CHỦ ĐỀ: “CHẠM” VÀO KHOẢNH KHẮC
Đọc văn bản và thực hiện các yêu cầu:
NHỮNG TRẺ EM MÙ
(Lược dẫn: Thắc mắc của hai cậu học trò Derossi và Coretti về học viện người mù trên phố Nizza đã khơi gợi nguồn cảm hứng cho thầy giáo kể về những bạn trẻ đặc biệt).
Votini hỏi họ có giỏi âm nhạc không.
- Họ say mê âm nhạc - thầy giáo đáp ( ... ) Họ học nhạc rất dễ và chơi nhạc với tất cả tâm hồn. Nếu có thầy giáo bảo một người mù là không có khiếu về nhạc, thì người đó khổ vô cùng, và lập tức học hết sức như một người tuyệt vọng. À, giá các con được nghe người mù chơi nhạc, giá các con trông thấy họ ngẳng cao vầng trán, nụ cười trên môi, vẻ mặt rạng rỡ, bồi hồi, xúc động, say sưa, lắng nghe một người chơi đàn đang làm rực lên một tia sáng trong bóng tối vô tận mà họ phải chìm đắm, thì các con mới hiểu rằng âm nhạc quả là một niềm an ủi thiêng liêng!
- Khi thầy giáo nói với một người trong bọn họ: “Con sẽ thành một nghệ sĩ” thì không thể nào tả được nỗi sung sướng của người ấy. ( ... ) Người mù luôn luôn nói chuyện về nhạc; dù là khi đã nằm trên giường, mệt mỏi vì học hành và lao động, trong cơn nửa tỉnh nửa thức, họ vẫn nói chuyện thì thầm về nhạc kịch, về các bậc thầy, về nhạc cụ, về dàn nhạc. ( ... ) Âm nhạc đối với trái tim của họ như ánh sáng đối với đôi mắt của chúng ta vậy.
Còn Derossi thì thắc mắc rằng học sinh có thể được đi thăm những người mù không.
- Có thể. Nhưng đối với các con, thầy khuyên chưa nên đến đấy. Sau này hãy đi, lúc đủ tuổi để hiểu hết được nỗi bất hạnh trên thế gian này ( ... ) Đôi khi các con thấy những em bé ngồi sau cửa sổ hé mở, thở không khí trong sạch, vẻ mặt bất động, tưởng như đang ngắm cánh đồng rộng rãi, xanh rờn hay những dãy núi đẹp xanh lam mà các con, chỉ các con trông thấy thôi! Nhưng khi ta nghĩ rằng các em đó chẳng thấy cái gì hết, rằng sẽ chẳng bao giờ thấy được chút gì những cảnh đẹp huy hoàng đó, thì tim chúng ta thắt lại, như lúc ấy chính chúng ta đang bị mù vậy.
- Những người vốn đã mù từ lúc mới sinh ra, chưa bao giờ trông thấy thế giới chung quanh, thì ít đáng phàn nàn hơn một chút, vì họ không biết những gì mà họ không được hưởng. Nhưng có những em bé chỉ mới mù độ vài tháng thôi, họ biết và họ nhớ tất cả những gì họ mất. Các em ấy lại còn thêm một nỗi đau khổ nữa là thấy cứ tối lại dần dần trong kí ức mình những hình ảnh thân yêu nhất. Có hôm, một trong số em đó đã nói với thầy, vẻ buồn không tài nào tả được, rằng: “Con mong ước được nhìn thấy lại chỉ một lần thôi, chỉ một phút thôi, để được thấy lại khuôn mặt của mẹ mà con không còn nhớ ra nữa!”
- Khi mẹ các em đến thăm, các em lấy tay sờ khắp mặt mẹ, ngón tay không bỏ sót một đường nét nào, để xem mẹ mình hiện ra sao; và các em chỉ hơi làm cho mình tin rằng mình không còn trông thấy lại mẹ nữa, các em gọi tên mẹ nhiều lần như tha thiết xin mẹ cho các em được nhìn thấy mặt mẹ một lần nữa!
- Biết bao nhiêu người đến thăm họ, khi ra về, vừa đi vừa khóc.
- Để rồi khi từ giã họ, người ta tưởng như mình là một ngoại lệ và mình được cái đặc quyền nhìn thấy thế gian, nhà cửa, bầu trời ...
