Giải SGK Địa lý 12 Cánh diều Bài 25: Sử dụng hợp lí tự nhiên để phát triển kinh tế ở Đồng bằng sông Cửu Long có đáp án

- Thế mạnh và hạn chế của vùng:

+ Thế mạnh về điều kiện tự nhiên và tài nguyên thiên nhiên: đồng bằng châu thổ rộng lớn, đất phù sa, đất phèn, đất mặn; khí hậu cận xích đạo phân hóa theo mùa; mạng lưới sông ngòi, kênh rạch dày đặc; tài nguyên sinh vật phong phú; vùng biển rộng lớn nhiều đảo và quần đảo; khoáng sản dầu mỏ và khí tự nhiên, than bùn.

+ Thế mạnh về điều kiện kinh tế - xã hội: dân số đông, lao động dồi dào; cơ sở hạ tầng kĩ thuật đang được hoàn thiện; đặc trưng vùng đất sông nước, truyền thống văn hóa, lịch sử cách mạng.

+ Hạn chế: chịu ảnh hưởng nghiêm trọng của biến đổi khí hậu; mùa khô kéo dài, xâm nhập mặn; cơ sở vật chất kĩ thuật còn hạn chế.

- Phải sử dụng hợp lí tự nhiên vì: mùa khô kéo dài, thiếu nước ngọt, xâm nhập mặn, triều cường.

- Tình hình phát triển sản xuất lương thực, thực phẩm và du lịch:

+ Sản xuất lương thực, thực phẩm: lúa là cây trồng chính, sản xuất thủy sản lớn nhất nước.

+ Du lịch: tài nguyên du lịch phong phú và độc đáo có sức hấp dẫn.

- Vị trí địa lí: 3 mặt giáp biển, giáp vùng Đông Nam Bộ, giáp Cam-pu-chia. Vị trí địa lí tạo điều kiện phát triển đa dạng các ngành kinh tế biển và mở rộng giao lưu các vùng trong nước, các nước trong khu vực và quốc tế.

- Phạm vi lãnh thổ: gồm các tỉnh và TP trực thuộc TW là Cần Thơ, An Giang, Bạc Liêu, Bến Tre, Cà Mau, Đồng Tháp, Hậu Giang, Kiên Giang, Long An, Sóc Trăng, Tiền Giang, Trà Vinh và Vĩnh Long. Diện tích tự nhiên khoảng 40,9 nghìn km², vùng biển rộng lớn, có nhiều đảo và quần đảo, có thành phố đảo Phú Quốc và huyện đảo Kiên Hải.

- Dân số đông, năm 2021 khoảng 17,4 triệu người (chiếm 17% cả nước). Tỉ lệ gia tăng tự nhiên là 0,55%. Dân số từ 15 – 64 tuổi chiếm 69,4%.

- Mật độ dân số năm 2021 là 426 người/ km², tỉ lệ dân thành thị chiếm 26,4%.

- Có nhiều dân tộc sinh sống: Kinh, Khơ-me, Hoa, Chăm,... Người dân nhiều kinh nghiệm sản xuất, văn hóa đa dạng, đậm đà bản sắc dân tộc.

- Thế mạnh về điều kiện tự nhiên, tài nguyên thiên nhiên:

+ Địa hình: đồng bằng châu thổ lớn nhất nước ta, quỹ đất lớn với các nhóm đất: phù sa sông, đất phèn, đất mặn => thuận lợi quy hoạch sản xuất lương thực, thực phẩm quy mô lớn.

+ Khí hậu có tính chất cận xích đạo, phân hóa theo mùa khô và mưa rõ rệt => phát triển nhiều ngành kinh tế, đặc biệt là nông nghiệp và du lịch.

+ Mạng lưới sông ngòi, kênh rạch dày đặc, nguồn nước dồi dào, chế độ nước điều hòa => cung cấp nước cho sản xuất nông nghiệp, phát triển nuôi trồng thủy sản và du lịch. Địa hình thấp, cắt xẻ tạo nhiều vùng trũng => nuôi trồng thủy sản.

+ Tài nguyên sinh vật phong phú, có hơn 240 nghìn ha rừng, bao gồm rừng ngập mặn, rừng tràm, khu dự trữ sinh quyển cùng động vật có giá trị => ý nghĩa rất lớn trong cân bằng sinh thái, bảo vệ môi trường, phát triển du lịch.

