Đề thi thử tốt nghiệp THPT Giáo dục Kinh tế và Pháp luật năm 2026 có đáp án (Đề 15)

Trong bối cảnh giá xăng dầu thế giới biến động, Chính phủ đã quyết định điều chỉnh giảm thuế bảo vệ môi trường đối với nhiên liệu để hỗ trợ doanh nghiệp vận tải và giảm chi phí sinh hoạt cho người dân. Trong tình huống này, Nhà nước đang thực hiện vai trò nào của các chủ thể kinh tế?

Khi tìm hiểu về hệ thống pháp luật Việt Nam, bạn An nhận thấy các văn bản quy phạm pháp luật do cơ quan nhà nước cấp dưới ban hành không được trái với văn bản của cơ quan nhà nước cấp trên. Đặc điểm này thể hiện nội dung nào sau đây của pháp luật?

Do ảnh hưởng của đứt gãy chuỗi cung ứng toàn cầu, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tại quốc gia X đã tăng ở mức 15% so với năm trước, đồng tiền bị mất giá nhanh chóng khiến đời sống người dân gặp nhiều khó khăn. Quốc gia X đang đối mặt với tình trạng nào?

Anh Bình nhận thấy xu hướng người tiêu dùng đang chuyển sang sử dụng các sản phẩm hữu cơ nên đã quyết định nghiên cứu quy trình sản xuất phân bón vi sinh từ phế phẩm nông nghiệp. Việc anh Bình nhận ra nhu cầu thị trường và tìm ra giải pháp sản xuất mới thể hiện năng lực nào của người kinh doanh?

Trong đợt tuyển dụng nhân sự cho vị trí quản lý, Công ty M đã loại bỏ hồ sơ của chị Lan chỉ vì chị đang nuôi con nhỏ dưới 12 tháng tuổi, mặc dù năng lực chuyên môn của chị vượt xa các ứng viên kháC. Hành vi của Công ty M đã vi phạm quyền bình đẳng của công dân ở lĩnh vực nào?

Sau khi phát hiện một doanh nghiệp trên địa bàn xả nước thải chưa qua xử lý ra sông gây ô nhiễm môi trường, anh Nam đã làm đơn gửi cơ quan chức năng để yêu cầu xử lý hành vi vi phạm này. Anh Nam đã thực hiện quyền dân chủ nào của công dân?

Để đo lường tổng giá trị thị trường của tất cả các hàng hóa và dịch vụ cuối cùng được sản xuất ra trong phạm vi lãnh thổ Việt Nam vào năm 2025, các nhà kinh tế sẽ sử dụng chỉ tiêu nào dưới đây?

Chị Hoa là công nhân may mặc, hàng tháng chị trích một phần tiền lương đóng vào quỹ bảo hiểm để được hưởng các chế độ khi ốm đau, thai sản hoặc tai nạn lao động. Chị Hoa đang tham gia loại hình bảo hiểm nào?

Trong báo cáo tổng kết kinh tế, chuyên gia nhận định: "Quốc gia không chỉ cần đạt con số tăng trưởng thu nhập cao mà còn phải đảm bảo sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng hiện đại và nâng cao chất lượng cuộc sống cho mọi tầng lớp nhân dân". Nhận định này đề cập đến khái niệm nào?

Anh K và chị H cùng góp vốn thành lập một doanh nghiệp, trong đó các thành viên chịu trách nhiệm về các khoản nợ và nghĩa vụ tài sản khác của doanh nghiệp trong phạm vi số vốn đã góp. Doanh nghiệp này không được phát hành cổ phiếu. Đây là mô hình kinh doanh nào?

Hiến pháp năm 2013 quy định: "Mọi người có quyền tự do kinh doanh trong những ngành nghề mà pháp luật không cấm". Quy định này thuộc chương nào của Hiến pháp?

Do mâu thuẫn cá nhân, anh A đã tự ý xông vào nhà và bắt giữ anh B tại phòng kho suốt 24 giờ mà không có sự đồng ý của cơ quan có thẩm quyền. Anh A đã vi phạm quyền tự do cơ bản nào của công dân?

Bà X đã tung tin đồn sai sự thật trên mạng xã hội về việc cửa hàng của chị M bán thực phẩm kém chất lượng khiến cửa hàng bị tẩy chay và tổn hại nghiêm trọng đến danh dự cá nhân chị M. Bà X đã vi phạm quyền tự do cơ bản nào?

