sáng làm nổi bật vẻ đẹp của Mai là:
– Ánh đèn chiếu qua mái tóc.
– Ánh lửa yếu của than hồng trong lò sưởi.
Đăng nhập để xem lời giải
Lưu tiến độ và luyện tập hiệu quả hơn. Hoàn toàn miễn phí!
Lời giải
Bạn cần đăng ký gói VIP ( giá chỉ từ 250K ) để làm bài, xem đáp án và lời giải chi tiết không giới hạn.
Đăng nhập để xem lời giải
Lưu tiến độ và luyện tập hiệu quả hơn. Hoàn toàn miễn phí!
Lời giải
Bạn cần đăng ký gói VIP ( giá chỉ từ 250K ) để làm bài, xem đáp án và lời giải chi tiết không giới hạn.
Đăng nhập để xem lời giải
Lưu tiến độ và luyện tập hiệu quả hơn. Hoàn toàn miễn phí!
Lời giải
Bạn cần đăng ký gói VIP ( giá chỉ từ 250K ) để làm bài, xem đáp án và lời giải chi tiết không giới hạn.
Đăng ký để học cùng Vietjack. Hoàn toàn miễn phí!
Bằng việc đăng ký, bạn đồng ý với Điều khoản sử dụng và Chính sách bảo mật của Vietjack.