Giải SBT Văn 11 CTST Bài 8: Cái tôi - thế giới độc đáo (thơ) có đáp án

Chọn phương án đúng nhất về định nghĩa yếu tố tượng trưng trong thơ.

a. Là sự kết hợp giữa nhạc tính của thơ (vần, nhịp, thanh điệu,...) với sự tương giao giữa các giác quan (sự hòa hợp giữa các ấn tượng thị giác, thính giác,...).

b. Là tổng hoà của các yếu tố hình thức như thể thơ, câu thơ, lời thơ, vần điệu,... để chuyển tải tư tưởng chung của tác phẩm.

c. Là những chi tiết, hình ảnh gợi lên những ý niệm trừu tượng và giàu tính triết lí về bản chất sâu xa của con người và thế giới.

d. Là thể loại thơ trữ tình mang tính trực quan sinh động nhưng chuyển tải những tư tưởng, quan niệm trừu tượng

Đặc điểm nào của văn bản Nguyệt cầm (Xuân Diệu) không thể hiện yếu tố tượng trưng

a. Nhiều từ Hán Việt và những điển tích trong văn học cổ, mang lại sự cổ kính và chiều sâu lịch sử cho tác phẩm.

b. Những hình ảnh thể hiện sự tương giao giữa cảm nhận về ánh sáng, âm thanh và cảm giác của chủ thể trữ tình.

c. Những chi tiết cụ thể, hữu hình khơi gợi triết lí sâu xa về số phận phổ quát của những tài hoa nghệ thuật trong lịch sử.

d. Sự khai thác triệt để nhạc tính của thanh điệu, vần điệu và cấu trúc ngữ pháp trùng điệp trong câu thơ.

Chỉ ra ít nhất một yếu tố tượng trưng trong bài thơ Thời gian của Văn Cao.

Từ các văn bản đã học, hãy nêu một số lưu ý về cách đọc một văn bản thơ có yếu tố tượng trưng.

Đọc văn bản Xứ mộng của Ét-ga A-lan Pô (Truyện thơ Nôm khuyết danh) và thực hiện các yêu cầu phía dưới:

XỨ MỘNG

Ét-ga A-lan Pô

Có một chàng dũng sĩ,

Quần áo đẹp muôn màu,

Ngoài nắng, trong đêm tối,

Chàng du lịch đã lâu

Ca vang một bài hát,

Tìm Xứ Mộng sang giàu.

Nhưng chàng già thêm mãi -

Người dũng sĩ hào hùng -

Trong tâm chàng - ảo ảnh

Đã tan vào chỗ không,

Vì không một khu đất

Giống Xứ Mộng chàng mong.

Rồi sau, khi chàng thấy

Sức lực héo kiệt dần,

Gặp bóng người lữ thứ -

Chàng vội hỏi ân cần,

“Bóng ơi, như Xứ Mộng

Thì ở xa hay gần?”

Vượt Núi trên Cung Quảng,

Xuống Thung lũng Tối đen,

Tiến đi, cứ dũng tiến,”

Cái bóng trả lời liền -

“Nếu anh đang tìm kiếm

Một Xứ Mộng thần tiên!”

(In trong Anh Hoa - Anh Mỹ thi tập loại đối ngữ, Sài Gòn, 1965)

Cái bóng mà chàng dũng sĩ bắt gặp trên đường có thể là ai?

Chàng dũng sĩ có thể tìm thấy Xứ Mộng mà chàng mơ ước theo chỉ dẫn của cái bóng hay không?

Bạn đã từng đọc truyện hoặc xem những bộ phim nào nói về cuộc phiêu lưu của những chàng dũng sĩ chưa? Cuộc phiêu lưu của chàng dũng sĩ trong bài thơ Xứ Mộng có điểm gì tương đồng hoặc khác biệt so với những cuộc phiêu lưu mà bạn đã từng đọc?

