Đọc bài thơ sau:

NGỤ NGÔN CỦA MỖI NGÀY

Ngồi cùng trang giấy nhỏ

Tôi đi học mỗi ngày

 

Tôi học cây xương rồng

Tươi xanh cùng nắng, bão

Tôi học trong nụ hồng

Màu hoa chừng rỏ máu

 

Tôi học lời ngọn gió

Chẳng bao giờ vu vơ

Tôi học lời của biển

Đừng hạn hẹp bến bờ

 

Tôi học lời con trẻ

Về thế giới sạch trong

Tôi học lời già cả

Về cuộc sống vô cùng

 

Tôi học lời chim chóc

Đang nói về bình minh

Và trong bia mộ đá

Lời răn dạy đời mình.

(In trong Cỏ hoa cần gặp và những bài thơ khác từ 1985 đến 1991, Đỗ Trung Quân¹, NXB Thuận Hóa – Huế, 1991, tr.23)

Xác định thể thơ của bài thơ.

a. Xác định được yêu cầu về hình thức, dung lượng bài văn

Đảm bảo yêu cầu về hình thức của kiểu bài nghị luận xã hội và dung lượng bài văn (khoảng 500 chữ, có thể lệch hơn 200 chữ)

Hướng dẫn chấm:

- Thí sinh đảm bảo hình thức, dung lượng bài văn: 0,25 điểm.

- Thí sinh không đảm bảo hình thức, dung lượng: 0,0 điểm.

b. Xác định đúng vấn đề nghị luận

Giải pháp khắc phục tình trạng áp lực trong học tập của học sinh.

Hướng dẫn chấm:

- Thí sinh xác định đúng vấn đề nghị luận: 0,25 điểm.

- Thí sinh xác định không đúng vấn đề nghị luận: 0,0 điểm.

c. Viết được bài văn nghị luận đảm bảo các yêu cầu

Lựa chọn được các thao tác lập luận phù hợp, kết hợp nhuần nhuyễn lí lẽ và bằng chứng; trình bày được hệ thống ý phù hợp theo bố cục ba phần của bài văn nghị luận. Có thể triển khai theo hướng:

c1. Mở bài (0,25)

Giới thiệu vấn đề nghị luận và nêu khái quát quan điểm cá nhân.

c2. Thân bài

c2.1. Giải thích: (0,5)

Áp lực trong học tập của học sinh là trạng thái mệt mỏi, căng thẳng, lo âu, sợ hãi,... do học tập gây ra.

c2.2. Phân tích vấn đề: (1,0)

- Thực trạng: Áp lực học tập là vấn đề phổ biến, đáng báo động do nhiều nguyên nhân xuất phát từ trong học tập nên các em dễ cáu gắt, chán nản, thậm chí muốn bỏ học,...

- Nguyên nhân:

+ Học sinh muốn khẳng định bản thân; cạnh tranh trong học tập, sợ điểm thấp, sợ thua kém bạn bè; thiếu kỹ năng quản lý thời gian, chưa biết cách học hiệu quả;

+ Chương trình còn nặng kiến thức hàn lâm;

+ Gia đình kì vọng quá lớn vào con cái; so sánh con cái với bạn bè đồng trang lứa;

+...

- Hậu quả: Áp lực học tập ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe thể chất và tinh thần của học sinh: căng thẳng, mất ngủ, suy nhược cơ thể; trầm cảm, mất khả năng tập trung; mất hứng thú học tập;…

c2.3. Nêu giải pháp khắc phục vấn đề: (1,0)

- Bản thân: Cần đặt mục tiêu học tập phù hợp với năng lực, sở thích của bản thân; sắp xếp lịch học một cách khoa học, phù hợp; cần kết hợp giữa học tập và thư giãn;…

- Gia đình: Cần thấu hiểu và đồng hành cùng con, không đặt nặng điểm số, thành tích; lắng nghe ý kiến của con, tạo điều kiện để con phát triển năng lực cá nhân;…

- Nhà trường: Thầy cô thay đổi phương pháp dạy học, phù hợp với năng lực của học sinh; tổ chức các hoạt động ngoại khóa, tăng cường giáo dục giá trị sống, kỹ năng sống; quan tâm công tác tư vấn tâm lí học đường, chia sẻ những khó khăn, áp lực mà học sinh đang gặp phải;…

c3. Kết bài: Khẳng định lại ý nghĩa của việc khắc phục vấn đề, rút ra bài học cho bản thân. (0,25)

Hướng dẫn chấm:

- Thí sinh có thể triển khai theo đáp án hoặc tương đương, kết hợp lí lẽ và bằng chứng làm sáng tỏ luận điểm, bài viết thuyết phục: 3,0 điểm.

- Thí sinh viết phần nào thì cho điểm phần đó như trong đáp án; tùy mức độ thuyết phục của từng phần mà linh hoạt cho điểm.

- Thí sinh không làm hoặc viết lạc đề: 0,0 điểm.

d. Diễn đạt

Đảm bảo chuẩn chính tả, dùng từ, ngữ pháp tiếng Việt, liên kết văn bản.

Hướng dẫn chấm:

Cho 0,0 điểm nếu bài làm có quá nhiều lỗi chính tả, ngữ pháp, thiếu liên kết.

đ. Sáng tạo

Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị luận; có cách diễn đạt mới mẻ.

Hướng dẫn chấm:

Thí sinh đáp ứng được 01 yêu cầu: 0,25 điểm.