Đọc văn bản

DÒNG SÔNG MẶC ÁO

Nguyễn Trọng Tạo

Dòng sông mới điệu¹ làm sao

Nắng lên mặc áo lụa đào thướt tha

Trưa về trời rộng bao la

Áo xanh sông mặc như là mới may

Chiều trôi thơ thần áng mây

Cài lên màu áo hây hây² ráng vàng

Đêm thêu trước ngực vầng trăng

Trên nền nhung tím trăm ngàn sao lên

Khuya rồi, sông mặc áo đen

Nép trong rừng bưởi lặng yên đôi bờ...

Sáng ra thơm đến ngẩn ngơ

Dòng sông đã mặc bao giờ áo hoa

Ngước lên bỗng gặp la đà

Ngàn hoa bưởi trắng nở nhoà áo ai...³

1. Điệu: tỏ ra duyên dáng, kiểu cách.

2. Hây hây: đỏ phơn phớt.

3. Theo Tiếng Việt 4, Tập Hai, NXB Giáo dục Việt Nam, 2020, tr.118-119.

Bài thơ được viết theo thể thơ nào?

a. Xác định đúng yêu cầu về kiểu bài và dung lượng - Bài nghị luận xã hội, khoảng 400 chữ.

b. Xác định đúng vấn đề nghị luận: bài văn nghị luận bàn về nội dung: 15 tuổi người ta làm được gì?

c. Viết bài văn nghị luận đảm bảo các yêu cầu:

- Lựa chọn được các thao tác lập luận phù hợp, kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và dẫn chứng; trình bày được hệ thống ý phù hợp theo bố cục ba phần của bài văn nghị luận.

* Mở bài: Dẫn dăt, giới thiệu vấn đề nghị luận: 15 tuổi người ta làm được gì?

* Thân bài

- Giải thích:

+ 15 tuổi: độ tuổi vị thành niên, độ tuổi gắn liền với sự thay đổi mạnh mẽ trong tâm sinh lý của con người, đặc biệt là lúc con người muốn thể hiện bản thân, khẳng định cái tôi của chính mình.

+ Cách đặt vấn đề “15 tuổi người ta làm được gì?” thể hiện ngững trăn trở, suy tư cũng như khát khao được sống, cống hiến và ghi dấu ấn giữa cuộc đời của người trẻ.

- Bàn luận

+ 15 tuổi – độ tuổi thanh xuân, tươi đẹp trong cuộc đời mỗi người:

++ Về thể chất: tràn đầy sức ống, cơ thể phát triển mạnh mẽ.

++ Về trí tuê, tâm hồn: giàu hiểu biết, có khả năng học hỏi, trau dồi kiến thức, dám đổi mới sáng tạo để theo duổi khát khao, hoài bão của bản thân …

+ 15 tuổi, trước ngưỡng cửa của cuộc đời, người trẻ có thể khẳng định cái tôi của bản thân bằng cách:

++ Học tập, rèn luyện để hoàn thiện bản thân mỗi ngày, tạo hành trang vững chắc cho tương lai.

++ Sống có trách nhiệm với bản thân, gia đình và xã hội bằng cách tích cực tham gia vào các hạo động xã hội, đặc biệt là các hoạt động thiện nguyện (dọn dẹp vệ sinh môi trường, quyên góp sách, vở cho trẻ em vùng cao …); luôn chấp hành và tuân thủ quy định của pháp luật (đội mũ bảo hiểm khi đi xe máy, không lạng lách, đánh võng khi tham gia giao thông …)

++ Nỗ lực, cố gắng hết mình theo đuổi đam mê, haoif bão; không đầu hàng, bỏ cuộc khi đối diện với khó khăn …

( HS lấy dẫn chứng phù hợp về những gương người trẻ 15 tuổi đã khẳng định cái tôi của bản thân, có thể kể đến bạn Nguyễn tất Minh – người trẻ vượt lên số phận để theo duổi con chữ, trở thành một tấm gương sáng cho bạn trẻ noi theo).

- Ý kiến trái chiều: Có người cho rằng: 15 tuổi còn nhỏ, ở độ tuổi vị thành niên, sống trong sự bao bọc, che chở của cha mẹ, vì vậy chưa thể ghi dấu ấn của bản thân. Đây là một quan niemj sai lầm.

- Liên hệ, rút ra bài học cho bản thân:

+ Nhận thức được những ưu – khuyết điểm của bản thân.

+ Luôn cố gắng đổi mới trong sáng tạo và học tập.

+ Tích cực tham gia các hoạt động xã hội.

+ Biết lắng nghe và phản biện vấn đề, không tiếp thu một cách thụ động …

* Kết bài: Khẳng định vấn đề.

d. Chính tả, ngữ pháp: đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp Tiếng Việt.

e. Sáng tạo: Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị luận, có cách diễn đạt mới mẻ, độc đáo.