(Theo Edmondo De Amicis, Hoàng Thiếu Sơn dịch,
trích Những trẻ em mù, Những tấm lòng cao cả, NXB Văn học, 2019, tr.154 - 162)
I. ĐỌC HIỂU (4,0 điểm)
PHẦN TRẮC NGHIỆM (2,5 điểm)
CHỦ ĐỀ: “CHẠM” VÀO KHOẢNH KHẮC
Đọc văn bản và thực hiện các yêu cầu:
|
NHỮNG TRẺ EM MÙ (Lược dẫn: Thắc mắc của hai cậu học trò Derossi và Coretti về học viện người mù trên phố Nizza đã khơi gợi nguồn cảm hứng cho thầy giáo kể về những bạn trẻ đặc biệt). Votini hỏi họ có giỏi âm nhạc không. - Họ say mê âm nhạc - thầy giáo đáp ( ... ) Họ học nhạc rất dễ và chơi nhạc với tất cả tâm hồn. Nếu có thầy giáo bảo một người mù là không có khiếu về nhạc, thì người đó khổ vô cùng, và lập tức học hết sức như một người tuyệt vọng. À, giá các con được nghe người mù chơi nhạc, giá các con trông thấy họ ngẳng cao vầng trán, nụ cười trên môi, vẻ mặt rạng rỡ, bồi hồi, xúc động, say sưa, lắng nghe một người chơi đàn đang làm rực lên một tia sáng trong bóng tối vô tận mà họ phải chìm đắm, thì các con mới hiểu rằng âm nhạc quả là một niềm an ủi thiêng liêng! - Khi thầy giáo nói với một người trong bọn họ: “Con sẽ thành một nghệ sĩ” thì không thể nào tả được nỗi sung sướng của người ấy. ( ... ) Người mù luôn luôn nói chuyện về nhạc; dù là khi đã nằm trên giường, mệt mỏi vì học hành và lao động, trong cơn nửa tỉnh nửa thức, họ vẫn nói chuyện thì thầm về nhạc kịch, về các bậc thầy, về nhạc cụ, về dàn nhạc. ( ... ) Âm nhạc đối với trái tim của họ như ánh sáng đối với đôi mắt của chúng ta vậy. Còn Derossi thì thắc mắc rằng học sinh có thể được đi thăm những người mù không. - Có thể. Nhưng đối với các con, thầy khuyên chưa nên đến đấy. Sau này hãy đi, lúc đủ tuổi để hiểu hết được nỗi bất hạnh trên thế gian này ( ... ) Đôi khi các con thấy những em bé ngồi sau cửa sổ hé mở, thở không khí trong sạch, vẻ mặt bất động, tưởng như đang ngắm cánh đồng rộng rãi, xanh rờn hay những dãy núi đẹp xanh lam mà các con, chỉ các con trông thấy thôi! Nhưng khi ta nghĩ rằng các em đó chẳng thấy cái gì hết, rằng sẽ chẳng bao giờ thấy được chút gì những cảnh đẹp huy hoàng đó, thì tim chúng ta thắt lại, như lúc ấy chính chúng ta đang bị mù vậy. - Những người vốn đã mù từ lúc mới sinh ra, chưa bao giờ trông thấy thế giới chung quanh, thì ít đáng phàn nàn hơn một chút, vì họ không biết những gì mà họ không được hưởng. Nhưng có những em bé chỉ mới mù độ vài tháng thôi, họ biết và họ nhớ tất cả những gì họ mất. Các em ấy lại còn thêm một nỗi đau khổ nữa là thấy cứ tối lại dần dần trong kí ức mình những hình ảnh thân yêu nhất. Có hôm, một trong số em đó đã nói với thầy, vẻ buồn không tài nào tả được, rằng: “Con mong ước được nhìn thấy lại chỉ một lần thôi, chỉ một phút thôi, để được thấy lại khuôn mặt của mẹ mà con không còn nhớ ra nữa!” - Khi mẹ các em đến thăm, các em lấy tay sờ khắp mặt mẹ, ngón tay không bỏ sót một đường nét nào, để xem mẹ mình hiện ra sao; và các em chỉ hơi làm cho mình tin rằng mình không còn trông thấy lại mẹ nữa, các em gọi tên mẹ nhiều lần như tha thiết xin mẹ cho các em được nhìn thấy mặt mẹ một lần nữa! - Biết bao nhiêu người đến thăm họ, khi ra về, vừa đi vừa khóc. - Để rồi khi từ giã họ, người ta tưởng như mình là một ngoại lệ và mình được cái đặc quyền nhìn thấy thế gian, nhà cửa, bầu trời ... (Theo Edmondo De Amicis, Hoàng Thiếu Sơn dịch, trích Những trẻ em mù, Những tấm lòng cao cả, NXB Văn học, 2019, tr.154 - 162) |
I. ĐỌC HIỂU (4,0 điểm)
PHẦN TRẮC NGHIỆM (2,5 điểm)
(0,5 điểm): Nội dung bao quát của văn bản trên là gì?