Tại phiên giao dịch việc làm quận Y, có rất nhiều người lao động đến nộp hồ sơ ứng tuyển vào vị trí thợ hàn cho các xưởng cơ khí, nhưng số lượng vị trí tuyển dụng rất ít. Tình trạng này phản ánh điều gì trên thị trường lao động?

Khi giá của mặt hàng tôm xuất khẩu tăng cao, các hộ nông dân tại khu vực đồng bằng sông Cửu Long đã chủ động mở rộng diện tích nuôi tôm và đầu tư công nghệ hiện đại để tăng sản lượng. Đây là biểu hiện của việc vận dụng quan hệ cung - cầu như thế nào?

Ông Tâm làm việc tại một công ty xây dựng và tham gia đầy đủ các chế độ bảo hiểm theo quy định. Vừa qua, ông bị mắc bệnh hiểm nghèo và phải điều trị dài ngày tại bệnh viện với chi phí rất lớn. Nhờ tham gia bảo hiểm y tế từ trước, ông đã được quỹ bảo hiểm chi trả 80% chi phí khám chữa bệnh. Bên cạnh đó, trong thời gian nghỉ việc điều trị, ông còn được nhận trợ cấp ốm đau từ quỹ bảo hiểm xã hội để trang trải cuộc sống gia đình. Sau khi xuất viện, ông Tâm chia sẻ rằng các chính sách an sinh xã hội thực sự là "phao cứu sinh" giúp gia đình ông vượt qua giai đoạn ngặt nghèo nhất.

Việc Nhà nước triển khai các chính sách bảo hiểm và trợ cấp cho những người như ông Tâm nhằm thực hiện mục tiêu nào của an sinh xã hội?

Ông Tâm làm việc tại một công ty xây dựng và tham gia đầy đủ các chế độ bảo hiểm theo quy định. Vừa qua, ông bị mắc bệnh hiểm nghèo và phải điều trị dài ngày tại bệnh viện với chi phí rất lớn. Nhờ tham gia bảo hiểm y tế từ trước, ông đã được quỹ bảo hiểm chi trả 80% chi phí khám chữa bệnh. Bên cạnh đó, trong thời gian nghỉ việc điều trị, ông còn được nhận trợ cấp ốm đau từ quỹ bảo hiểm xã hội để trang trải cuộc sống gia đình. Sau khi xuất viện, ông Tâm chia sẻ rằng các chính sách an sinh xã hội thực sự là "phao cứu sinh" giúp gia đình ông vượt qua giai đoạn ngặt nghèo nhất.

Trường hợp ông Tâm được quỹ bảo hiểm chi trả phần lớn viện phí và nhận trợ cấp ốm đau thể hiện vai trò gì của bảo hiểm?

Gia đình bạn Lan đang xây dựng kế hoạch quản lý tài chính cho năm mới. Sau khi liệt kê tất cả các nguồn thu nhập từ lương của bố mẹ và doanh thu từ cửa hàng tạp hóa nhỏ, mẹ Lan phân bổ tiền vào các mục tiêu cụ thể: 40% cho sinh hoạt phí, 20% cho học tập của các con, và 40% còn lại để tiết kiệm. Lan chia sẻ: "Việc ghi chép lại các nguồn thu và chi hằng ngày giúp mình hiểu rõ giá trị của đồng tiền và chủ động hơn trong các kế hoạch tương lai".

Bước đầu tiên mà mẹ Lan thực hiện khi liệt kê các nguồn thu nhập từ lương và kinh doanh để phân bổ tiền được gọi là gì trong quy trình quản lý thu chi?

Gia đình bạn Lan đang xây dựng kế hoạch quản lý tài chính cho năm mới. Sau khi liệt kê tất cả các nguồn thu nhập từ lương của bố mẹ và doanh thu từ cửa hàng tạp hóa nhỏ, mẹ Lan phân bổ tiền vào các mục tiêu cụ thể: 40% cho sinh hoạt phí, 20% cho học tập của các con, và 40% còn lại để tiết kiệm. Lan chia sẻ: "Việc ghi chép lại các nguồn thu và chi hằng ngày giúp mình hiểu rõ giá trị của đồng tiền và chủ động hơn trong các kế hoạch tương lai".

