Bộ 10 đề thi cuối kì 2 Ngữ Văn 8 Chân trời sáng tạo cấu trúc mới có đáp án - Đề 10

Thể thơ: thất ngôn bát cú Đường luật.

Nhan đề Tiến sĩ giấy:

- Nhan đề “Tiến sĩ giấy” tạo mâu thuẫn giữa danh tiếng sang trọng (Tiến sĩ) và giá trị hão, rỗng tuếch (giấy).

- Nhấn mạnh chủ đề bài thơ: phê phán những người chạy theo hình thức, chức danh, học vị giả mà không có thực lực.

- Thể hiện giọng điệu trào phúng, châm biếm đặc trưng của Nguyễn Khuyến.

- Châm biếm, mỉa mai: Nguyễn Khuyến nhấn mạnh sự hão huyền, giả tạo của chức danh tiến sĩ chỉ dựa vào giấy tờ.

- Sắc thái hài hước, tinh tế: Ngôn từ đời thường, gần gũi nhưng sắc bén, khiến người đọc vừa thấy buồn cười vừa nhận ra sự phi lý.

- Nổi bật tính trào phúng: Mâu thuẫn giữa vẻ ngoài sang trọng (“xiêm áo”) và giá trị rỗng tuếch, làm nổi bật sự giả dối, hão huyền của “tiến sĩ giấy”.

Từ ý thơ trên, em rút ra cho mình bài học thiết thực:

- Bài thơ đã mang đến cho người đọc những suy nghĩ sâu sắc về cái danh và cái thực, về thái độ cần có của người có học trong thời cuộc.

- Sống ở trên đời không nên coi trọng hư danh. Điều quan trọng là làm được gì có ích cho đời chứ không nên theo đuổi hư danh hão huyền.

- Người có học phải ý thức được vị trí và trách nhiệm của mình trước cuộc đời. Phải sống sao để không trở thành kẻ vô tích sự với cuộc sống.

* Yêu cầu về hình thức, kĩ năng: Đảm bảo đoạn văn nghị luận có bố cục mạch lạc, sử dụng linh hoạt các kiểu câu và có sự liên kết chặt chẽ giữa các câu, các ý trong đoạn văn. Có cách diễn đạt trong sáng độc đáo, thể hiện những suy nghĩ, kiến giải mới mẻ về vấn đề nghị luận.

Yêu cầu về kiến thức: 

Học sinh có thể triển khai theo nhiều cách, nhưng cần giới thiệu được vấn đề cần bàn luận, nêu rõ lí do và quan điểm của bản thân, hệ thống luận điểm chặt chẽ, lập luận thuyết phục, sử dụng dẫn chứng thuyết phục.

Sau đây là một hướng gợi ý: 

- Giải thích:

+ Lối sống có ích là sống chân thực, dựa vào năng lực và đạo đức của bản thân, không chạy theo hình thức, danh lợi hão.

+ Người sống có ích đóng góp tích cực cho bản thân, gia đình và xã hội.

- Biểu hiện:

+ Học hành, làm việc chăm chỉ, rèn luyện tài năng thật.

+ Không chạy theo chức danh, học vị giả, hình thức bề ngoài.

+ Giúp đỡ người khác, tham gia việc thiện.

- Vai trò/lợi ích:

+ Lối sống có ích giúp con người phát triển thực lực, đạo đức, được mọi người tôn trọng.

+ Xây dựng xã hội văn minh, công bằng, không chạy theo danh lợi hão.

- Liên hệ bản thân: Nhắc nhở bản thân cần sống chân thực, rèn luyện năng lực, làm việc có ích cho cộng đồng.

Có sự sáng tạo trong cách viết