Quảng cáo
Trả lời:
Câu hỏi cùng đoạn
Câu 2:
(0,5 điểm): Theo văn bản, khi nghe thầy giáo nói rằng: “Con sẽ thành một nghệ sĩ”, một bạn trẻ mù đã rất hạnh phúc. Khoảnh khắc ấy có ý nghĩa gì đối với câu chuyện?
Câu 3:
(0,5 điểm): Khoảnh khắc những bạn trẻ mù “ngồi sau cửa sổ hé mở, thở không khí trong sạch, vẻ mặt bất động” được thầy giáo chia sẻ cho các bạn học sinh với mục đích gì?
Câu 4:
(0,5 điểm): Dòng nào sau đây trực tiếp đề cập đến chủ đề của văn bản?
Câu 5:
(0,5 điểm): Biện pháp tu từ không xuất hiện trong câu: “Âm nhạc đối với trái tim của họ như ánh sáng đối với đôi mắt của chúng ta vậy” là:
Hot: 1000+ Đề thi cuối kì 2 file word cấu trúc mới 2026 Toán, Văn, Anh... lớp 1-12 (chỉ từ 60k). Tải ngay
CÂU HỎI HOT CÙNG CHỦ ĐỀ
Lời giải
|
|
a. Đảm bảo yêu cầu về hình thức, dung lượng đoạn văn Xác định đúng yêu cầu về hình thức và dung lượng (khoảng 200 chữ) của đoạn văn. Thí sinh có thể trình bày đoạn văn theo cách diễn dịch, quy nạp, phối hợp, móc xích hoặc song song. |
0,25 |
|
|
b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận: Học sinh được chọn một trong hai hướng theo yêu cầu đề - Hướng 1: Nội dung chủ đề văn bản “Những trẻ em mù”. - Hướng 2: Một nét đặc sắc về hình thức nghệ thuật của văn bản “Những trẻ em mù”. |
0,25 |
|
|
c. Viết đoạn văn đảm bảo các yêu cầu: - Lựa chọn các thao tác lập luận phù hợp; kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và bằng chứng; xác định được các ý phù hợp để làm rõ vấn đề nghị luận. - Sắp xếp được hệ thống ý hợp lí theo đặc điểm bố cục của kiểu đoạn văn. Lập luận chặt chẽ, thuyết phục, lí lẽ xác đáng; bằng chứng tiêu biểu, phù hợp; kết hợp nhuần nhuyễn giữa lí lẽ và bằng chứng. - Sau đây là một số gợi ý theo hai hướng: |
|
|
|
Hướng 1. Phân tích, đánh giá nội dung chủ đề |
1,0 |
|
|
1.1. Nội dung chủ đề: Từ những giới hạn của sự đồng cảm, con người cần học cách quan sát, trải nghiệm để hiểu về cuộc sống cũng như để hiểu về bản thân mình. |
0,5 |
|
|
1.2. Phân tích, đánh giá nội dung chủ đề: - Lời của các nhân vật - đó là thắc mắc ngây ngô của các bạn học sinh cùng những chia sẻ đầy của thầy giáo đã cho thấy rằng đồng cảm là chưa đủ, cần học cách trải nghiệm để quan sát và cảm nhận cuộc sống. - Những chi tiết chứa đựng giá trị biểu đạt và giá trị thẩm mĩ cao như: khoảnh khắc tim người ta thắt lại khi thấy cảnh một em bé mù ngồi sau cửa sổ hé mở với gương mặt bất động, khoảnh khắc một cậu bé mù đã nói với thầy về mong ước được nhìn thấy lại khuôn mặt của mẹ mà cậu không còn nhớ ra nữa, .... Sau chuyến đi, nhiều người khi ra về đã khóc và tưởng như mình là một ngoại lệ, được cái đặc quyền nhìn thấy thế gian, nhà cửa, bầu trời, .... Lưu ý: Trên đây là một vài gợi ý; việc lượng hóa mức điểm sẽ căn cứ theo mức độ vận dụng kiến thức Ngữ văn, kĩ năng phân tích bằng chứng lấy từ văn bản khi trình bày bài viết. |
