Đề thi minh họa Văn vào 10 Sở Tuyên Quang năm 2026 (có đáp án)

1

Viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) nêu cảm nghĩ của em về đoạn thơ:                                      

Canh cua đồng, mẹ nấu với rau đay

Thêm cà muối, vị quê thành nỗi nhớ

Quê hương ơi! Bao tâm tình tuổi nhỏ

Gọi con về ... thương nhớ một miền quê...

2,0

Đoạn văn đáp ứng được các yêu cầu sau:

a. Yêu cầu chung: xác định đúng vấn đề; bảo đảm yêu cầu về hình thức, dung lượng

- Vấn đề biểu cảm: Cảm nghĩ về tình yêu quê hương, nỗi nhớ quê qua đoạn thơ.

- Hình thức: có thể trình bày đoạn văn theo cách diễn dịch, quy nạp, phối hợp...

- Dung lượng: khoảng 200 chữ.

0,5

b. Yêu cầu cụ thể: thí sinh triển khai đoạn văn theo trình tự hợp lí và sử dụng đúng các kĩ năng nghị luận.

b1. Cảm nhận được những đặc sắc về nội dung và nghệ thuật của khổ thơ qua những bằng chứng dẫn từ văn bản đọc hiểu

- Nêu cảm nghĩ về nội dung:

+ Hình ảnh canh cua đồng, rau đay, cà muối: Những món ăn dân dã, rẻ tiền nhưng là linh hồn của hồn quê Việt Nam, gắn liền với bàn tay tần tảo của người mẹ.

+ Vị quê thành nỗi nhớ: Sự chuyển hóa từ vị giác (ăn) sang tâm tưởng (nhớ), khẳng định quê hương không ở đâu xa mà kết tinh trong những điều giản đơn nhất.

+ Tiếng gọi Quê hương ơi!: Lời cảm thán chân thành, bộc lộ trực tiếp tình yêu thương, sự gắn bó sâu nặng của người con với nơi chôn rau cắt rốn.

=> Đoạn thơ gợi nhớ về tuổi thơ êm đềm, tình mẫu tử, tình cảm gia đình ấm áp. Qua đó làm nổi bật tình yêu quê hương sâu nặng. - Nêu cảm nghĩ về nghệ thuật:

+ Thể thơ tám chữ, nhịp điệu chậm rãi, như lời thủ thỉ tâm tình.

+ Từ ngữ giàu sức gợi: Bao tâm tình, gọi con về, thương nhớ tạo nên âm hưởng bồi hồi, xao xuyến.

+ Hình ảnh thơ chân thực, gần gũi nhưng có sức khái quát cao về biểu tượng quê hương.

b2. Đánh giá khẳng định lại về khổ thơ và rút ra bài học

- Khẳng định khổ thơ là một bức tranh tâm tình đẹp đẽ, khơi gợi tình yêu cội nguồn trong lòng độc giả.

- Rút ra bài học: Biết trân trọng những giá trị truyền thống và tình cảm gia đình.

b3. Sáng tạo

- Có những ý đột phá, vượt ra ngoài Đáp án nhưng có sức thuyết phục.

- Có cách diễn đạt tinh tế, độc đáo.

1,0

0,25

0,25

HƯỚNG DẪN CHẤM

a. Đối với yêu cầu chung: 0,5 điểm

- Xác định được vấn đề nghị luận: 0,25 điểm

- Bảo đảm yêu cầu về hình thức đoạn văn và dung lượng 200 +/- 100 chữ: 0,25 điểm; nếu không đáp ứng 1 trong 2 yêu cầu về hình thức hoặc dung lượng: 0 điểm.

b. Đối với yêu cầu cụ thể: 1,5 điểm

Giám khảo xem xét và chấm điểm bài làm của thí sinh theo các yêu cầu mà Đáp án đã nêu. Số điểm trong mỗi ý bao gồm cả yêu cầu về diễn đạt, trình bày. Cụ thể như sau:

b1: 1,0 điểm

- Nêu cảm nghĩ được từ 2 ý trở lên như Đáp án: 1,0 điểm

- Nêu cảm nghĩ được 1 ý: 0,5 điểm

b2: 0,25 điểm

Đánh giá được 1 ý vẫn chấm 0,25 điểm

b3: 0,25 điểm

Đáp ứng được 1 tiêu chí vẫn chấm 0,25 điểm

Lưu ý:

Trừ điểm mắc lỗi (diễn đạt, chính tả, dùng từ và viết câu):

- Trừ 0,5 điểm nếu đoạn văn mắc từ 4 - 6 lỗi;

- Trừ 0,75 điểm nếu đoạn văn mắc từ 7 - 8 lỗi;

- Không chấm vượt quá 1,0 điểm của cả câu nếu đoạn văn mắc trên 8 lỗi.