+ Vùng biển rộng lớn, ngư trường Cà Mau – Kiên Giang nhiều bãi cá, bãi tôm lớn; nhiều đảo, quần đảo, bãi tắm => phát triển nhiều ngành kinh tế biển.

+ Khoáng sản dầu mỏ và khí tự nhiên ở thềm lục địa, than bùn và đá vôi => nguyên liệu cho phát triển các ngành công nghiệp.

- Thế mạnh về điều kiện kinh tế - xã hội:

+ Dân số đông, nguồn lao động dồi dào, tỉ lệ lao động qua đào tạo ngày càng nâng cao, người dân có kinh nghiệm trong sản xuất, thích ứng với tự nhiên.

+ Cơ sở hạ tầng, cơ sở vật chất kĩ thuật đang được hoàn thiện, hệ thống giao thông được đầu tư đa dạng loại hình, hiện đại => phát triển kinh tế và hội nhập.

+ Đặc trưng của vùng đất sông nước, truyền thống văn hóa, lịch sử cách mạng, nghệ thuật đặc sắc => tạo sức hấp dẫn đối với khách du lịch.

- Hạn chế chủ yếu:

+ Chịu ảnh hưởng nghiêm trọng nhất của biến đổi khí hậu.

+ Mùa khô kéo dài, gia tăng xâm nhập mặn vào đất liền, thiếu nước ngọt cho sản xuất và sinh hoạt.

+ Cơ sở hạ tầng, cơ sở vật chất kĩ thuật còn hạn chế.

- Phải sử dụng hợp lí tự nhiên ở vùng Đồng bằng sông Cửu Long vì vùng phải đối mặt với nhiều hạn chế như mùa khô kéo dài, thiếu nước ngọt, xâm nhập mặn, triều cường và những thách thức lớn trước tác động của biến đổi khí hậu.

- Hướng sử dụng hợp lí tự nhiên ở vùng Đồng bằng sông Cửu Long:

+ Phát triển nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, nông nghiệp xanh, bền vững gắn xây dựng nông thôn mới với các sản phẩm trọng tâm là thủy sản, trái cây và lúa gạo.

+ Chú trọng phát triển mạnh ngành du lịch, công nghiệp ứng dụng công nghệ cao và phát triển năng lượng tái tạo.

+ Tăng cường công tác quản lí và sử dụng hiệu quả các nguồn lực gắn với bảo vệ môi trường, cân bằng sinh thái nhất là tài nguyên đất, nước và rừng.

+ Đẩy mạnh hợp tác quốc tế trong bảo vệ và sử dụng có hiệu quả tài nguyên nước sông Mê Công; chủ động kiểm soát lũ, đầu tư hệ thống thủy lợi phục vụ sinh hoạt và sản xuất.

- Đảm bảo an ninh lương thực quốc gia, góp phần khai thác có hiệu quả tiềm năng mà tự nhiên mang lại. Ví dụ: sản xuất lương thực và thực phẩm sẽ tận dụng tối đa quỹ đất phù sa châu thổ rộng lớn mà tự nhiên mang lại cho vùng.

- Thúc đẩy sự phát triển của các ngành kinh tế khác trong vùng, đặc biệt là công nghiệp chế biến. Ví dụ: phát triển sản xuất thủy sản sẽ thúc đẩy sự phát triển của ngành công nghiệp chế biến thủy sản, phục vụ trong nước và xuất khẩu từ đó phát triển ngành thương mại.

- Giải quyết việc làm, tạo sinh kế cho người dân, thực hiện quá trình xây dựng nông thôn mới ở vùng Đồng bằng sông Cửu Long. Ví dụ: sự phát triển ngành sẽ tạo ra việc làm và thu nhập cho người nông dân trồng lúa, người ngư dân đánh bắt và nuôi trồng thủy sản.

- Góp phần sử dụng hợp lí tự nhiên, bảo vệ môi trường và các hệ sinh thái. Ví dụ: hoạt động nuôi trồng thủy sản kết hợp trồng rừng ngập mặn góp phần giữ gìn hệ sinh thái rừng ngập mặn ven biển.