Nhận xét: tại mỗi vòng lặp, các giá trị A[k] cũng đã được di chuyển để được chèn vào một vị trí trong dãy con A[0], A[1], ..., A[k-1], tuy nhiên vị trí A[0] không bị thay đổi. Từ đó chúng ta tìm ra lỗi của chương trình tại vị trí lệnh while:

while j > 0 and A[j] > A[j+1]:

Cần sửa lại như sau:

while j >= 0 and A[j] > A[j+1]:

Chương trình đã tìm ra lỗi nhờ công cụ kiểm thử printine. Chương trình chính thức sau khi sửa như sau.

sap_xep.py

dayA = [5,1,8,4,2] # Dãy gốc cần sắp xếp

def sap_xep(A):

n = len(A)

for k in range (1,n):

j = k – 1

while j >= 0 and A[j] > A[j+1]:

A[j], A[j+1] = A[j+1], A[j]

j = j – 1

A = dayA. copy()

sap_xep (A)

print("Dãy đích:", A)

Câu 3

Viết chương trình in bảng cửu chương ra màn hình. Yêu cầu bảng cửu chương in ra thành 10 khối bao gồm 2 hàng, 5 cột như sau:

Xem đáp án

Lời giải

Hướng dẫn:

Từ yêu cầu của đề bài chúng ta sẽ thiết lập thủ tục chính printBCC() có chức năng in bảng cửu chương. Thủ tục này sẽ có hai phần độc lập, phần đầu in 5 khối thuộc hàng thứ nhất là bảng cửu chương của các số 1, 2, 3, 4, 5. Phần sau của thủ tục sẽ in 5 khối thuộc hàng thứ hai là bảng cửu chương của các số 6, 7, 8, 9, 10.

Để thể hiện chính xác và cân đối trên màn hình chúng ta thiết lập thêm hai hàm:

- Hàm st(num) để tạo xâu kí tự thể hiện số num. Nếu num là số có 1 chữ số thì st(num) sẽ chèn 1 dấu cách phía trước num.

- Hàm space(k) thể hiện k dấu cách trên màn hình.

Nhập, chạy thử và kiểm tra kết quả chương trình sau:

def st(n):

if n < 10:

return" "+str(n)

else:

return str(n)

def space(k):

return" "*k

def printBCC():

for h in range (10):

i = h+1

for j in range (1,6):

print(st(j) + " x " + st(i) + " = " + st(i*j) + space(2), end = " ")

print()

for h in range(10):

i = h+1

for j in range (6,11):

print(st(j) + " x " + st(i) + " = " + st(i*j) + space(2), end = " ")

print()

# Chương trình chính

printBCC()

* Chương trình nhập lên phần mềm lập trình Python:

* Kết quả chạy thử chương trình:

Câu 4

Cho trước dãy số bất kì A. Em hãy viết chương trình tìm và chỉ ra vị trí đầu tiên của dãy A mà 3 số hạng liên tiếp có giá trị là 1, 2, 3 (có thể tổng quát 3 số bất kì p, q, s). Nếu tìm thấy thì thông báo vị trí tìm thấy, nếu không thì thông báo "không tìm thấy mẫu".

Xem đáp án

Lời giải

Để kiểm tra tại một chỉ số i, 3 phần tử liên tiếp nhau bằng 1, 2, 3 có nhiều cách kiểm tra khác nhau, ví dụ:

Cách 1. Sử dụng biểu thức lôgic.

A[i] == 1 and A[i] == 2 and A[i] == 3

Cách 2. Sử dụng so sánh có chứa vùng chỉ số.

A[i:i+3] == [1,2,3]

Chương trình có thể viết như sau:

A = [0,4,0,1,2,3,8,9,0,1,2,3,17,-16,0,1,2]

p = [1,2,3]

pkq = -1

i = 0

while i < len(A) - 3 and pkq == -1:

if A[i: i+3] == p:

pkq = i

else:

i = i + 1

if pkq >= 0 :

print("Tìm thấy mẫu",p,"tại vị trí", pkq)

else:

print("Không tìm thấy mẫu",p)

Câu 5

Em hãy viết chương trình nhập một xâu kí tự bất kì từ bàn phím. Cần sắp xếp lại các chữ số thì dồn sang trái, các chữ cái tiếng Anh thì dồn sang phải xâu, các kí tự khác thì giữ nguyên vị trí.

Xem đáp án

Lời giải

Hướng dẫn:

Chúng ta đã biết giữa các kí tự cũng có thể được so sánh. Hai kí tự ch1 và ch2 được so sánh với nhau thông qua vị trí của các kí tự này trong bảng mã ASCII hoặc Unicode. Quan hệ so sánh tự nhiên giữa các kí tự chữ cái và số như sau:

"0" < "1" < ... < "9".

"A" < "B" < ... < "Z" < "a" < "b" <...< "Z".

Để giải bài tập này chúng ta cần tạo các biến nhớ dùng để lưu các xâu kí tự trung gian là s_tr (xâu dùng để lưu tạm các kí tự là số), s_ph (xâu dùng để lưu tạm các kí tự là chữ cái) và s_gi (xâu dùng để lưu các kí tự không là chữ số cũng không là chữ cái). Thuật toán của chương trình như sau: duyệt một lần tất cả các kí tự của xâu gốc S, sau đó đưa các kí tự này vào các xâu trung gian s_tr, s_ph, s_gi. Xâu kết quả sẽ là s_tr + s_gi + s_ph. Mở phần mềm soạn thảo và nhập chương trình sau:

S = input("Nhập xâu kí tự bất kì: ")

s_tr = s_ph = s_gi = " "

for ch in S:

if "0" <= ch <="9":

s_tr = s_tr + ch

else:

if "a" <= ch <= "z" or "A" <= ch <= "Z":

s_ph = s_ph + ch

else:

s_gi = s_gi + ch

Skq = s_tr + s_gi + s_ph

print("Xâu kết quả:", Skq)

* Chương trình chạy thử:

Câu 6