Giải SGK Sinh học 12 CTST BÀI 6: THỰC HÀNH: QUAN SÁT ĐỘT BIẾN NHIỄM SẮC THỂ; TÌM HIỂU TÁC HẠI G Y ĐỘT BIẾN CỦA MỘT SỐ CHẤT ĐỘC có đáp án

a. Quan sát đột biến nhiễm sắc thể trên tiêu bản cố định.

- Học sinh tiến hành quan sát đột biến nhiễm sắc thể trên tiêu bản tạm thời.

b. Tìm hiểu tác hại gây đột biến của một số chất độc.

BÁO CÁO: KẾT QUẢ THỰC HÀNH

QUAN SÁT ĐỘT BIẾN NHIỄM SẮC THỂ;

TÌM HIỂU TÁC HẠI GÂY ĐỘT BIẾN CỦA MỘT SỐ CHẤT ĐỘC

Thứ……ngày….tháng……năm

Nhóm:…………………Lớp:…………Họ và tên thành viên:………………………..

1. Mục đích thực hiện nghiên cứu.

- Thực hành, quan sát được đột biến nhiễm sắc thể trên tiêu bản cố định.

- Tìm hiểu được tác hại gây đột biến ở người của một số chất độc (dioxin, thuốc diệt cỏ 2,4D,…).

2. Kết quả và giải thích.

a. Điền kết quả quan sát bộ nhiễm sắc thể (hình thái, số lượng) trên tiêu bản cố định vào bảng sau. Mô tả cơ chế phát sinh dạng đột biến nhiễm sắc thể quan sát được.

Bảng 1. Kết quả quan sát đột biến nhiễm sắc thể

STT	Đối tượng	Bộ nhiễm sắc thể bình thường	Bộ nhiễm sắc thể đột biến	Dạng đột biến	Hình vẽ minh hoạ
1	Người	46 NST	47 NST	Đột biến số lượng NST
2	Cà độc dược	24 NST	26 NST	Đột biến số lượng NST

Cơ chế phát sinh dạng đột biến nhiễm sắc thể quan sát được:

+ Cơ chế phát sinh của Hội chứng Down: Trong quá trình phát sinh giao tử, bố hoặc mẹ bị rối loạn phân li trong quá trình phân bào dẫn đến sự hình thành giao tử chứa hai nhiễm sắc thể số 21, bên còn lại giảm phân bình thường chứa một nhiễm sắc thể số 21. Sự kết hợp giữa hai giao tử này hình thành hợp tử chứa ba nhiễm sắc thể số 21, hợp tử phát triển thành trẻ mắc hội chứng Down.

+ Cơ chế phát sinh thể ba kép ở cà độc dược: Trong quá trình phát sinh giao tử, do rối loạn phân li trong quá trình phân bào dẫn đến sự hình thành giao tử các loại giao tử đột biến như n + 1 (có 2 chiếc NST số 8), n + 1 (có 2 chiếc NST số 9), n + 1 + 1 (có 2 chiếc NST số 8 và 2 chiếc NST số 9). Sự kết hợp của 2 giao tử n + 1 (có 2 chiếc NST số 8) và n + 1 (có 2 chiếc NST số 9) hoặc giao tử n + 1 + 1 (có 2 chiếc NST số 8 và 2 chiếc NST số 9) với giao tử bình thường n, hình thành nên hợp tử chứa 3 nhiễm sắc thể số 9 và 3 nhiễm sắc thể số 9, hợp tử phát triển thành cây cà độc dược mang đột biến số lượng nhiễm sắc thể thể ba kép.

b. Cho biết tác hại của một số loại hoá chất (thuốc trừ sâu, thuốc diệt cỏ,...) đối với con người. Đề xuất một số biện pháp để phòng chống sự tác động của các chất độc gây đột biến đến con người.

- Tác hại: Sự phơi nhiễm liên tục với thuốc trừ cỏ đã dẫn đến với nhiều loại bệnh khác nhau trên con người bao gồm khả năng gây ung thư, gây độc cho hệ thần kinh, khả năng sinh sản, trao đổi chất và phát triển của con người.

- Biện pháp:

+ Đẩy mạnh sản xuất nông nghiệp bền vững, sản xuất theo hướng hữu cơ nhằm tạo sản phẩm nông sản sạch và an toàn.

+ Tăng cường công tác quản lý, kiểm soát chất lượng vệ sinh an toàn thực phẩm là nhiệm vụ cần thiết.

+ Kiểm tra, giám sát việc buôn bán, sử dụng thuốc trừ cỏ được phân cấp cụ thể từ Trung ương đến địa phương, nhằm hướng dẫn và giám sát người nông dân sử dụng theo nguyên tắc bốn đúng (đúng thuốc, đúng liều lượng, đúng cách, đúng lúc).

3. Kết luận.

- Nhiễm sắc thể quan sát rõ nhất khi nhiễm sắc thể co xoắn cực đại ở kì giữa của quá trình phân bào.

- Dựa vào số lượng và hình thái nhiễm sắc thể có thể xác định được các dạng đột biến nhiễm sắc thể.

- Các hóa chất như thuốc trừ sâu DDT (Dichloro – Diplenyl –Trichloroethane), thuốc tẩy giun sán Dipterex,… có thể gây đột biến NST dẫn đến ảnh hưởng đến sức khỏe, tính mạng và các hoạt động sống khác của con người.