0,5 |
|
|
Hướng 2. Phân tích, đánh giá 01 nét đặc sắc về hình thức nghệ thuật |
1,0 |
|
|
2.1. Nét đặc sắc về hình thức nghệ thuật: - Câu chuyện là cuộc đối thoại được tạo nên bởi lời của nhân vật với những chi tiết tiêu biểu có giá trị biểu đạt và thẩm mĩ; - Không gian và thời gian trong câu chuyện có độ mở, đan xen giữa quá khứ và thực tại, diễn ra theo hồi tưởng, không bị giới hạn vật lí; - Lời của nhân vật được thể hiện chân thực, giàu cảm xúc với ngôi thứ nhất và hiểu biết của người trong cuộc. Ở góc độ khái quát hơn, câu chuyện này được kể theo ngôi thứ ba, người kể biết mọi chuyện nhưng lại “trao quyền” trần thuật cho nhân vật. Lưu ý: Trên đây là một vài gợi ý; việc lượng hóa mức điểm sẽ căn cứ theo mức độ vận dụng kiến thức Ngữ văn, kĩ năng phân tích bằng chứng lấy từ văn bản khi trình bày bài viết. |
0,5 |
|
|
2.2. Phân tích, đánh giá nét đặc sắc về hình thức nghệ thuật: - Đối thoại kết hợp chi tiết nghệ thuật giàu sức gợi giúp khắc họa nhân vật và bộc lộ tư tưởng nhân văn một cách tự nhiên. - Không gian, thời gian hồi tưởng góp phần tạo độ mở cho câu chuyện, mở rộng tầng nghĩa và cảm xúc cho người đọc. - Điểm nhìn trần thuật linh hoạt (ngôi kể khách quan, “trao quyền” cho nhân vật) làm giọng điệu chân thực, trữ tình, tăng sức đồng cảm. |
0,5 |
|
|
d. Diễn đạt Đảm bảo chính tả, dùng từ, ngữ pháp, liên kết câu trong đoạn văn. |
0,25 |
|
|
e. Sáng tạo - Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị luận; - Có cách diễn đạt mới mẻ, giàu cảm xúc. |
0,25 |
Lời giải
Chi tiết “Họ say mê âm nhạc ( ... ). Họ học nhạc rất dễ và chơi nhạc với tất cả tâm hồn” có vai trò:
- Nhấn mạnh những sự kiện từng trải của thầy giáo.
- Thể hiện rõ đặc điểm tâm hồn, ý chí vươn lên của con người trong nghịch cảnh - mà nếu không có sự đồng cảm, trải nghiệm, quan sát thực tế thì sẽ khó có thể nhận ra được vẻ đẹp ẩn kín ấy.
- Giúp người đọc hình dung về vấn đề mà tác giả muốn đề cập: biết đồng cảm là chưa đủ, phải học cách trải nghiệm để hiểu về cuộc sống, bản thân mình; từ đó, hiểu hơn về nội dung câu chuyện.
Lưu ý: Trên đây là một vài gợi ý; việc lượng hóa mức điểm sẽ căn cứ theo mức độ vận dụng kiến thức Ngữ văn, kĩ năng phần tích bằng chứng lấy từ văn bản khi trình bày câu trả lời.Lời giải
Bạn cần đăng ký gói VIP ( giá chỉ từ 250K ) để làm bài, xem đáp án và lời giải chi tiết không giới hạn.
Lời giải
Bạn cần đăng ký gói VIP ( giá chỉ từ 250K ) để làm bài, xem đáp án và lời giải chi tiết không giới hạn.
Câu 5
Lời giải
Bạn cần đăng ký gói VIP ( giá chỉ từ 250K ) để làm bài, xem đáp án và lời giải chi tiết không giới hạn.
Câu 6
Lời giải
Bạn cần đăng ký gói VIP ( giá chỉ từ 250K ) để làm bài, xem đáp án và lời giải chi tiết không giới hạn.