Thói quen ghi chép chi tiêu và dành tiền tiết kiệm giúp bạn Lan nhận thức được điều gì sau đây?

Để đánh giá sự phát triển kinh tế, các chuyên gia không chỉ nhìn vào con số tăng trưởng thu nhập bình quân đầu người mà còn quan tâm đến việc cơ cấu kinh tế chuyển dịch từ nông nghiệp sang công nghiệp và dịch vụ chất lượng cao. Tuy nhiên, các nhà hoạch định chính sách nhấn mạnh rằng tăng trưởng phải đi đôi với tiến bộ công nghệ để bảo vệ môi trường. Chỉ khi áp dụng khoa học hiện đại, quốc gia mới có thể tăng năng suất lao động mà không làm cạn kiệt tài nguyên, hướng tới một nền kinh tế bền vững cho thế hệ mai sau.

Để xem xét sự thay đổi về quy mô kinh tế của quốc gia qua các năm một cách chính xác nhất bằng cách loại bỏ yếu tố biến động của giá cả, các nhà nghiên cứu sử dụng chỉ tiêu nào?

Để đánh giá sự phát triển kinh tế, các chuyên gia không chỉ nhìn vào con số tăng trưởng thu nhập bình quân đầu người mà còn quan tâm đến việc cơ cấu kinh tế chuyển dịch từ nông nghiệp sang công nghiệp và dịch vụ chất lượng cao. Tuy nhiên, các nhà hoạch định chính sách nhấn mạnh rằng tăng trưởng phải đi đôi với tiến bộ công nghệ để bảo vệ môi trường. Chỉ khi áp dụng khoa học hiện đại, quốc gia mới có thể tăng năng suất lao động mà không làm cạn kiệt tài nguyên, hướng tới một nền kinh tế bền vững cho thế hệ mai sau.

Theo thông tin trên, nhân tố nào đóng vai trò là động lực chính để vừa nâng cao năng suất vừa bảo đảm phát triển bền vững?

Việt Nam đã tích cực tham gia vào cộng đồng kinh tế ASEAN (AEC) và ký kết nhiều hiệp định thương mại tự do thế hệ mới như CPTPP. Việc tham gia này giúp doanh nghiệp nội địa mở rộng thị trường nhưng cũng đối mặt với sự cạnh tranh gay gắt. Trong quá trình đó, nhiều doanh nghiệp như Công ty S đã khẳng định vị thế bằng cách cam kết sản xuất sạch và thực hiện tốt trách nhiệm với cộng đồng. Công ty S thường xuyên trích lợi nhuận để xây dựng trường học cho trẻ em vùng cao, coi đó là một phần không thể thiếu trong chiến lược phát triển bền vững của mình.

Việc Việt Nam tham gia AEC và ký kết hiệp định CPTPP là ví dụ điển hình cho hình thức hội nhập nào?

Việt Nam đã tích cực tham gia vào cộng đồng kinh tế ASEAN (AEC) và ký kết nhiều hiệp định thương mại tự do thế hệ mới như CPTPP. Việc tham gia này giúp doanh nghiệp nội địa mở rộng thị trường nhưng cũng đối mặt với sự cạnh tranh gay gắt. Trong quá trình đó, nhiều doanh nghiệp như Công ty S đã khẳng định vị thế bằng cách cam kết sản xuất sạch và thực hiện tốt trách nhiệm với cộng đồng. Công ty S thường xuyên trích lợi nhuận để xây dựng trường học cho trẻ em vùng cao, coi đó là một phần không thể thiếu trong chiến lược phát triển bền vững của mình.

Việc tham gia các tổ chức quốc tế mang lại cơ hội lớn nhưng thách thức chính mà các doanh nghiệp Việt Nam phải đối mặt là gì?

Việt Nam đã tích cực tham gia vào cộng đồng kinh tế ASEAN (AEC) và ký kết nhiều hiệp định thương mại tự do thế hệ mới như CPTPP. Việc tham gia này giúp doanh nghiệp nội địa mở rộng thị trường nhưng cũng đối mặt với sự cạnh tranh gay gắt. Trong quá trình đó, nhiều doanh nghiệp như Công ty S đã khẳng định vị thế bằng cách cam kết sản xuất sạch và thực hiện tốt trách nhiệm với cộng đồng. Công ty S thường xuyên trích lợi nhuận để xây dựng trường học cho trẻ em vùng cao, coi đó là một phần không thể thiếu trong chiến lược phát triển bền vững của mình.

