Đề thi cuối kì 1 Sinh học 12 cấu trúc mới (có đáp án) - Đề 1 (mức độ cơ bản)

Đáp án B. tRNA.

- Phân tử tRNA (transfer RNA) có cấu trúc 3 thùy cuộn gập nhờ các liên kết hydro, trong đó thùy giữa mang bộ ba đối mã (anticodon). Bộ ba này có chức năng nhận biết và khớp bổ sung chính xác với bộ ba mã hóa (codon) trên phân tử mRNA, qua đó đặt đúng loại amino acid vào vị trí tương ứng trên chuỗi polypeptide đang kéo dài.

- Phân tích phương án nhiễu:

+ A sai vì mRNA mang codon (bộ ba mã hóa trực tiếp), không mang anticodon.

+ C sai vì rRNA kết hợp với protein để tạo nên cấu trúc ribosome.

+ D sai vì DNA mang thông tin di truyền dưới dạng bộ ba mã gốc (triplet) trong nhân.

Đáp án A. 5'... AUG XUX GAA UUG ...3'.

- Trong phiên mã, enzyme RNA polymerase trượt trên mạch mã gốc của gene theo chiều 3' -> 5' và tổng hợp phân tử mRNA kéo dài theo chiều 5' -> 3' theo nguyên tắc bổ sung: A trên mạch gốc liên kết với U của môi trường (A-U); T trên mạch gốc liên kết với A (T-A); G liên kết với X (G-X); X liên kết với G (X-G).

- Bước đối mã chi tiết từng bộ ba:

+ Mạch gốc: 3'... TAX GAG XTT AAX ...5'

+ mRNA: 5'... AUG XUX GAA UUG ...3'

- Phân tích phương án nhiễu: B, C, D sai về chiều phiên mã hoặc sai nguyên tắc bổ sung (ví dụ đưa base T vào RNA).

Đáp án A. Thay thế 1 cặp nucleotide.

- Đột biến thay thế 1 cặp nucleotide không làm thay đổi tổng số cặp nucleotide của gene nên chiều dài của gene được giữ nguyên (L = N/2 * 3,4 Å).

- Khi thay thế 1 cặp nucleotide, một bộ ba mã hóa trên gene bị biến đổi thành một bộ ba khác mã hóa cho một loại amino acid khác (đột biến sai nghĩa/missense mutation), làm chuỗi polypeptide bị thay đổi 1 amino acid.

- Phân tích phương án nhiễu: B và C sai vì đột biến mất hoặc thêm 1 cặp nucleotide làm thay đổi chiều dài gene và gây đột biến dịch khung đọc mã; D sai vì đảo đoạn NST là đột biến ở cấp độ tế bào (nhiễm sắc thể).

Đáp án B. Đột biến lặp đoạn.

- Quan sát sơ đồ trước đột biến có trình tự các đoạn gene: A B C (tâm động) D E F. Sau đột biến trở thành: A B B C (tâm động) D E F. Đoạn B có mặt 2 lần trên cùng một nhiễm sắc thể. Đây là đột biến cấu trúc NST dạng lặp đoạn (duplication).

- Hậu quả sinh học: Lặp đoạn làm tăng số lượng bản sao của gene, có thể làm tăng cường hoặc giảm bớt mức biểu hiện tính trạng (ví dụ: lặp đoạn 16A ở ruồi giấm làm mắt lồi thành mắt dẹt).

Đáp án B. 47 chiếc (thừa 1 NST số 21).

- Hội chứng Down là đột biến số lượng nhiễm sắc thể dạng lệch bội thể ba (trisomy 21). Tế bào sinh dưỡng của người bình thường có 2n = 46 chiếc (23 cặp tương đồng). Ở người mắc hội chứng Down, cặp NST số 21 không phân li trong quá trình giảm phân tạo giao tử (n+1 có 2 chiếc số 21), khi thụ tinh với giao tử bình thường (n có 1 chiếc số 21) tạo hợp tử có 3 chiếc NST số 21 (2n + 1 = 47 chiếc).

Đáp án B. DNA ligase.

- Trong kĩ thuật tạo DNA tái tổ hợp, sau khi enzyme cắt hạn chế (restriction enzyme) cắt mở vòng plasmid và cắt đoạn gene cần chuyển tạo ra các đầu dính tương thích, enzyme DNA ligase được sử dụng để xúc tác hình thành liên kết phosphodiester giữa các nucleotide kề nhau, hàn gắn mối nối và khép kín phân tử DNA tái tổ hợp hoàn chỉnh.

- Phân tích phương án nhiễu: Restriction enzyme dùng để cắt; RNA polymerase dùng để phiên mã; Helicase dùng để tháo xoắn.

Đáp án A. 3 hạt vàng : 1 hạt xanh.

Cơ sở khoa học: Theo định luật phân li của Mendel:

- P thuần chủng: Hạt vàng (AA) x Hạt xanh (aa) -> F1: 100% Aa (hạt vàng).

- F1 tự thụ phấn: Aa x Aa -> F2 phân li kiểu gene: 1/4 AA : 2/4 Aa : 1/4 aa.

- Kiểu hình F2: (1/4 AA + 2/4 Aa) biểu hiện hạt vàng : 1/4 aa biểu hiện hạt xanh, tức tỉ lệ 3 hạt vàng : 1 hạt xanh (75% vàng : 25% xanh).

Đáp án B. 4 loại (AB, Ab, aB, ab).

Theo quy luật phân li độc lập của Mendel, cơ thể dị hợp tử 2 cặp gene nằm trên 2 cặp nhiễm sắc thể tương đồng khác nhau (AaBb) khi giảm phân bình thường:

- Cặp Aa phân li tạo 2 loại giao tử: 1/2 A : 1/2 a.

- Cặp Bb phân li tạo 2 loại giao tử: 1/2 B : 1/2 b.

- Sự kết hợp ngẫu nhiên tạo ra 2 x 2 = 4 loại giao tử với tỉ lệ ngang nhau: 1/4 AB : 1/4 Ab : 1/4 aB : 1/4 ab (mỗi loại chiếm 25%).