Kẻ bảng dưới đây vào vở và điền thông tin vào các ô trống:

Từ bảng trên, bạn hãy nêu nhận xét về sự thay đổi ngoại hình và tâm trạng của chàng dũng sĩ qua những giai đoạn khác nhau trong cuộc hành trình tìm Xứ Mộng.

Liệt kê những chi tiết, hình ảnh liên quan đến bóng tối trong bài thơ. Mỗi lần xuất hiện trong bài thơ, ý nghĩa của hình ảnh bóng tối đã biến đổi như thế nào? Phân tích mối liên hệ giữa nhân vật cái bóng và những hình ảnh bóng tối đó.

Bạn có suy nghĩ gì về ý nghĩa tượng trưng của cuộc hành trình mà chàng dũng sĩ đã trải qua cũng như ý nghĩa tượng trưng của Xứ Mộng mà chàng tìm kiếm?

Đây là một trong những tác phẩm cuối đời của Ét-ga A-lan Pô (ông mất sáu tháng sau khi hoàn thành bài thơ). Theo bạn, nhà thơ muốn gửi gắm thông điệp gì qua văn bản này?

Điền vào bảng sau những điểm giống nhau và khác nhau giữa biện pháp điệp từ, điệp ngữ với biện pháp lặp cấu trúc, đồng thời nêu ví dụ cho từng trường hợp:

Chỉ ra biện pháp tu từ lặp cấu trúc trong bài thơ Gai (Mai Văn Phấn) và phân tích tác dụng của biện pháp đó.

Chỉ ra biện pháp tu từ lặp cấu trúc trong các ví dụ sau, trong số đó, hãy xác định đâu là phép đối:

a. Bây giờ thì khác hẳn, Hồng bị mắng luôn luôn. Động một tí gì u cũng mắng. Nói một mình, mắng! Vấp ngã, mắng! Đi chậm, mắng! Bữa ăn, không có thức ăn, ngả ngốn không ăn được: mắng!... Như vậy kể cũng còn đáng tội. Nhưng lại còn những cái không phải tội Hồng: thí dụ như nhà bẩn, nhà lắm ruồi vào, con chó bởi vườn trầu, hay thẳng Thiên ngã, thẳng Thiên khóc,... đâu có phải tại Hồng. Hồng làm sao cho không thể được? suốt ngày vì phải mắng.

(Nam Cao, Bài học quét nhà)

b. Anh em đừng nghĩ Tết tôi nghèo,

Tiền bạc trong kho chửa lĩnh tiêu.

Rượu cúc nhắn đem, hàng biếng quẩy,

Trà sen mượn hỏi, giá còn kiêu.

Bánh chưng sắp gói, e nằm chảy,

Giò lụa toan làm, sợ nắng thiu.

Thôi thế thì thôi, đành Tết khác,

Anh em đừng nghĩ Tết tôi nghèo!

(Trần Tế Xương, Cảm Tết)

Điền từ ngữ thích hợp vào các chỗ trống trong đoạn văn sau:

Nghị luận về một tác phẩm văn học (bài thơ) hoặc một tác phẩm nghệ thuật (bức, tranh, pho tượng) là kiểu bài nghị luận………………..….…để làm rõ……………….......của một bài thơ hoặc một bức tranh, pho tượng.

Vẽ sơ đồ bố cục bài văn nghị luận về một tác phẩm văn học (bài thơ) hoặc một tác phẩm nghệ thuật (bức tranh, pho tượng).

Thực hiện đề bài sau:

Đề bài: Chọn một bài thơ hoặc một bức tranh/pho tượng mà bạn yêu thích và viết bài văn nghị luận về bài thơ hoặc bức tranh/pho tượng đã chọn.

Vẽ sơ đồ tóm tắt các bước trong quy trình giới thiệu về một bài thơ hoặc một bức tranh/pho tượng.

Điền vào bảng sau tác dụng của từng bước trong quy trình bài nói giới thiệu về một bài thơ hoặc bức tranh/pho tượng.