Hành động của Công ty S khi trích lợi nhuận xây dựng trường học và cam kết sản xuất sạch thể hiện nội dung nào?

Sau khi ký kết Hiệp định thương mại tự do (FTA) với Liên minh Châu Âu, Công ty dệt may Phương Đông đã lập kế hoạch mở rộng thị trường xuất khẩu sang các nước Đức, Pháp và Ý. Để đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe về hàng rào kỹ thuật và môi trường của EU, công ty đã đầu tư hệ thống máy móc đạt chuẩn quốc tế và đào tạo lại đội ngũ công nhân kỹ thuật. Tuy nhiên, việc hội nhập cũng khiến công ty phải đối mặt với sự cạnh tranh quyết liệt từ các thương hiệu thời trang giá rẻ của các nước láng giềng đang tràn vào thị trường nội địa. Ban lãnh đạo công ty xác định, việc hội nhập không chỉ là cơ hội để tăng doanh thu mà còn là động lực để doanh nghiệp tự làm mới mình, nâng cao năng lực quản trị và trách nhiệm với người tiêu dùng toàn cầu.

Anh Nam là chủ một cơ sở sản xuất đồ gỗ mỹ nghệ. Đầu năm 2025, anh lập kế hoạch kinh doanh với mục tiêu doanh thu tăng 20% so với năm trướC. Để thực hiện mục tiêu này, anh đã dành một khoản ngân sách đáng kể để nộp thuế thu nhập doanh nghiệp và phí bảo vệ môi trường theo quy định. Đồng thời, anh cũng trích quỹ dự phòng cá nhân để tham gia khóa học về quản trị tài chính. Trong quá trình vận hành, anh Nam luôn chú trọng việc sử dụng gỗ có nguồn gốc rõ ràng và hỗ trợ kinh phí sửa chữa đường giao thông tại thôn xóm nơi cơ sở hoạt động. Anh chia sẻ rằng, việc quản lý tốt tài chính cá nhân và thực hiện nghĩa vụ thuế không chỉ giúp cơ sở phát triển ổn định mà còn đóng góp vào ngân sách nhà nước để thực hiện các chính sách an sinh xã hội.

Công ty X là một tập đoàn đa quốc gia hoạt động trong lĩnh vực sản xuất linh kiện điện tử tại Việt Nam. Trong năm qua, tập đoàn vẫn duy trì tốc độ tăng trưởng doanh thu cao nhờ ứng dụng trí tuệ nhân tạo vào quy trình sản xuất, giúp giảm 30% lượng điện năng tiêu thụ và nhân công. Tập đoàn cũng tích cực tham gia các hoạt động thiện nguyện và xây dựng khu nội trú cho công nhân. Tuy nhiên, một số báo cáo môi trường chỉ ra rằng tập đoàn vẫn còn chậm trễ trong việc xử lý rác thải nhựa công nghiệp. Để khắc phục, lãnh đạo tập đoàn đã cam kết lộ trình chuyển đổi sang kinh tế tuần hoàn và nâng cao năng suất lao động bằng cách hỗ trợ học phí cho con em công nhân học nghề tại các trường kỹ thuật chất lượng cao.

Bạn Minh vừa tốt nghiệp đại học ngành Quản trị kinh doanh và có ý định khởi nghiệp với mô hình sản xuất túi xách làm từ sợi lá dứA. Minh nhận thấy đây là phân khúc thị trường ngách đầy tiềm năng vì người tiêu dùng đang hướng tới lối sống xanh. Minh đã lập một bản kế hoạch chi tiết, dự toán kinh phí đầu tư ban đầu khoảng 200 triệu đồng, bao gồm chi phí mua máy móc, nguyên liệu và thuê mặt bằng. Minh cũng tính toán kỹ các khoản thuế phải nộp cho nhà nước và các chính sách bảo hiểm cho 5 nhân viên dự kiến thuê. Minh đã thuyết phục gia đình bằng cách chứng minh tính khả thi của ý tưởng thông qua biểu đồ tăng trưởng của ngành hàng bền vững. Minh tin rằng việc chuẩn bị kỹ lưỡng sẽ giúp mình giảm thiểu sai sót.